( ต่อจากตอนที่แล้ว  ) เมื่อกล่าวถึงอัตลักษณ์วิชาปรัชญาจะนึกถึงรูปผู้หญิงสวมมงกุฏสามหน้า  หน้าที่หนึ่งแทนอภิปรัชญา  สองแทนญาณวิทยา  และสามแทนจริยศาสตร์  มีสายน้ำออกมาจากดวงใจของนางซึ่งเป็นสิ่งแทนศาสตร์ต่าง ๆ อย่างไม่รู้จบ  นั้นคือวิชาปรัชญาเป็นแม่แห่งศาสตร์ทั้งปวง  เมื่อเรียนจบดอกเตอร์สายใดก็เรียนว่าปรัชญาสายนั้น  เช่น  Philosophy  of  Law , Philosophy  of  Education  เป็นต้น


  ถ้ามีคำถามว่า  ปรัชญาคืออะไร  คำตอบของพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน  พ.ศ.  2525  บอกว่า  วิชาว่าด้วยหลักแห่งความรู้และความจริง  ถามต่อว่า  เรียนปรัชญาแล้วรู้อะไรละ  ตอบได้ว่า  ก็พยายามเรียนรู้ทุกสิ่งที่อยากรู้  เพราะเนื้อหาปรัชญากว้างไปสุดขอบจักรวาลซึ่งเป็นสิทธิอันชอบธรรมที่คนเราจะไปถึงได้


  คำว่านักปรัชญานี้  พิธากอรัส  ใช้คำนี้เป็นคนแรก นักปรัชญาทำตัวเป็นเด็กอยากรู้ทุกสิ่งในโลกกว้างเสมอ อย่างโสคราตีสกล่าวทำนองว่า  หนึ่งเดียวที่ผมรู้คือผมไม่รู้อะไรเลย  และพลาโต้ว่าทำนองนี้คือ  ความสนใจใฝ่เรียนรู้เป็นคุณสมบัติของนักปรัชญา  วิชาปรัชญาจะสอนคนให้มีจิตใจกว้างดั่งทะเลหลวง  วิชาปรัชญาจึงเป็นศาสตร์สากล  ดังฟรานซิส  เบคอนกล่าวทำนองว่า  ปรัชญามีทุกศาสตร์เป็นขอบเขตและศาสตร์ที่เก่าแก่คร่ำครึที่สุดคือ  อภิปรัชญา  ( Metaphysics ) ที่ต้องการค้นหาว่า  ความจริงคืออะไร..?


  สำหรับบ่อเกิดปรัชญาตะวันตกคือกรีกโบราณ  คำว่ากรีก  มาจากปากชาวโรมันตั้งให้  แต่คนกรีกเองเรียกว่า  เฮเลนส์  เดิมเป็นชนเผ่าอินโด-ยุโรเปียน  เดิมเขาอยู่กันเป็นย่อม ๆ เป็นนครรัฐ เช่น  ในปี พ. ศ. 112-139  นครรัฐกรีก  3  กลุ่ม  มีเอเธนส์ปกครองแบบประชาธิปไตย  สปาตาร์ ปกครองแบบอภิชนาธิปไตย  รบกันผลสปาตาร์ชนะ  ต่อมามีมาซิโดเนียปกครองแบบราชาธิปไตยรบชนะ  พระเจ้าอเลกซานเดอร์มหาราชจอมทัพแห่งมาซิโดเนียปกครองแผ่นดินกรีก  เปอร์เซีย  อียิปต์และชมพูทวีปตอนเหนือของอินเดียปัจจุบันทำให้ปรัชญากรีกแผ่มาถึงเอเชียตะวันออกในยุคนั้น ในปี  พ.ศ. 397  แผ่นดินกรีกถูกปกครองโดยโรมันแต่ปรัชญากรีกยังคงส่องแสงไปทั่ว


  สำหรับศาสนากรีกโบราณนั้นเป็นพหุเทวนิยมคือมีเทพเจ้าหลายองค์  อยู่บนภูเขาโอลิมปัสที่สูงที่สุดในดินแดนกรีก  เช่นมี  เทพเจ้าชื่อซุสคือพระหัสบดีผู้ปกครองสูงสุดของสวรรค์มีสายฟ้าเป็นอาวุธ  ชาวกรีกได้รับคำสั่งสอนทำนองว่า  ให้ตัดกิเลสจนหมดสิ้น  ถือศีลให้เคร่งครัดและงบกินเนื้อสัตว์  ตายไปดวงวิญญาณจะกลายเป็นเทพเจ้าผู้อมตะนั้นแล.
..............................................
บรรณานุกรม
พระเมธีธรรมมาภรณ์  ( ประยูร  ธมฺมจิตโต ) . ( 2537 ). ปรัชญากรีก : บ่อเกิดภูมิปัญญาตะวันตก . กรุงเทพ ฯ : ศยาม .