(ต่อจากสู่เส้นทางชุมชน  ๕  บันทึก)



แม้ผู้นำทีมวิทยากรชุดนี้ใช้รูปแบบตลาดนัดวิชาการ (Flea market)  ในการจัดแลกเปลี่ยนเรียนรู้มาแล้วหลายครั้ง  ที่เชียงใหม่รอบนี้ (๗ – ๙ พฤศจิกายน ๕๕)  จากผลประเมินหลังปฏิบัติการ (AAR) ของผู้เข้าประชุม  เต็มไปด้วยถ้อยคำที่บ่งชี้ถึงความสุข  ได้มิตรภาพ  ความเข้าใจในเส้นทางเดินถนนสู่ชุมชน  บางคนบรรลุถึงความเข้าใจเส้นทางเดินแห่งชีวิตเพิ่มขึ้น  ชัดเจนขึ้น......ภายในตัวเอง


เพราะประสบการณ์ตรงของผู้เข้าประชุม  เป็นต้นทุนสำคัญของกระบวนการเรียนรู้แบบนี้  แบบที่ผู้จัดใช้เวลาครึ่งวันแรก  จัดการความรักก่อนจัดการความรู้  ตั้งใจฝึกฝนทักษะเปิดหัวใจก่อนเปิดหัวสมอง  เมื่อทักษะคุ้นชินจนเป็นธรรมชาติ  การรับรู้ด้วยหัวใจลึกซึ้งขึ้น  จะส่งผ่าน – รับอะไรใหม่ ๆ เข้าสู่หัวสมอง  จึงไม่ใช่แค่อะไร  แต่ถึงขั้นตอบ “ทำไม”  และพร้อมเก็บเป็นคลังความสุข  ความประทับใจ  เมื่อจะนำไปใช้  ก็จะเห็นเงื่อนไข  บริบทที่ต้องปรับก่อน  หรือช่องทางการนำไปใช้ที่พื้นที่ของเราอย่างลดความเสี่ยงให้มากที่สุด


เกริ่นมาทั้งหมด  เพื่อจะบอกว่า  ตลาดนัดอีก  ๘  แผง  จะไม่ลงรายละเอียดแล้วนะคะ  เพราะไม่ได้ไปนั่งคุย  ยืนคุย  แลกเปลี่ยนกับเจ้าของแผง  เหมือนสมาชิกกลุ่มท่านอื่น ๆ  ที่ทั้งห้องประชุมแบ่งเป็น  ๖  กลุ่ม


ตลาดเปิด  ๒  รอบ  สมาชิกกลุ่มต้องคุยวางแผนในกลุ่ม  ทุกคนจะได้รับมอบหมายให้ศึกษา  ๑  เรื่อง  ในแต่ละรอบ ๆ ละ  ๓๐  นาที  เมื่อตลาดปิดจึงจะกลับมานั่งคุยกัน  ยังย้ำเรื่องการฟังด้วยหัวใจอย่างลึกซึ้ง  ฟังอย่างกัลยาณมิตร  ทักษะการจับประเด็น  ที่ได้จากกิจกรรม “เจ้าตัวเล็ก”  ผลัดกันเล่ารายละเอียด 

-  แต่ละเรื่องทำอะไร

-  ทำได้อย่างไร

-  ผลเป็นอย่างไร

-  เพิ่มเติมสิ่งที่เราประทับใจมากที่สุดก็ได้  ถ้าเวลาพอ



ครั้งนี้แปลกมาก  ผู้เข้าประชุมขอต่อเวลาตั้งหลายครั้ง  จากนั้นจึงสุ่มว่าแต่ละกลุ่มจะได้ออกมาเล่าเรื่องใด  ๒  เรื่อง  มี  ๑  กลุ่มโชคร้าย  อิ อิ  ได้เล่าเรื่องเดียว


๓  เรื่องเล่าใน  ๓  บันทึกที่ผ่านมาแล้ว  ฟันตกกระที่ภูกามยาว  พะเยา  ถุงนิ้ว Baby love  ที่ดอนทอง  พิษณุโลก  และระบบข้อมูลที่พนมไพร  ร้อยเอ็ด  อีก  ๘  เรื่อง  มีดังนี้


๑.   เครือข่ายโรงเรียน “ลานสกาสุขสันต์  ฟันแข็งแรง”  โดย ทพญ.ปรีตะธิดา  คชภักดี  รพ.ลานสกา  จ.นครศรีธรรมราช


๒.   ผลของการจัดกิจกรรม  ขุมทรัพย์ฟันดี  ดาวสีฟันสดใส  ธงชัยนำฟันดี  โรงเรียนเครือข่ายเด่นชัยเด็กไทยฟันดี  ปี ๒๕๕๕  โดย คุณฉลวย  ศิริกุลพันธ์  รพ.เด่นชัย  จ.แพร่


๓.  การขับเคลื่อนงานทันตะ  อย่างมีนัยสุขภาพองค์รวม  โดย ทพญ.วิลาวรรณ  จันจร  รพ.สอง  จ.แพร่


๔.  การพัฒนาเครือข่ายความร่วมมือด้านทันตสาธารณสุขในชุมชน  โดย คุณพิสมัย  นาทัน  รพ.ขอนแก่น  จ.ขอนแก่น


๕.  การส่งเสริมสุขภาพช่องปากในการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุระยะยาว  อ.บ้านฝาง  จ.ขอนแก่น  โดย นางสาวศิรินารถ  บุ้งปูน  รพ.บ้านฝาง  นายเจษฎา  สุราวรรณ์  รพ.สต.บ้านเหล่า  นางนุรัตน์  เฮืองศรี  ศูนย์สุขภาพชุมชนตำบลบ้านฝาง  อ.บ้านฝาง  จ.ขอนแก่น 


๖.  การส่งเสริมสุขภาพช่องปากเด็ก ๐ – ๑๒ ปี ให้ปลอดโรคช่องปาก  โดยใช้กระบวนการแผนที่ทางเดินยุทธศาสตร์  คุณรสสุคนธ์  คชราช  รพ.สต.โนนทัน  อ.เมือง  จ.หนองบัวลำภู


๗.  บูรณาการงานทันตชุมชน  โดยคุณไปรยา  เกลียวทอง  รพ.สต.กุดสะเทียน  อ.ศรีบุญเรือง  จ.หนองบัวลำภู


๘.  การส่งเสริมทันตสุขภาพเด็ก ๐ – ๕ ปี  โดย คุณสุธัญพิชชา  แก้วหานาม  รพ.สต.หนองโน  อ.เมือง  จ.มหาสารคาม



มาดู AAR กันบางส่วนนะคะ  ผู้เข้าประชุมได้อะไรกลับไปบ้าง


A.    -  แนวทางในการทำงานกับชุมชน จากประสบการณ์จริงของแต่ละพื้นที่

-  ข้อคิดในการเสริมสร้างพลังใจในการทำงาน

-  ได้พบกลุ่มทำงานใหม่ ๆ


B.  -  ได้รู้จักการคิดวิเคราะห์

-  ได้เรียนรู้ innovation

-  ได้ขวัญกำลังใจในการทำงาน

-  ได้รู้จักวิธีการดำเนินงานในชุมชน

-  ได้เรียนรู้เรื่องการคืนข้อมูลสู่ชุมชน

-  ได้เรียนรู้ public policy

-  ได้รู้จักการเสียสละเพื่อสังคมส่วนรวม


C.  -  เติมไฟให้กับตนเอง ให้มีแรงจูงใจในการทำงาน

-  เราสามารถนำประสบการณ์ของแต่ละที่มาปรับใช้กับเราได้

-  ได้รู้ได้เห็นในสิ่งที่เราอาจจะมองข้ามไป

-  มีกำลังใจดี ๆ ที่ส่งมาให้จากพี่ ๆ  ถึงน้องทันตฯ


D.  -  การแลกเปลี่ยนเรียนรู้การทำงานของแต่ละพื้นที่

-  เทคนิควิธีการเข้าถึงชุมชนในการทำงานทันตสาธารณสุขในชุมชน

-  ทราบถึงขั้นตอนการทำงาน เมื่อสำเร็จแล้วควรมีการคืนข้อมูลต่อชุมชน

-  ทำให้ทราบถึงการสร้างบรรยากาศการทำงานฉันท์พี่น้อง


E  -  ได้เรียนรู้เรื่องนวัตกรรม

-  ได้พบเพื่อนจากจังหวัดอื่น ๆ  แลกเปลี่ยนประสบการณ์

-  ได้รู้ว่าการทำงานอย่างไรมีความสุข

-  ได้รู้จักการคิดวิเคราะห์ และการนำไปใช้ในชุมชน

-  ได้ทำงานเป็นกลุ่ม


F.  -  รูปแบบการลงพื้นที่ตามกลุ่มเป้าหมายต่าง ๆ  ที่หลากหลาย  และเป็น best practice มีผลการดำเนินการที่ดี ควรค่าต่อการนำไป copy and development

-  กำลังใจในการปฏิบัติงานสู่ชุมชน

-  เทคนิคในการทำงานจริง  ผ่านประสบการณ์ของผู้ปฏิบัติ  แบบนอกเหนือตำราการบริหาร


G.  -  การฟัง  การพูด  การเขียน

-  คิด วิเคราะห์ งานที่รับผิดชอบ

-  ประสบการณ์การปฏิบัติงานที่หลากหลายรูปแบบ  มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ประสบการณ์  นำไปปรับใช้กับการทำงานของตนเอง

-  มีไฟในการทำงานเพิ่มขึ้น

-  ได้เพื่อนร่วมวิชาชีพใหม่ ๆ

-   ได้รูปแบบการดำเนินชีวิตของคนที่ประสบผลสำเร็จในการดำเนินงานในชุมชน


H.   -  การเข้าหาชุมชน เป็นทางการ/ไม่เป็นทางการ

-  การนำเสนอข้อมูล คืนข้อมูลให้ตรงกับผู้รับข้อมูล  และผู้รับข้อมูลรู้สึกว่าเป็นเจ้าของข้อมูล เป็นเจ้าของชุมชน

-  แนวทางการดำเนินงานในชุมชน  การอยู่ในชุมชน และได้ใจและความร่วมมือจากชุมชน

-  เพื่อนใหม่ เครือข่ายใหม่ ที่จะเติมเต็ม  แลกเปลี่ยนวิธีการดำเนินงานอย่างไม่มีวันสิ้นสุด



พอก่อนนะคะ  ชุมนุมคนดี  คนดีต่อคนดี  ความดีต่อความดี  ความสุขต่อความสุข 

เพิ่มพลังถักทอสายใยเครือข่ายสร้างสุขภาวะแก่สังคมไทย  แม้จะเริ่มจากประเด็นเล็ก  ช่องเล็ก ๆ อย่างช่องปาก

แต่ขาดเธอไม่ได้.....ความสุขจะหายไป

Happy ba  กินดี  ยิ้มสวย  หน้าตาแจ่มใส  มีแต่คนอยากอยู่ใกล้

ฝันดีนะคะ

^_,^