ทรงถือว่า โรงเรียนเป็นหัวใจของการปฏิรูป ส่วนระบบหรือกระบวนการและการจัดโครงสร้างกำกับสนับสนุนโรงเรียนเป็นอันดับรองลงมา

    ได้อ่านข้อเขียน(ข้อเสนอ)การปฏิรูปการศึกษา ตาม พ.ร.บ.การศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 ของท่าน ดร.โกวิท วรพิพัฒน์ อดีตปลัดกระทรวงศึกษาธิการ ที่เขียนถึงท่าน รมว.ศธ.(สมัยนั้น)เมื่อ พ.ศ.2543 แล้ว ทำให้นึกถึงการปฏิรูปการศึกษาในสมัย ร.5   ซึ่งกลับกันกับการปฏิรูปการศึกษาในยุคปัจจุบัน
   กล่าวคือ การปฏิรูปการศึกษาในสมัยรัชการที่ 5 มีลักษณะสำคัญดังนี้
      1.ทรงให้จัดการเปลี่ยนแปลงทางการศึกษาตามผลการศึกษา  เปรียบเทียบจากต่างประเทศก็จริง  แต่ให้มีการเปลี่ยนแปลงแบบค่อยเป็นค่อยไป ตามกำลังงบประมาณและคนที่มีอยู่
      2.การปรับเปลี่ยนยึดหลักการที่แน่นอนมั่นคง 3 ประการ คือ
         2.1 ถือว่าโรงเรียนเป็นหลักของการจัดการศึกษา
         2.2 จัดระบบและกระบวนการสนับสนุนโรงเรียนให้รัดกุม
         2.3 เมื่อระบบและกระบวนการที่สนับสนุนโรงเรียนมั่นคงแล้ว  จึงพิจารณาโครงสร้างในการกำกับและเอื้ออำนวยทั้งระบบและกระบวนการ เพื่อให้โรงเรียนเป็นไปตามพระราชประสงค์
     3.ครูและนักเรียนได้รับความเกื้อกูลเป็นพิเศษจากผู้รับผิดชอบที่ทรงมอบหมายตามระบบและกระบวนการที่มีองค์กรจากโครงสร้างที่ทรงพระราชทานไว้เป็นผู้ดูแล
        กล่าวโดยสรุป  ทรงถือว่า โรงเรียนเป็นหัวใจของการปฏิรูป  ส่วนระบบหรือกระบวนการและการจัดโครงสร้างกำกับสนับสนุนโรงเรียนเป็นอันดับรองลงมา 
       หัวใจอยู่ที่โรงเรียน คือ ครูกับนักเรียน  ส่วนโครงสร้างคือ กรมและกระทรวง อันมีหน้าที่กำกับระบบและกระบวนการให้โรงเรียนมีประสิทธิภาพ เป็นอันดับรองลงมา