การเดินทางที่ดีสำคัญต้องเริ่มที่ก้าวแรก กว่าจะเข้าใจก็อายุเกือบสามสิบ เมื่อวันที่ ๑๐ ถึง ๑๔ พฤศจิกายน ๒๕๕๒ ผมและน้องๆ ในชมรมหัวรถไฟได้ออกเดินทางไปจัดเก็บข้อมูลสถานนะบุคคลเด็กนักเรียนในอำเภอขุนยวม จังหวัดแม่ฮ่องสอน โดยมี ผมเองนายคณาภรณ์ ธนูธรรมเจริญ(พี่อุ้ม) นายเอกรินทร์ ตูพานิช(โอ๊บ) นายเกรียงไกร สกุลพยัคฆ์(บิงโก) นายธงชัย รวมสิทธ(ตั้ม) นายเจษฎา นันทศรี(โดด) นางสาวอลิสษา เอมมานูเอลวาสลิส(เจนนี่) ร่วมแรงกันลงพื้นที่เพื่อที่จะจัดเก็บข้อมูลสถานะบุคคลของเด็กนักเรียน โรงเรียนขุนยวมวิทยา โรงเรียนชุมชนบ้านต่อแพ และโรงเรียนพุทธเกษตร เพื่อที่จะนำข้อมูลที่ได้มาใช้ประกอบการศึกษาและเพิ่มเติมถึงเนื้อหาในการจัดโครงการเผยแพร่กฎหมายสู่โรงเรียนอันเน้นประเด็นที่ว่าด้วยเรื่องสถานนะบุคคลเป็นสำคัญ กับเผยแพร่กฎหมายเบื้องต้นด้วย ในวันที่ ๑๙-๒๓ ธันวาคม ๒๕๕๒ ณ โรงเรียนขุนยวมวิทยา อำเภอขุนยวม จังหวัดแม่ฮ่องสอน ซึ่งการดำเนินการจัดเก็บข้อมูลนั้นสามารถที่จะกำหนดแยกประเภทที่สำคัญในการเผยแพร่กฎหมาย โดยสามารถจำแนกได้ตามกลุ่มตามแนวคิดของท่านอาจารย์ดร.พันธุ์ทิพย์ กาญจนจิตรา สายสุนทร อาจารย์คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ อันเป็นผลสำคัญในการพิสูจน์แนวคิดและสามารถนำความรู้ที่ได้มาประกอบการเผยแพร่กฎหมายตามกลุ่มประเภทผู้ประสบปัญหา
จากคำกล่าวข้างต้นที่กล่าวมา “การเดินทางที่ดีสำคัญที่ก้าวแรก” ยิ่งย้ำกับตัวเองมากขึ้นเมื่อก่อนหน้าที่จะลงพื้นที่ ได้ศึกษากฎหมายอันเกี่ยวกับสถานนะบุคคลมาพอสมควร อีกทั้งยังได้รับการช่วยเหลือมาอบรมระยะเวลาอันสั้นจากเพื่อนนักกฎหมายสิทธิมนุษย์ชน นายอริยะ เพชรสาคร เพื่อนเรียนตั้งแต่ประถม จนระดับมหาบัณฑิตย์ ที่ทุกวันนี้เราสองก็ยังคงหาหนทางให้บรรลุ ปริญญาใบนี้อันร่วมอุดมการณ์กันอยู่ และด้วยแกสารการจัดเก็บข้อมูลก็ได้ใช้เอกสารแบบสำรวจจากพี่มิว ซึ่งได้รับการติดต่อมาอีกทีจากน้องเจนนี่ ซึ่งเนื้อหาระเอียดมาก
ผมเองได้พบเด็กผู้หญิงคนหนึ่ง ซึ่งผมเองก็ไม่รู้อะไรทำให้ผมประทับใจ อาจเพราะตอนเดินเข้ามาให้กรอกแบบสอบถามเธอร้องไห้ ผมเองก็สงสัยอยู่ แต่น้องเลือกนั่งข้างน้องเจนนี่ แต่ด้วยข้อมูลเบื้องต้นที่เจนนี่สอบถาม ผมถึงกับเอ่ยปากพี่ขอ ด้วยข้อมูลของน้องผมเองสามารถที่จะให้การช่วยเหลือได้ในระดับหนึ่ง เด็กประถมหนึ่งคนหนึ่งน่าตาหน้ารักน่าเอ็นดู แต่ไม่มีบิดา มารดา จากการสอบข้อมูลของคุณครูในโรงเรียน ครูเล่าให้เราฟังว่า น้องเขาบิดามารดาเสียชีวิต พี่สองคน คนหนึ่งแต่งงานอยู่ลำปาง อีกคนไม่ทราบ และเข้ามาเรียนที่ โรงเรียนพุทธเกษตร ได้เพราะป้ามีบุตรเรียนที่นี่ จึงนำเธอคนนี้มาฝาก ทุกวันนี้น้องเป็นบุคคลไม่มีสถานนะทางทะเบียน เนื่องจากบิดามารดาไม่ได้ดำเนินการแต่อย่างใดก่อนเสียชีวิต โชคยังไม่ร้ายเท่าไหร่ที่บังเอิญพื้นที่ที่เกิดของน้องเขา ผมรู้จักกับนิติกรพอดี เลยดำเนินการขั้นต้นส่งเรื่องให้เพื่อนผมช่วยดำเนินการต่อ แต่ทุกวันนี้ก็ติดตามเรื่องราวอยู่เนืองๆ ซึ่งคงต้องรอกันไปอีกนานแสนนาน
ขอบคุณนิสัยที่รักการใช้ชีวิตแบบต้องการสิ่งใหม่ๆให้ชีวิต วันนี้ผมรู้แล้วว่า โลกต้องการคนที่หาพื้นที่ ที่คนอื่นยังไปไม่ถึง นัยนั้นผมได้หมายถึงการไปยังที่ที่ตนยังไม่เคยไป ทำในสิ่งที่ตนไม่เคยทำ ศิลปะกับวิชาการก็อยู่ด้วยกันได้ แค่ถอยหลังออกมาก้าวหนึ่งโลกของคุณก็จะกว้างขึ้น ลองหากิจกรรมแบบจิตอาสาทำดู อาหารที่เดิมร้านเดิม ที่นั่งเดิมของคุณอาจเปลี่ยนไป
อีกประการสำคัญการลงสำรวจข้อมูลนั้น ย้ำผมได้ดีและทำให้เข้าใจถึงคำว่าความรู้ ถ้าก่อนหน้านี้เราไม่ได้เตรียมตัว ศึกษาข้อมูล กฎหมาย และทฤษฎี หรือแนวคิด อันเกี่ยวกับเนื้อหาที่จะลงมือ วันนั้นผมเองคงพาน้องที่มาด้วยจมลงสู่กนทะเลเป็นแน่แท้ และหากเราเองไม่สามารถที่จะทำให้เราทุกคนที่ลงพื้นที่ด้วยกันรู้พอ การดำเนินการคงยากลำบากยิ่งกว่านี้ ผมเองก็ไม่สามารถที่จะบรรยายลายละเอียดมาก ผมอยากให้หลายคนได้มีโอกาสในการได้สัมผัสกับสิ่งใหม่ที่เป็นกุศลงานบ้าง บางที่โลกที่คุณอยู่อาจจะกว้างและน่าอยู่กว่านี้
ฝากไว้เป็นขยะวรรณกรรมอีกชิ้นบนพื้นที่ของผมเอง
ขอชื่นชมความคิดและการปฏิบิติอันดีงามค่ะ
ขอบคุณบันทึกดีๆนี้นะคะ