เมื่อมาถึงขั้นตอนของการนำเสนอการสังเคราะห์ความรู้ และปัจจัยความสำเร็จของการ “สอนน้อย เรียนรู้มาก”
ห้องประยุกต์ ของกลุ่มครูมานุษและสังคมศึกษา / ธรรมชาติศึกษาและประยุกต์วิทยา (วิชาวิทยาศาสตร์ และสังคมศึกษาประถมปลาย) ออกมานำเสนอว่าหัวใจคือ
- วางใจทีม
- วางใจเด็ก
- วางแผนการสอนอย่างเป็นลำดับขั้น
- ปล่อยวางเนื้อหาปลีกย่อย เน้นไปที่แก่นความรู้และกระบวนการ
ห้องมานุษกับโลก (วิชาวิทยาศาสตร์ และสังคมศึกษาประถมต้น)
- ดูแลภาวะภายในของตนเอง
- คำนึงถึง met before ของเด็ก
- เปิดโอกาสให้กับเด็ก
- ตั้งคำถามให้เด็กได้เรียนรู้
- ให้เวลา และรอคอย
- สังเกตเด็กทั้งใน และนอกห้องเรียน
ปัจจัยที่ทำให้เด็กได้เรียนรู้อย่างต่อเนื่อง
- ตั้งต้นจาก met before
- สร้างแรงบันดาลใจ
- เงื่อนไขที่พอเหมาะพอดี ไม่ง่ายหรือยากจนเกินไป
ห้องภูมิปัญญาภาษาไทย
- ผู้เรียน เป็นเจ้าของการเรียนรู้ ได้สร้างความรู้ด้วยตนเอง
- ผู้สอน เปิดโอกาสให้ผู้เรียน รับฟังอย่างลึกซึ้ง
- แผนการสอน ออกแบบโดยคำนึงถึงคุณค่าของเรื่องที่นำมาเรียนรู้
- มีความสุขเป็นแกนกลางของทุกปัจจัย
ตัวอย่างแผนการสอนที่นำมาเล่าประกอบการนำเสนอ
“จะไปประเทศไหน” หน่วยวิชาภูมิปัญญาภาษาไทย ระดับชั้น ๒
เด็กช่วงชั้นที่ ๑ กระตือรือร้นตลอดเวลา เมื่อครูสอนเรื่องมาตราตัวสะกด ซึ่งเป็นเรื่องน่าเบื่อ และเข้าใจยากยาก จึงเริ่มสร้างแรงบันดาลใจด้วยการพานักเรียนไปเที่ยวต่างประเทศ ประเทศแรกที่จะไปคือประเทศจีน
ก่อนจะเข้าประเทศนักเรียนจะต้องตอบคำถามว่าจะนำเอาอะไรไปประเทศจีน บางคนก็ผ่านเข้าไปได้ บางคนก็ผ่านเข้าไปไม่ได้ ในที่สุดนักเรียนจะเกิดความเข้าใจขึ้นมาด้วยตนเองว่า คนที่เข้าไปประเทศจีนได้คือคนที่พูดคำที่สะกดด้วยแม่กน แม้แต่ประเทศที่ครูคิดไม่ถึงว่าจะมีนักเรียนอยากไป ก็มีนักเรียนเลือก เช่น ประเทศอิรัก และจะเอาห่อหมกไป คุณครูประทับใจมาก
ห้องคณิตศาสตร์
ครู
- ฟังให้มาก ลดการฟังเสียงของตัวเอง
- ลดตัวตน เราไม่ใช่ศูนย์กลาง เป้าหมายคือเด็ก ๆ
- ไม่ยึดติด ทั้งเนื้อหาและเวลา โดยเฉพาะในเวลาที่ต้องตกผลึกความรู้
- สังเกตเด็ก
สื่อ
- การเขียนกระดานชัดเจน
- มีสื่อที่จับต้องได้
สภาพแวดล้อมการเรียนรู้
- สอดคล้องกับเรื่องที่สอน
ทีม
- ต้องมีการสนับสนุนจากเพื่อนร่วมทีม และมีการทำงานร่วมกันของทีม เช่นการเตรียมแผน เตรียมสื่อ และการสะท้อนหลังสอนเพื่อการพัฒนา
ห้องครูประจำชั้น ครูแสนภาษา (ศิลปะ) และครูดนตรีชีวิต
- รับฟังทั้งเสียงที่ได้ยิน และเสียงจากใจที่ไม่ได้พูด
- สังเกตและประเมินอยู่ตลอดเวลา
- เข้าใจธรรมชาติของเด็ก
- จริงจัง เข้าใจ ให้โอกาส
- ให้เด็กเป็นกระจกสะท้อนครู
- เรียนรู้จากเด็ก
- อดทน รอคอย เชื่อในศักยภาพการเรียนรู้ของเด็ก
- ไม่ยึดติด ทั้งเนื้อหาและเวลา โดยเฉพาะในเวลาที่ต้องตกผลึกความรู้