เย็นวันก่อน ผู้เขียน ได้รับโทรศัพท์จากเพื่อนสนิทคนหนึ่ง ซึ่งมีลูกสาวเรียนอยู่ชั้นเดียวกันกับน้องฟาง แต่คนละห้อง โทรมาเล่าด้วยน้ำเสียงเป็นกังวลมาก เพื่อให้ได้อรรถรส เขาคงสำนวนการเล่าผ่านบทสนทนานะคะ
"นี่ รู้เปล่า เดี๋ยวนี้ได้ข่าวว่าที่โรงเรียนที่ลูกเราเรียนอยู่มีการจัดตั้งเป็นกลุ่มแก๊งค์ต่าง ๆ" เพื่อนเล่าด้วยน้ำเสียงตื่นเต้น จนพลอยทำให้ผู้เขียนตื่นเต้นไปด้วย
"มีอะไรรึเปล่า" ผู้เขียนถาม
"ก็เดี๋ยวนี้หนะสิ ลูกสาว พูดจาไม่เพราะเลย วันก่อนพ่อเขาไปรับที่โรงเรียน ได้ยินลูกสาว พูดกับเพื่อน ๆ ว่า "เอ็งอย่างโน้น เอ็งอย่างงี้" กลัวจังเลย ว่าลูกจะพลอยเข้าไปยุ่งกับแก๊งค์พวกนี้ ยังไงก้อช่วย ๆ กันเตือนลูกของพวกเราบ้างนะ"
ผู้เขียนก็พยายามพูดเพื่อให้เพื่อนคลายกังวล โดยบอกเขาไปดังนี้ "เธอลองนึกถึงสมัยเรายังเป็นนักเรียนกันอยู่สิ สมัยนั้นหนะ เราพูดกับเพื่อน ๆ กันว่ายังไง "เธอบ้าง" "ฉันบ้าง" "ตัวเองบ้าง" "เค้าบ้าง" ใช่รึเปล่า หนำซ้ำ หนัก ๆ เข้า ถึงขนาดให้ศัพท์สมัยพ่อขุน ก็ยังมี"
"อืมห์ จริงสิ"
"แล้วคำว่า "เอ็ง" ของลูก ๆ เราหนะ จริง ๆ แล้ว ก็คือคำว่า "ตัวเอง" แต่เด็ก ๆ เขาเรียกให้สั้นว่า "เอง" บางทีถ้าเราฟังไม่ถนัดเราเลยคิดว่าเด็ก ๆ เรียกกันว่า "เอ็ง" เพราะเวลาตัวเองมีโอกาสได้ไปรับลูก ก็จะได้ยินกลุ่มเด็ก ๆ เขาแทนตัวเอง กันแบบนี้เหมือนกัน แล้วอีกอย่าง จะเป็นภาษาที่เขาใช้เรียกกันในระหว่างกลุ่มเพื่อนสนิทที่รุ่นราวคราวเดียวกันกับเขาเท่านั้น ถ้าลองสังเกตุให้ดี ๆ เด็กพวกนี้ เวลาเจอพี่ หรือ น้อง ที่อ่อน กว่า ก็ไม่ได้พูดแบบนี้กับพวกเขาเหล่านั้น ยังมีคำว่า "สัมมาคารวะอยู่" ใช่รึเปล่า แล้วเวลาลูกของเธอเล่นกับเด็ก ๆ ข้างบ้าน เขาไม่ได้พูดคำเหล่านี้ใช่หรือไม่
"อืมห์ จริงสิ"
"เลิกกังวลได้แล้ว ไม่ได้มีอะไรที่ผิดสังเกตหรอก เพราะถึงแม้จะผิดสังเกต แล้วเราเตือน หรือ ปรามเฉพาะลูกของเรา แต่สังคมในโรงเรียนยังเป็นแบบนี้อยู่ ยังไงก็หนีไม่พ้นหรอก แต่ถ้าเรารู้จักลูกของเราดี แทนที่เราจะห้ามในสิ่งที่เป็นไปตามธรรมชาติ ตามวัยของเรา แต่เราได้แสดงบทบาทที่ดีให้เขาเห็น เชื่อแน่ว่า การมีพื้นฐานทางครอบครัวที่ดี ยังไง ลูกของเราก็จะต้องปรับตัวกับสิ่งเหล่านี้ได้ และอีกอย่าง การที่เราตัดสินใจให้ลูกเรียนในโรงเรียนนี้ ส่วนหนึ่ง เป็นเพราะเรามั่นใจในระบบการอบรมสั่งสอนให้เด็กเป็นคนดี ไม่ใช่เหรอ"
"อืมห์ จริงสิ""
ไม่รู้ว่า เพื่อนคนนี้ เขาเข้าใจ หรือรำคาญในสิ่งที่ผู้เขียนบ่น กันแน่ หลังจากวางหูไปวันนั้น ก็เลิกบ่นเรื่องนี้ให้ผู้เขียนฟังอีก
"อืมห์ จริงสิ" (อันนี้ ผู้เขียน รำพึงในใจเองนะคะ)
ผมมีบทสนทนาเรื่องนี้มา ลปรร.ครับ
พ่อ: ที่น้องเรียนลูกมีใครพูดไม่เพราะเช่น มึง กู เอ็ง ... บ้างไหม
เดม: มีเหมือนกัน บางทีเดมก็ชอบพูด สะใจดี เพื่อน ๆ พูด เดมก็เผลอพูด พ่อโกรธเดมไหม
พ่อ: พ่อไม่โกรธหรอก ก็ลูกมาเล่าให้พ่อฟังตรง ๆ พ่อก็ไม่โกรธหรอก แต่พ่อว่าคงไม่มีใครชอบหรอกเมื่อได้ยินเวลาพูดกัน พ่อเองก็ไม่ชอบ ลูกก็รู้นี่
เดม: พยักหน้า
ผมไม่คาดหวังในทันที แต่คิดว่าต้องแทรกซึมจนชนะกลุ่มเพื่อนที่ย่อมมีอิทธิมากว่าผมทั้งในวันนี้ และอนาคตนะครับ
"อืมห์ จริงสิ" จะห้ามไม่ให้เขาพูดคำเหล่านี้เลยคงไม่ได้ พฤติกรรมกลุ่มของเด็กๆบางครั้งก็เข้าใจยากค่ะ