สวัสดีลูกศิษย์และชาว blog ทุกท่าน
วันพฤหัสบดีที่ 12 เมษายน 2555 ผมได้รับเกีรยติจาก มูลนิธิสถาบันวิจัยนโยบายเศรษฐกิจการคลัง (มูลนิธิ สวค.) เชิญบรรยายหัวข้อ การเรียนรู้ตามรอยพระยุคลบาทและหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ในโครงการอบรมหลักสูตรนักบริหารการคลัง (นบค.) รุ่นที่ 3 เพื่อเสริมสร้างวิสัยทัศน์ ความรู้ และทักษะทั้งในด้านการบริหารจัดการองค์กรและนโยบายเศรษฐกิจการคลัง ให้แก่ผู้บริหารระดับสูงของกระทรวงการคลังและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ผมจึงขอใช้ blog นี้เพื่อใช้ในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้กันครับ
ติดตามภาพบรรยากาศการเรียนรู้ ได้ที่ facebook ของผมครับ http://www.facebook.com/media/set/?set=a.431750873517041.91095280.100000463969628&type=1&l=5df89847af
จีระ หงส์ลดารมภ์
สรุปการบรรยายโดยทีมงาน ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
การเรียนรู้ตามรอยพระยุคลบาทและหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
โดย ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
วันที่ 12 เมษายน 2555
วัตถุประสงค์การเรียนในวันนี้
ทฤษฎีการเรียนรู้ 4 L’s
ทฤษฎี 2 R’s
ทฤษฎี 2 I’s
C-U-V
ดร.จีระเสนอว่าอยากให้ผู้ที่เรียนหลักสูตรนี้มีปัญญา
โลกและการเปลี่ยนแปลงสู่ยุคต่าง ๆ ถึงปัจจุบัน
จากยุคที่ 1 ยุคเกษตรกรรม สู่ยุคอุตสาหกรรม สู่ยุค Information Technology ปัจจุบันเรากำลังก้าวสู่ยุคที่ 4 หรือ Forth Wave ซึ่งในอนาคตเราจะต้องเน้น
สรุปคือ
สังคมโลก – โลกาภิวัตน์ –ประชาคมอาเซียน – AEC 2015:โอกาสและความเสี่ยงและผลกระทบต่อสังคมไทย
การเปลี่ยนแปลงจากความยั่งยืนต้องมีความเสี่ยง
ข้อดีของกระทรวงการคลังคือมี Knowledge แต่สิ่งที่น่าห่วงคือวิกฤตทางการเมือง และวิกฤตทางสังคมฃ
ซึ่งจริง ๆ วิกฤตต่าง ๆ ที่ส่งผลกระทบต่อประเทศไทยมีดังนี้
การเรียนปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ
ปัญหาใหญ่ของเรา..
คนไม่ว่าอยู่ที่ไหนของโลกต้องมี :
1. คุณธรรม จริยธรรม
2. ปัญญา
3. อยู่อย่างยั่งยืน
ก่อนศึกษาหลักปรัชญาของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ต้องนึกก่อนว่าท่านทำอะไรมาบ้าง
พระองค์ท่านนำวิทยาศาสตร์มาผสมกับสังคมศาสตร์
1) ทำอะไร
2) ทำอย่างไร
3) ทำเพื่อใคร
4) ทำแล้วได้อะไร
6 หลักการในการทำงานของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ
1) คิด Macro ทำ Micro
- กระทรวงการคลังต้องมองสภาพแวดล้อมให้ดี แล้ว Explore Opportunities แล้วลงลึกให้ได้
2) ทำเป็นขั้นเป็นตอน
- อย่าลัดขั้นตอน อย่าผิดกฎหมาย
3) ทำเรื่องยากให้เป็นเรื่องง่าย
4) ทำอะไรให้นึกถึงภูมิสังคมของที่นั้นๆ
-Science + สังคม ควรมีการมองมิติให้หลาย ๆ มิติ
5) การสื่อความ การประสานงาน และการบูรณาการ (Communication, Coordination, Integration)
6) ทำอะไรต้องมีผู้เป็นเจ้าของ
รู้ – รัก – สามัคคี
หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ของเรา คือ อะไร?
ต้องเริ่มจากการมีความรู้ คู่คุณธรรมก่อน
การมีเหตุผล
ความพอประมาณ
มีภูมิคุ้มกันในตัวที่ดี
สรุป
การได้รับอิทธิพลจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ สู่ทฤษฎีต่าง ๆ ของ ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
(ความยั่งยืนเป็นทั้งเป้าหมายและวิธีการที่จะไป ,สิ่งที่ทำวันนี้อนาคตอยู่รอดหรือไม่ เช่นความรู้ถ้าทันสมัยมีประโยชน์ไปสร้างมูลค่าเพิ่มได้ Money doesn’t create intelligence but intelligence can create money)
ทุนมนุษย์เป็นตัวเริ่มแรก แต่ถ้าเป็นทุนมนุษย์ที่ดี ต้องมีทุนที่ 2 – 8
กระทรวงการคลังควรนำไปใช้
การพัฒนาทุนทางความคิดสร้างสรรค์..เริ่มจากวันนี้ ลองถามตัวเองตัวเองดูว่าเรามี ideas ใหม่ ๆ แล้วหรือไม่ และเราจะมีไอเดียใหม่ ๆ อยู่เสมอได้อย่างไร? สำหรับดร.จีระ ..ไอเดียใหม่ ๆ ของผม ได้จาก..
q การอ่านหนังสือดี ๆ
q ใช้ Internet
q การพูดคุยกับคนเก่ง
q ปะทะกับคนเก่ง
ฯลฯ
การคิดสร้างสรรค์อย่างทฤษฎี Blue Ocean เช่น มีลูกค้าเดิม หาลูกค้าใหม่ มี Stake holder เดิม หา Stake holder ใหม่
สุดท้ายต้องเป็นการพัฒนาที่พึ่งตัวเอง self - reliance ไม่ใช่รอความช่วยเหลือจากคนอื่นอย่างเดียว
Workshop
กลุ่มที่ 1 ในระดับบุคคล (ตัวท่าน) ยกตัวอย่างแนวคิดของพระองค์ท่าน 3 เรื่อง ที่จะนำมาพัฒนา ปรับปรุงตัวท่านเองให้มีคุณภาพและอยู่อย่างยั่งยืน
กลุ่มที่ 2 ในระดับงานหรือองค์กรที่ทำอยู่ ยกตัวอย่างแนวคิดของพระองค์ท่าน 3 เรื่อง ที่จะทำให้องค์กรพัฒนาอย่างยั่งยืน
กลุ่มที่ 3 ในระดับประเทศ โดยเฉพาะการก้าวสู่ AEC 2015 เลือกแนวคิดของพระองค์ท่าน 3 เรื่องมาปรับใช้เพื่อการพัฒนาประเทศอย่างสมดุล ยั่งยืน (ในบริบทของกระทรวงการคลัง) Management กับ เศรษฐกิจพอเพียง
กลุ่มที่ 4 1)ในการนำแนวคิดของพระองค์ท่านมาปรับใช้มีอุปสรรคอะไรบ้างที่สำคัญ (ยกตัวอย่าง 3 เรื่อง) ที่จะทำให้ไปไม่ถึงจุดหมาย (Management of Change : ปรับตัวเพื่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในทางดี Free law of performance)
2) ปัจจัยบวกที่เป็นตัวช่วยให้นำแนวคิดของพระองค์ท่านมาปรับใช้ได้สำเร็จ คืออะไร (ยกตัวอย่าง 3 เรื่อง)
-----------------------------------------------------------------------------------------
กลุ่มที่ 1 ในระดับบุคคล (ตัวท่าน) ยกตัวอย่างแนวคิดของพระองค์ท่าน 3 เรื่อง ที่จะนำมาพัฒนา ปรับปรุงตัวท่านเองให้มีคุณภาพและอยู่อย่างยั่งยืน
ดังนั้น ในกลุ่มจึงเลือกวิธีการเพื่อนำไปสู่ 1. ตัวเรารอดปลอดภัยจากโลกอนาคต
2. ครอบครัวรอดปลอดภัยจากโลกอนาคต
3. องค์กรรอดปลอดภัยจากโลกอนาคต
ดังนั้นแนวคิดคือ 1. กล้าคิดและกล้าทำในสิ่งที่ถูกต้อง
2. โลกอนาคต คือการใฝ่รู้ ต้องรู้จริง รู้ตลอดเวลา และสามารถอธิบายได้ ตัวอย่างกรมสรรพสามิต อดีตบอกว่ามองเรื่องการจัดหารายได้ แต่ความจริงเกิดจากการรักษาความสงบเรียบร้อยด้วย เกิดอะไรขึ้นกับโลกทุนนิยมซึ่งเป็นโลกในอนาคต ดังนั้นการใฝ่รู้ไม่ใช่รู้แต่สิ่งที่เรารู้ แต่ต้องพัฒนาการเรียนรู้ตลอดเวลา เช่นกรมธนารักษ์ มีรูปแบบการพัฒนาอสังหาริมทรัพย์เป็นต้น
3. การรู้คำว่าให้อภัยตามแนวพระราชดำริพระเจ้าอยู่หัว ดำริขึ้นมา เพราะการให้อภัยจะทำให้เกิดมิตรภาพ ความทรงจำ ความรัก สิ่งที่ฝากให้คือทั้ง 60 คนในวันนี้ และประเทศชาติต้องอยู่รอดนั้นต้องมีศรัทธา
ดร.จีระ เสริมว่า ความรู้ กับความใฝ่รู้คนละตัว เช่น ดร.จีระ บอกว่าถ้ามองเรื่องคิดใหม่ ๆ เรื่อง Green Economy แสดงว่ารอด KM คือความรู้ในอดีต เพราะฉะนั้นใฝ่รู้ต้องรู้ว่าชุมชนต้องการอะไร ให้รู้จริง แล้วค่อยแตกฉานออกมา เสนอให้หาความรู้ข้ามศาสตร์ มองว่าสิ่งที่เป็นอยู่ขณะนี้คืออะไร ต่อไปคืออะไร แล้วไปอย่างไร อย่างเช่นเรื่องภาษีการแก้อาจใช้เวลา เพราะอาจมีผลและตกงานได้ จึงอยากให้ก่อนอื่นให้ใจนิ่งก่อน แล้ว ดร.จีระ เสริมว่าให้มีวัฒนธรรมในการเรียนรู้ คืออย่าเชื่อ ให้คิดเสียก่อน ไม่ต้องเชื่อในสิ่งที่เกิดขึ้น
ยกตัวอย่างของ Nelson Mandora อยู่ในคุก 20 ปี เป็นตัวอย่างของการให้อภัย เมื่อออกมาแล้วยกโทษให้ เดอะ เคริก
ทฤษฎี Paradox คือยิ่งเจริญขึ้น รายได้มากขึ้นแต่คุณภาพของคนที่ดูแลงบประมาณแย่ลง เพราะหวังแต่จะเอาเงินมากเกินไปเป็นต้น อีกอย่างคือค่านิยมของคนรุ่นใหม่ที่จะเป็นข้าราชการสวนกับเงินที่เพิ่มขึ้น
กลุ่มที่ 2 ในระดับงานหรือองค์กรที่ทำอยู่ ยกตัวอย่างแนวคิดของพระองค์ท่าน 3 เรื่อง ที่จะทำให้องค์กรพัฒนาอย่างยั่งยืน
ดร.จีระ บอกว่า ทุกอย่างเกิดจากความจริง แล้ว Wisdom คือ
5.ทำเรื่องยากให้เป็นเรื่องง่าย
สรุปคือ กรณีพวกนี้ถ้านำมาใช้หมด ระบบการทำภาษีขั้นตอนต่าง ๆ จะง่ายขึ้น กฎหมายดีขึ้น ไม่เป็นปัญหาอย่างเช่นทุกวันนี้
กลุ่มที่ 3 ในระดับประเทศ โดยเฉพาะการก้าวสู่ AEC 2015 เลือกแนวคิดของพระองค์ท่าน 3 เรื่องมาปรับใช้เพื่อการพัฒนาประเทศอย่างสมดุล ยั่งยืน (ในบริบทของกระทรวงการคลัง) Management กับ เศรษฐกิจพอเพียง
ดร.จีระ เสนอว่า
กลุ่มที่ 4 1)ในการนำแนวคิดของพระองค์ท่านมาปรับใช้มีอุปสรรคอะไรบ้างที่สำคัญ (ยกตัวอย่าง 3 เรื่อง) ที่จะทำให้ไปไม่ถึงจุดหมาย (Management of Change : ปรับตัวเพื่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในทางดี Free law of performance)
2) ปัจจัยบวกที่เป็นตัวช่วยให้นำแนวคิดของพระองค์ท่านมาปรับใช้ได้สำเร็จ คืออะไร (ยกตัวอย่าง 3 เรื่อง)
อุปสรรคสำคัญคือ
ปัจจัยบวกคือ
ดร.จีระ
ผมประทับใจมาก ในการที่ข้าราชการชั้นผู้ใหญ่ กระทรวงการคลังได้มาร่วมสัมมนา ที่ผมได้รับเชิญพูดเรื่องการเรียนรู้ตามรอยพระยุคลบาทและหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง มีข้อสรุปเพิ่มเติมคือ
1. ถ้าบรรยากาศการเรียน กระตุ้นให้มีส่วนร่วม ค้นหาตัวเอง จะทำให้การเรียนมีคุณประโยชน์สูงสุด
2. สามารถเชื่อมโยงตัวเอง และประเทศ โดยใช้ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงได้อย่างดี
3. มี 2 กลุ่ม ย้ำเรื่องใฝ่รู้ ซึ่งเป็นข้อคิดเห็นตรงกับการคาดหวังของผมซึ่งกระทรวงการคลัง ต้องหาวิธีการที่จะเพิ่มทักษะการใฝ่รู้มากขึ้น
4. ข้อพึงระวัง คือ ความรู้และความใฝ่รู้จะเสริมกัน แต่มีข้อแตกต่างกัน คือ ความรู้อย่างเดียวไม่สามารถให้ประโยชน์เพิ่มเติมมากนัก ถ้าไม่นำไปวิเคราะห์และสังเคราะห์ และมีความสามารถในการเรียนรู้ในอนาคต ซึงไม่มีใครคาดคะเนได้