การให้..สร้างสุขใจ สร้างรอยยิ้ม

   ในชีวิตคนเราเชื่อว่าหลายคนมีประสบการณ์การให้มาพอสมควร ในวันนี้จะพูดถึงการให้ในอีกรูปแบบหนึ่งซึ่งอาจแตกต่างออกไป

   ในหอผู้ป่วยจิตเวชที่ผู้เขียนทำงานอยู่ ผู้ป่วยจิตเวชแต่ละคนจะเข้ารับการรักษาเฉลี่ยประมาณ 2 สัปดาห์ มากน้อยกว่านี้แล้วแต่อาการ เป็น 2 สัปดาห์ที่นานพอสมควรที่ต้องจากบ้านมาอยู่ในสถานที่ที่ไม่คุ้นเคย ผู้ป่วยหลายคนบอกเล่าความรู้สึกให้ฟัง อยากกลับบ้าน คิดถึงบ้าน เป็นห่วงงาน ห่วงการเรียน เป็นห่วงไร่นา ห่วงคนที่รัก  

  นอกจากการบำบัดรักษา การจัดกลุ่มบำบัด การให้คำปรึกษา การจัดสิ่งแวดล้อมให้น่าอยู่ การดูแลทั่วไปตามหลักการดูแลผู้ป่วยจิตเวชแล้ว สิ่งหนึ่งที่เราทำให้คนไข้ลดความรู้สึกอึดอัดลงคือการให้เขาได้มีโอกาสผ่อนคลาย

   -พาออกนอกตึกบ้างในตอนเย็นและเสาร์-อาทิตย์ ไปเป็นกลุ่ม โดยออกไปกับเจ้าหน้าที่ ไปซื้ออาหาร ไปร้านกิ๊บชอป ร้านสวัสดิการในโรงพยาบาล นั่งรับประทานก๋วยเตี๋ยว ซื้อส้มตำ เดินดูต้นไม้ ดอกไม้ ดูปลาในบ่อเล็กๆ เป็นต้น เขาได้เดินออกกำลัง ได้ผ่อนคลาย บางครั้งก็ได้พาไปออกกำลังกาย ตีแบต โยนบอลให้กัน เล่นลิงชิงบอล เป็นกิจกรรมที่ไม่ได้กำหนดในตารางกิจกรรมแต่เจ้าหน้าที่พยายามจัดให้ตามแต่โอกาสและเวลาจะเอื้ออำนวย ให้เขาได้มีกิจกรรมเหมือนที่เขาอยู่บ้าน  บางครั้งพาไปไหว้พระพุทธชินราชซึ่งอยู่ในเขตโรงพยาบาลเพื่อเป็นสิ่งยึดเหนี่ยวจิตใจ ได้จุดธูปเทียนไหว้พระ ผู้ป่วยบางคนได้เสี่ยงเซียมซี

  -ในวันลอยกระทง  ช่วงเช้าทำกระทงกันที่ตึก เจ้าหน้าที่เอาใบตองมาจากบ้านหรือไม่ก็ประดิษฐ์จากวัสดุที่มี ผู้ป่วยคิดเอง ทำเอง ใครทำไม่ได้สมาชิกได้ช่วยเพื่อน ทำคนละกระทง รอตอนเย็น แดดร่มลมตก พากันเดินไปลอยในสระปลาเล็กๆ ในเขตโรงพยาบาล นั่งดูจนพอใจสุดท้ายใช้ไม้เขี่ยเก็บกระทงคืน  เพื่อไม่ให้ปลาตาย อย่างน้อยๆ ก็ได้นั่งดูกระทงฝีมือตัวเองลอยไปตามน้ำ

   -เสาร์ อาทิตย์ถ้างานไม่ยุ่งเจ้าหน้าที่พยายามหากิจกรรมให้ผู้ป่วยทำเพื่อไม่ให้ง่วงนอน เป็นการใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์และได้ฝึกสมาธิในตัว เจ้าหน้าที่หญิงที่มีฝีมือหน่อยในการถักโคร์เชท์ก็พาถักตุ๊กตาเล็กๆไว้ห้อยหน้ารถ ใช้เวลาสั้นๆประมาณ 30 นาที/ตัว พาประดิษฐ์ดอกไม้ ดอกกุหลาบจากริบบิ้น พาวาดรูประบายสี ทำงานฝีมืออื่นๆ คนไม่ถนัดอาจจะล้อมวงดู ให้กำลังใจ พูดคุยกัน เมื่อผู้ป่วยทำได้ เห็นผลงานตัวเองแล้ว เขาบอกเล่าความรู้สึกภูมิใจ 

 -มีกลุ่มอาหารที่จะทำเดือนละครั้งในวันหยุดเสาร์-อาทิตย์ ผู้ป่วยหลายคนได้แสดงความสามารถ  เราปูเสื่อทำอาหารกัน เมนูเด็ดเช่นส้มตำ ผ้ดหมี่ ไก่ทอด ปลานึ่ง ยำรวมมิตร ยำหมูยอ ของหวานก็ทำบัวลอย กล้วยแขก ขนมเทียน เป็นต้น สมาชิกขมีขมันช่วยกันทำคนละไม้ละมือ มื้อเที่ยงได้ชิมฝีตัวเอง ญาติมาเยี่ยมพอดีได้ชิม

 -ในวันปีใหม่ทุกปีจะมีการจัดงานปีใหม่ให้ผู้ป่วยเราจะจัดในสัปดาห์สุดท้ายของปี จัดกลางวัน  โดยท่านอาจารย์จิตแพทย์ท่านหนึ่งจะให้งบประมาณมาทุกปี เป็นงบส่วนตัวของท่าน ท่านซื้อเค้กมาให้ผู้ป่วยทุกปี ให้งบไปซื้อของขวัญมาให้ผู้ป่วยจับฉลากในงาน ซึ่งจัดให้ได้ทุกคน และให้งบในการจัดงานส่วนหนึ่ง ให้ซื้ออาหารกลางวันมาเลี้ยง ผู้ป่วยได้จับไมค์ร้องเพลง ได้เต้น ได้อวยพรปีใหม่ให้เพื่อนๆ เป็นบรรยากาศที่สนุกสนาน ผ่อนคลาย มื้อเที่ยงรับประทานอาหารเที่ยงด้วยกัน เมนูอาหารมีไก่ย่าง ส้มตำ ปลาเผา เป็นต้น

-ทุกมื้อเที่ยงวันจันทร์ พุธ ศุกร์ ทางตึกมีส้มตำให้ผู้ป่วยโดยได้งบจากท่านอาจารย์แพทย์คนเดิม วางใส่ถาดตรงกลางต่างหากให้คนชอบได้ตักรับประทาน ให้อาหารจากโรงครัวได้รสชาติเพิ่มขึ้น

-ในวันเกิดผู้ป่วย บางคนเขาจัดงานเล็กๆในตึกกับกลุ่มญาติและกับผู้ป่วยกันเอง เราเอื้ออำนวยสถานที่ ให้คำอวยพร

   เป็นสิ่งเล็กๆน้อยๆที่แสดงถึงการให้ ผลที่ได้คือรอยยิ้มและความสุข