การจัดค่ายจิตอาสา : รวมพลคนต่างวัยหัวใจใฝ่เรียนรู้ ค่ายไร้กรอบ แต่ไม่ไร้ใจ GotoKnow จัดให้ผู้ใหญ่สนับสนุน  หลังจากที่ปรึกษากับคุณหนานเกียรติและตกลงว่าจะจัดค่ายกันจริง ๆ  จึงได้จัดเตรียมเนื้อหาสาระเรื่องชุมชนของเราให้นักเรียนได้เรียนรู้   เพราะคิดว่าการเข้าไปเรียนรู้เรื่องราวในชุมชน  จะทำให้นักเรียนได้ตระหนักในความเป็นส่วนหนึ่งของสังคม  สามารถเติบโตเป็นคนดีของสังคมได้  และเพื่อเป็นการรองรับหลักสูตรท้องถิ่นลงสู่คำอธิบายรายวิชาของกลุ่มสาระอื่น ๆ จากบันทึกที่๔๒๘.ตื่นเต้น เตรียมกางเต้นท์ และ ๔๓๐.พื้นถิ่น แบบบ้าน ๆ

           คุณครูหนานเกียรติ ของเด็ก ๆ  ได้ทำหน้าที่ด้านวิชาการ มีเทคนิคในการสอนที่น่าสนใจ  แม้ว่าจะพูดน้อย แต่เด็กตั้งใจฟังและปฏิบัติตามอย่างว่าง่าย

           กิจกรรมนี้ได้ให้ทุกคนจับคู่กับเพื่อนและให้แต่ละคนเขียนบรรยายเกี่ยวกับเพื่อนที่คู่ของตนเองให้ได้มากที่สุด  แล้วอ่านให้เพื่อนฟัง   นักเรียนคนอื่น ๆ สังเกตว่าเพื่อนที่เขียนได้มากที่สุดเป็นเพราะเหตุใด

             ขั้นตอนต่อไป  ให้นักเรียนแต่ละกลุ่มเลือกหัวข้อที่จะเรียนรู้  กลุ่มละ ๑ เรื่อง ได้แก่ประวัติและความเป็นมาของหมู่บ้าน   อาหารท้องถิ่น   การประกอบอาชีพ  วัฒนธรรมและประเพณี   และภาษา โรคภัยไข้เจ็บและการรักษาโรค 

           ภายหลังที่ได้หัวข้อแล้ว  นักเรียนได้เรียนรู้เกี่ยวกับการฝึกตั้งคำถาม  โดยคุณครูหนานเกียรติ  เป็นผู้ถ่ายทอดความรู้  และช่วยกันตั้งคำถามเกี่ยวกับเรื่องที่ต้องการรู้ลงในกระดาษ   แต่ละกลุ่มนำเสนอข้อคำถามเพื่อเป็นการแลกเปลี่ยน

                 ตอนบ่ายของวันเดียวกัน  นักเรียนออกไปเรียนรู้กับภูมิปัญญา และผู้มีประสบการณ์เกี่ยวกับเรื่องราวของชุมชน  นำความรู้กลับมาที่โรงเรียน  และช่วยกันเรียบเรียงเรื่องราวที่ได้มาจากชุมชนลงในกระดาษ  โดยมีคุณครูพี่เลี้ยงแต่ละกลุ่มเป็นที่ปรึกษา  ตรวจสอบความถูกต้อง จึงนำไปเขียนลงในหนังสือเล่มใหญ่  (กระดาษเทาขาวพับครึ่ง)

            นักเรียนได้ฝึกเรียนรู้หัวใจของนักปราชญ์คือการฟัง การคิด การถามและการเขียน  ได้จุดประกายให้นักเรียนพัฒนาทักษะความสามารถของตนเอง  โดยเริ่มจากการถามตามข้อสงสัยในสิ่งที่อยากรู้  ตามด้วยการฟังเมื่อสงสัยจึงถามต่อ  นำเรื่องที่ฟังมาคิดอย่างมีเหตุมีผล  สุดท้ายจึงจดบันทึกเรื่องราว

              ผลการจัดกิจกรรม  นักเรียนแต่ละกลุ่มได้ความรู้มามากมายเกินความคาดหวัง  สามารถจดบันทึกรายละเอียดที่เป็นข้อมูลได้เข้าใจมากขึ้น แต่นักเรียนมีปัญหาและอุปสรรคดังต่อไปนี้

            ๑. การเรียบเรียงภาษา  ภาษาถิ่นที่นักเรียนใช้ในชีวิตประจำวันทำให้เป็นปัญหาต่อการเรียนรู้ภาษากลาง

            ๒. การสะกดคำ การฉีกคำ การย่อหน้า  และการใช้คำเชื่อม  ซึ่งต้องอาศัยครูเป็นผู้ตรวจทานและให้การดูแล

            ๓. กลุ่มนักเรียนโตเกินไป  ทำให้ครูดูแลไม่ทั่วถึง  เพราะครูหลายท่านมีหน้าที่ทำการสอน เนื่องจากโรงเรียนไม่ปิดเรียน

           ๔. นักเรียนบางคนซึ่งมีไม่กี่คน  ที่ให้ความสนใจกิจกรรมระยะสั้น ๆ ไม่ร่วมมือกับเพื่อน ๆ ถ้ามีครูควบคุมให้ความช่วยเหลือดูแลใกล้ชิด  ปัญหานี้จะลดลง

          ๕. นักเรียนมีความรู้ ความเข้าใจการเลือกใช้คำถามที่ต้องการคำตอบตรงประเด็นมากขึ้น

ข้อเสนอแนะ

         ควรจัดกลุ่มให้เล็กลงประมาณ ๔-๕ คน  เด็ก ๆ จะได้ช่วยกันคิดและมีปฏิสัมพันธ์กันอย่างทั่วถึง 

        ควรมีครูดูแลอย่างน้อยกลุ่มละ ๒ คนต่อกลุ่มใหญ่และครู ๑ คนต่อกลุ่มเล็ก 

        ควรมีเวลาประชุมครูและวิทยากรหลังและก่อนเริ่มกิจกรรมทุกครั้ง เพราะครูที่ควบคุมไม่เข้าใจหน้าที่ของตนเอง