สิ่งที่ดีที่สุดที่ครูในยุคศตวรรษที่ ๒๑ มอบให้แก่ศิษย์คืออะไร

ถ้าตอบว่าคือ ทักษะแห่งศตวรรษที่ ๒๑ ก็ถูกต้อง  แต่กว้างเกินไป

ทักษะแห่งศตวรรษที่ ๒๑ ส่วนใดเล่า ที่เป็นหัวใจ เป็นพื้นฐานของการเรียนรู้ และการดำรงชีวิต  คำตอบต่อคำถามแบบนี้มีได้หลายคำตอบ  ไม่มีคำตอบที่ถูกต้องเพียงคำตอบเดียว 

คำตอบของผมคือ ๓ ร

ร แรงบันดาลใจ

ร ทักษะในการเรียนรู้

ร ทักษะในการร่วมมือ

นี่คือหัวใจของ ทักษะแห่งศตวรรษที่ ๒๑ ในความเห็นของผม  ซึ่งคนอื่นไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย

สิ่งที่ดีที่สุดที่ครูเพื่อศิษย์พึงมอบหรือสร้างขึ้นในตัวศิษย์ (หรือจริงๆ แล้ว ครูเพื่อศิษย์ส่งเสริมให้ศิษย์สร้างขึ้นในตัวเอง) คือ ๓ ร  หากเด็กคนใดมี ๓ ร อันแรงกล้า  เขาจะขวนขวายเรียนรู้สิ่งต่างๆ ในภายหน้าเอง  และเรียนรู้ได้ดี ได้ลึกและเชื่อมโยง 

กล่าวได้ว่า ๓ ร คือบ่อเกิดแห่งปัญญา 

ครูเพื่อศิษย์คือผู้ส่งเสริมให้ศิษย์วางรากฐานบ่อเกิดแห่งปัญญาขึ้นในตน



วิจารณ์ พานิช

๔ ธ.ค. ๕๕

ล็อบบี้ของโรงแรมพุลแมน