การศึกษาผลการใช้กระบวนการเสริมพลัง (Empowerment) ในการปรับเปลี่ยน พฤติกรรมสุขภาพของเจ้าหน้าที่ศูนย์อนามัยที่ 8 นครสวรรค์

                                         นางสาววันเพ็ญ     สุทธิโกมินทร์                                                

                                        นางรุ่งรัศมี            แก้วมั่น 

                                        นางสิรินันท          ธิติทรัพย์             

ผลการดำเนินงาน/ผลการศึกษา
            ผลการศึกษาเปรียบเทียบการเปลี่ยนแปลงของ  น้ำหนักตัว  พฤติกรรมการบริโภคอาหาร  และการออกกำลังกาย  การวิเคราะห์ผลทางสถิติ ด้วยการแจกแจงความถี่   ร้อยละ  ค่าเฉลี่ย  ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน  และใช้ สถิติ  Paired T-test  หลังการจัดกิจกรรมการเสริมพลัง (Empowerment)  เพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพในเจ้าหน้าที่ฯ ที่ดัชนีมวลกายเกิน  ได้แก่  การประชุม (Empowerment)  เพื่อให้ความรู้ใน การดูแลสุขภาพที่ ถูกต้อง  การใช้กระบวนการกลุ่มเพื่อสร้างพลังให้เกิดความตระหนัก  ความมุ่งมั่นตั้งใจ  และสร้างทัศนคติเชิงบวกในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพให้แก่กลุ่มเป้าหมาย,  ประชุมกลุ่มย่อยเพื่อให้สมาชิกร่วมกันวิเคราะห์  ตั้งเป้าหมาย  วางแผน  และหาแนวทางปรับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพที่เหมาะสมสำหรับตนเอง,  จัดกิจกรรมเสวนาปัญหาโรคอ้วน   ซึ่งเป็นการเล่าประสบการณ์ควบคุมน้ำหนักจากบุคคลที่เป็นที่ยอมรับในการดูแลสุขภาพและรักษารูปร่าง  รวมถึงการจัดอาหารพลังงานต่ำเพื่อจำหน่ายให้แก่เจ้าหน้าที่ฯ  และสนับสนุนให้มีตลาดนัดอาหารสุขภาพ  สัปดาห์ละ 2 วัน  เป็นต้น             
            การศึกษานี้มีเจ้าหน้าที่กลุ่มเป้าหมาย  จำนวน 61  ราย  เป็นเพศหญิง  จำนวน  49  ราย  คิดเป็นร้อยละ  80.3   และเพศชาย  จำนวน  12  ราย  คิดเป็นร้อยละ  19.7  โดยมีอายุเฉลี่ย  41  ปี   พบว่า  เจ้าหน้าที่สามารถลดน้ำหนักตัว  เฉลี่ย  1.15  กิโลกรัม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ  (P < 0.05)  โดยสามารถลดได้มากที่สุด  คือ  3  กิโลกรัม  จำนวน  18 ราย,  น้ำหนักเท่าเดิม  จำนวน  34 ราย  และมีน้ำหนักเพิ่มขึ้น  จำนวน  9  ราย  คิดเป็น ร้อยละ  29.5,  55.7   และ  14.8  ตามลำดับ  ขณะที่เส้นรอบเอวคงที่ไม่เปลี่ยนแปลง  และสำหรับการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการบริโภคอาหาร  และการออกกำลังกาย  พบว่าในระยะ 2 เดือนแรก  เจ้าหน้าที่มีการเคลื่อนไหวออกกำลังกาย หรือทำกิจกรรมต่างในชีวิตประจำวันให้มากขึ้น และต่อมาจะปฏิบัติตัวไม่สม่ำเสมอ  สาเหตุเนื่องจากขาดความหลากหลายในการเลือกวิธีการออกกำลังกายที่เหมาะสมกับสภาพร่างกายที่เหมาะสม  ซึ่งเจ้าหน้าที่ส่วนใหญ่สามารถปรับพฤติกรรม การบริโภคอาหารได้อย่างสม่ำเสมอ  เช่น   รับประทานอาหารครบ  3  มื้อ  โดยเฉพาะมื้อเช้า   รู้จักเลือกอาหารที่มีคุณค่าและให้พลังงานต่ำ   อาหารธรรมชาติเส้นใยสูง  สามารถค้นหาสาเหตุและวิธีป้องกันการเพิ่มของน้ำหนักที่เหมาะสมให้ตนเองได้  รวมถึงมีการติดตามการเปลี่ยนแปลงของน้ำหนักตัว  เป็นต้น การศึกษาครั้งนี้สรุปได้ว่าการใช้กระบวนการเสริมพลัง (Empowerment) ในการปรับเปลี่ยน พฤติกรรมสุขภาพของเจ้าหน้าที่ศูนย์อนามัยที่ 8 นครสวรรค์  มีผลส่งเสริมให้มีน้ำหนักตัวลดลง และปรับพฤติกรรมการบริโภคอาหารที่ดีให้มากขึ้น ได้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ  (P < 0.05)