คำว่า ขวัญและกำลังใจ มาจากคำในภาษาอังกฤษว่า Morale ซึ่งตามพจนานุกรมอังกฤษ –
ไทย A Concise English – Thai Dictionary (2549. อ้างในนุชลี โพธิวรากร, 2549 : 23)ได้ให้ความหมายของ
Morale ว่า หมายถึง “ขวัญและกำลังใจ” โดยคำทั้งสองนี้ ตามพจนานุกรมไทยแล้ว “ขวัญและกำลังใจ”
สามารถแยกได้เป็นสองคำ คือ “ขวัญ” และ “กำลังใจ” (ราชบัณฑิตยสถาน, 2525 : 130) ได้ให้ความหมายไว้ดังนี้
“ขวัญ” หมายถึง “สิ่งที่ไม่มีตัวตน นิยมกันว่ามีอยู่ประจำชีวิตของคนตั้งแต่เกิดมา เชื่อกันว่า
ถ้าขวัญอยู่กับตัวก็เป็นสิริมงคลเป็นสุขสบายจิตใจมั่นคง ถ้าคนตกใจหรือเสียขวัญ ขวัญก็ออกจากร่างไปเสีย
ซึ่งเรียกว่า ขวัญหาย ขวัญหนี ขวัญบิน เป็นต้น”
“กำลังใจ” หมายถึง “สภาพของจิตใจที่มีความเชื่อมั่นและกระตือรือร้น พร้อมที่จะเผชิญกับ
เหตุการณ์ทุกอย่าง” สอดคล้องกับพจนานุกรมไทยฉบับอธิบาย 2 ภาษา (2540. อ้างในนุชลี โพธิวรากร,
2549 : 23) ได้ให้คำจำกัดความว่า “ขวัญ” หมายถึง กำลังใจในการต่อสู้ ส่วน“กำลังใจ” หมายถึง ขวัญ ความฮิกเหิม
ดังนั้นเมื่อรวมคำว่า “ขวัญและกำลังใจ” เข้าด้วยกันในแง่ของการปฏิบัติงานแล้ว“ขวัญและกำลังใจ
ในการทำงาน คือ สภาพทางจิตใจของผู้ปฏิบัติงาน เช่น ความรู้สึกหรือความนึกคิดที่ได้รับอิทธิพล
แรงกดดันหรือสิ่งเร้าจากปัจจัยสภาพแวดล้อมในองค์การที่อยู่รอบตัวเขาและจะมีปฏิกริยาโต้กลับ
คือ พฤติกรรมในการทำงานซึ่งมีผลโดยตรงต่อผลงานของบุคคลนั้น”
ผู้วิจัยสรุปว่า คำทั้งสองมีความหมายใกล้เคียงกันและขอให้ใช้คำว่าขวัญและกำลังใจแทน
คำว่า (Morale) ในงานวิจัยนี้
