วันนี้ในวงแลกเปลี่ยนเรียนรู้ของคุณครูในหน่วยวิชาธรรมชาติศึกษาและประยุกต์วิทยา กับวิชามานุษและสังคมศึกษา ช่วงชั้นที่ ๒ มีการพูดคุยกันถึงประเด็นการเรียนรู้ที่เกิดขึ้นกับครู คุณครูแนม – พิมพ์ลักษณ์ เล่าว่า “ก่อนหน้านี้เคยทำทุกอย่างไปตามหน้าที่โดยไม่ได้มองถึงการเรียนรู้ที่เกิดขึ้นกับตัวเอง เมื่อมีกระบวนการ LS เกิดขึ้น ประเด็นการเรียนรู้ของตัวเองจึงค่อยๆ เริ่มชัดเจนขึ้น เพราะได้ทบทวนการเรียนรู้ที่เกิดขึ้นเป็นเรื่องๆ ไป”
ประเด็นเรียนรู้เหล่านี้มาจากแบบบันทึกการทำ LS ทั้งในขั้นตอนก่อนสอน ขณะสอน หลังสอน และขณะที่เป็นผู้สังเกต ทำให้ค่อยๆ ได้เรียนรู้ว่าประเด็นไหนที่เรายังพร่อง และจะทำให้ดีขึ้นกว่าเดิมได้อย่างไร มีอะไรที่เราทำอะไรได้ดีขึ้นกว่าเดิม เพราะประเด็นของแบบบันทึกช่วยให้ครูชัดขึ้นว่าควรมองไปที่ไหน
จากการอ่านบันทึกย้อนหลังช่วยให้คุณครูแนมระบุได้ว่าประเด็นที่ตัวเองได้พัฒนามากที่สุด คือการสังเกตเด็ก การสังเกตเด็กนี้ก็ช่วยให้ครูไม่ยึดติดอยู่กับวิธีคิดใดวิธีคิดหนึ่ง ดังเช่นที่คุณครูแนมเล่าว่า เมื่อได้ยินคำถามซ้ำๆ จากเด็กนั้นอาจเป็นเพราะคำอธิบายของครูไม่ชัดเจน เขาไม่เข้าใจ หรือไม่มั่นใจ จึงต้องการที่จะหาความเชื่อมั่นจากคำพูดของครูซ้ำแล้วซ้ำอีก ครูต้องสังเกตและหาเหตุให้พบว่าอาการนั้นเกิดจากสาเหตุอะไร
ในประเด็นของสาเหตุนี้ การสะท้อนหลังสอนจากคู่เรียนรู้ที่มาผู้สังเกตการณ์ช่วยตัวครูได้มาก เพราะเขาจะช่วยบอกว่าเราได้ว่าวิธีการพูดของครูในคาบเรียนนั้นเป็นเช่นไร และมีข้อเสนอแนะอย่างไร เป็นต้น
เมื่อสะท้อนกันหลังสอนเป็นคู่ หรือกลุ่มย่อยแล้วก็จะมีการมาสะท้อนในวงหน่วยวิชาทั้ง ๓ ระดับ สัปดาห์ละครั้ง วงนี้จะเป็นวงวงแลกเปลี่ยนเรียนรู้ที่เป็นทั้งการทบทวนประสบการณ์ที่ผ่านมา และการวางแผนไปข้างหน้า ในช่วงการทบทวนประสบการณ์เป็นการสกัดการเรียนรู้ของแต่ละคนออกมาแลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน ซึ่งช่วยให้ครูที่เป็นสมาชิกของวงในแต่ละคราวได้ประเด็นเรียนรู้ที่ชัดเจนกลับไป และได้ตกผลึกความคิดของตนจากการมาร่วมเรียนรู้กับวง
การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ของวง Lesson Study มีแบบบันทึกเป็นเครื่องมือช่วยให้การจัดระเบียบความคิดของสมาชิกเป็นไปอย่างมีระบบ ในขณะที่สมาชิกของวงเองก็เป็นแรงพลังในการสร้างให้ชุมชนของการเรียนรู้มีความงอกงาม
