เมื่อวันที่ 29 -30 ตุลาคม  2552  ที่ผ่านมา ได้มีโอกาสรับเชิญเป็นผู้สังเกตการณ์ในการจัดกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้  ครั้งที่ 3 ของกลุ่มภาคเหนือ  ซึ่งจัดที่โรงแรมฮอลิเดย์  อินน์  โดยกลุ่มแผนงานพัฒนาจิตเพื่อสุขภาพของ  มูลนิธิสดศรี-สฤษดิ์วงศ์ ( มสส.) และสนับสนุนโดย สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)  ความจริงเรื่องดีๆแบบนี้ตั้งใจจะเอามาบอกต่อๆกันไปตั้งแต่วันที่ได้ไปเห็น   แต่ติดตรงที่มีภารกิจอย่างอื่นที่สำคัญแทรกเข้ามา   โดยเฉพาะเรื่อง SLM (แผนที่ทางเดินยุทธศาสตร์ )ของงานที่ตัวเองต้องลุยในปี 2553     ถึง เรื่อง มสส. จะดีขนาดไหนอยากเล่ามากๆ   แต่ SLM ก็เป็นเรื่องสำคัญมากที่ไม่ทำไม่ได้เช่นกัน   อิอิ

           ในวันนั้นมีผู้มาเข้าวงการแลกเปลี่ยนประมาณ 20 คน  โดยมี คุณวิมล  โรมา มาทำหน้าที่เป็นวิทยากรกระบวนการหลักของวง  และมี พี่อ้วน  เป็นคนสังเกตการณ์อยู่นอกวง

ผู้เข้าร่วมวงแลกเปลี่ยนแบบสบายๆ

          ในห้องผู้จัดการแลกเปลี่ยนจะสร้างบรรยากาศแบบกันเอง   เพื่อให้ผู้ร่วมวงเล่าเรื่องรู้สึกผ่อนคลายสบายๆ  เพราะเชื่อว่าจะสามารถดึง Tacit Knowledge ออกมาจากแต่ละคนได้อย่างเต็มที่  และส่วนของการบันทึกยังได้จัดให้มีหลายช่องทาง  ชนิดว่าไม่ให้เรื่องเล่ามีการตกหล่น  ตั้งแต่บันทึกด้วยการเขียนลงกระดาษ   ลงNote Book   และบันทึกทั้งภาพและเสียงด้วยกล้อง  VDO  ซึ่งจะบันทึกทุกอิริยาบทตั้งแต่เริ่มจนจบกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ของแต่ละวัน 

วิธี/ช่องทางการบันทึก 

      และเพราะครั้งนี้เป็นการเจอกันครั้งที่ 3 แล้ว  ทุกคนจึงต้องคืนข้อมูลจากการพบปะใน 2 ครั้งที่ผ่านมา  ให้หมุนเวียนกันเล่าเรื่อง คนละ 15 นาที  โดยมีวิทยากรกระบวนการซึ่งถูกคัดเลือกมาจากผู้เข้าร่วมแลกเปลี่ยนด้วยกัน ทำหน้าที่คอยเจาะ  และดึงให้ได้ประเด็น ตามที่ต้องการ

กระบวนกรของวันนั้น

กติกาของการแลกเปลี่ยนเรียนรู้

           ในวันนี้ท่านเลขา มูลนิธิสดศรี-สฤษดิ์วงศ์  นพ.สมศักดิ์  ชุนหรัศมิ์ ( และดำรงตำแหน่ง ผอก.สำนักการจัดการความรู้สำนักที่ปรึกษา กรมอนามัย ) ก็ให้เกียรติมาร่วมวงด้วย

    นอกจากนั้นยังนำเอากิจกรรมดีๆ  ที่สร้างบรรยากาศแลกเปลี่ยนเรียนรู้  เช่น การ Scan ตัวเองเพื่อให้ระลึกรู้อยู่กับตัวเอง  ด้วยการขอบคุณตัวเอง

นำโดยน้องยิ้ม  ลองดู การ Scan ตัวเองกับน้องยิ้มนะคะ....

ขอบคุณ...ดวงตาทั้ง 2 ที่ทำให้เรามองเห็น

ขอบคุณจมูก...ที่ทำให้เราหายใจเข้า-ออก ปกติ

ขอบคุณหู...ทั้ง 2 ข้างที่ทำให้เราได้ยินเสียงเพราะ คำพูดดีๆ

ขอบคุณ 1 สมอง...ที่ทำให้เราคิดแก้ไขปัญหาทุกปัญหา

ขอบคุณมือ...ทั้ง 2 ที่ทำให้เราได้โอบกอดคนที่เรารักได้อย่างอบอุ่น

            นอกจากนี้ยังมีอีกหลายกิจกรรมที่ดี  เช่น   กิจกรรม Love  Wave  Eyes  Contrac    

         

 

         และนี่ คือ ผู้ที่เป็นได้แค่ Observer เท่านั้น

         แต่ที่แน่ๆที่ผู้เขียนเก็บเกี่ยวมาได้หลังจากการเข้าสังเกตการณ์ 2 วัน   คือ การถอดบทเรียนที่ดี  ต้อง

1.  ตั้งเป้าหมายก่อนว่าจะถอดเรื่องอะไร

2.  การเตรียมความพร้อม  ในด้าน..

  • คนที่จะมาทำหน้าเป็นคนถอดบทเรียน   ต้องมีความรู้ในเรื่องนั้นๆพอควร  และเข้าใจบทบาทตัวเองว่าจะทำอย่างไรให้ได้ประเด็นตามต้องการ  ในเวลาที่กำหนด

  • คนที่จะเป็นผู้เล่าเรื่อง   จะต้องทำให้เขารู้สึกภาคภูมิใจและเห็นคุณค่าตัวเอง โดยเฉพาะในเรื่องที่จะเล่า เพื่อให้ได้ประเด็นมากที่สุด

  • เตรียมสถานที่  ให้มีบรรยากาศแบบกันเอง เพื่อให้คนเล่าสามารถเล่าเรื่องได้อย่างสบายๆ

  • เตรียมคนบันทึก ( Note Taker ) เพราะการบันทึกที่ไม่มีประสิทธิภาพทำให้เรื่องเล่าไม่มีความหมาย  และอาจเตรียมไว้หลายช่องทาง เช่น จดบันทึกลงกระดาษ  บันทึกเสียง บันทึกด้วยภาพ

3.  การขยายผล   เพราะถ้าไม่มีส่วนนี้  เรื่องเล่าก็ไม่มีความหมาย  จริงไหมคะ ???

 

           ท่านผู้อ่านลองนำไปใช้กับกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ที่ท่านกำลังจะทำดูนะคะ  รับรองไม่มีการหลุดประเด็นแน่นอน

           ส่วนผู้เขียนขอกลับไปทำ AAR  หลังจากการจบการบันทึกนี้อีกครั้งว่า  จริงๆแล้วยังได้อะไรที่เกินคาดหมายจากการเข้าสังเกตการณ์ครั้งนี้อีก  ต้องขอขอบคุณมูลนิธิฯ ที่ริเริ่มและส่งเสริมให้มีกิจกรรมดีๆแบบนี้

                โลโก้มูลนิธิสดศรีสฤษดิ์วงศ์                                          

ขอบคุณค่ะ