วันที่ 5 สิงหาคม 2555 เราจัดเวที PLC ครูสอนดี มหาสารคาม ครั้งที่  3  อ่านบันทึกที่ผ่านมาได้ที่นี่ครับ บันทึกนี้ผมขอนำเสนอ Explicit Knowledge ที่ได้จาก Tacit Knowledge ของคุณครู ศิริลักษณ์ ชมภูคำ ครูเพื่อศิษย์ อีกคนหนึ่งในเขตพื้นที่จังหวัดมหาสารคามครับ

ครูศิริลักษณ์ ชมภูคำ คือคนที่ 3 นับจากซ้ายมือ ใส่เสื้อสีน้ำตาลเข้มครับ ท่านเป็นครูบ้านหินลาด อ.โกสุมพิสัย จ.มหาสารคาม ท่านสอนทั้งเด็กพิเศษ (LD) และเด็กนักเรียนปกติ มากว่า 10 ปีครับ 

เมื่อได้ฟังประสบการณ์การสอนจากท่าน ผมนำกระดาษคลิปชาร์ทมาแปะผนัง และตั้งใจฟังและเขียนด้วยลายมือไกเขี่ย ได้ดังภาพครับ

บนกระดาษคลิปชาร์ทสองแผ่นนี้ ผมฟังท่านแล้วพยายามซักถามแล้วเขียน ภายในเวลาแค่ ประมาณ 10 นาที จากนั้น ในตอนที่ให้นำเสนอ ท่านนำเสนอดังวีดีโอนี้ครับ

สองวันถัดมา ผมทราบข่าวจากคุณดาว ว่าท่านขอเบอร์โทรศัพท์ผมไป ผมไม่รอช้าครับ โทรไปและ ขอเข้าพบท่าน เพื่อเรียนรู้ในวันนั้นทันที  หลังจากนั่งสนทนากันพอสมควร ผมจับประเด็นเป็น วงจรการเรียนแบบ PBL  8 ขั้น ดังรูปครับ

การเรียนแบบ PBL ภาษาไทย สไตล์ครูศิริลักษณ์มีขั้นตอนดังนี้ครับ

  1. สอนเนื้อหา หลักวิชา (หลักภาษาไทย) และทักษะที่จำเป็นก่อน
  2. ให้นักเรียนเลือกหัวข้อที่จะทำโครงงานจากสองแบบ ได้แก่ จากความสนใจ หรือจากปัญหาที่ตนเองยังไม่เข้าใจ
  3. ให้นักเรียนสืบค้น ค้นคว้า โดยกำหนดว่า จะต้องหาให้ได้จาก 3 แหล่งความรู้ และต้องเปรียบเทียบองค์ความรู้ที่ได้จากแต่ละแหล่ง
  4. ขั้นออกแบบชิ้นงาน ลงบนกระดาษ A4
  5. ขั้นลงมือทำงาน
  6. ขั้นตรวจสอบความถูกต้อง
  7. ขั้นถอดบทเรียน ถอดประสบการณ์ หรือสะท้อนว่าได้เรียนรู้อะไร
  8. และสุดท้ายขั้นตอนนำเสนอผลงาน

ดูเหมือนจะไม่มีอะไรใหม่ใช่ไหมครับ.... แต่ปัจจัยแห่งความสำเร็จอยู่ที่ความใส่ใจและเทคนิคของครูศิริลักษณ์ครับ..... รออ่านละเอียดจากท่านจะดีกว่า

ผมถามท่านว่า จะทำขั้นตอนที่ 1 ให้นักเรียนมีทักษะเพียงพอได้อย่างไร ท่านตอบว่า ต้องเรียนรู้เป็นวงจรไปเรื่อยๆ เด็กเก็บเกี่ยวความรู้และประสบการณ์ไปเรื่อย ส่วนครูก็เก็บผลงานและประเมินเด็กในทุกๆ ชิ้นงาน ผ่านกระบวนการเรียนรู้แบบ  6 เหลี่ยม (อันนี้ผมเสนอท่านครับ ในเบื้องต้นท่านแบ่งออกเป็น  6 ขั้น) โดย 6 เหลี่ยมของ ป.1-ป.3 จะแตกต่างจาก 6 เหลี่ยมของ ป.4 - ป.6 นิดหน่อย ดังภาพครับ แต่ละขั้นตอนมีใบงานอย่างละเอียดครับ.....รออ่านละเอียดจากท่านจะดีกว่าเช่นกันครับ

ขออภัยไว้ตรงนี้ว่า จะยังไม่อธิบายนะครับ....อยากให้ครูศิริลักษณ์ ลองเขียนออกมาเป็นหนังสือจะมีประโยชน์ต่อคนอื่นๆ มากเลยครับ ผมเชื่อว่าคงรออีกไม่นาน