หากมีผู้ใดมาเกิดลูกที่โรงพยาบาล ผู้ทำคลอดต้องออกหนังสือรับรองการเกิดให้ ไม่มีถ้อยคำใดในตัวบทบ่งบอกว่าเจ้าหน้าที่สามารถใช้อำนาจดุลพินิจในการไม่ออกหนังสือรับรองการเกิดได้ ไม่มีตัวบทใดให้เจ้าหน้าที่ต้องพิจารณาพยานเอกสารของพ่อแม่ว่ามีหรือไม่

1 เมษายน 2552

 

เรื่องนี้ไม่น่าเกิดขึ้นเลย บางทีอาจเป็นเพราะการไร้ความสามารถในการตีความทางกฎหมายของผม ตัวบทกล่าวอย่างไร ก็อย่างนั้นไม่ตีความ อย่างเช่นเรื่องต่อไปนี้ ซึ่งตามพ.ร.บ.การทะเบียนราษฎร พ.ศ.2534 ม.23 บัญญัติว่า “เมื่อมีคนเกิดหรือคนตาย ผู้ทำคลอดหรือผู้รักษาพยาบาลต้องออกหนังสือรับรองการเกิดหรือการตายตามแบบพิมพ์ที่ผู้อำนวยการทะเบียนกลางกำหนดให้แก่ผู้มีหน้าที่ต้องแจ้งตามมาตรา 18 หรือมาตรา 21”

 

ซึ่งก็มีความหมายชัดอยู่แล้วว่า หากมีผู้ใดมาเกิดลูกที่โรงพยาบาล ผู้ทำคลอดต้องออกหนังสือรับรองการเกิดให้ ไม่มีถ้อยคำใดในตัวบทบ่งบอกว่าเจ้าหน้าที่สามารถใช้อำนาจดุลพินิจในการไม่ออกหนังสือรับรองการเกิดได้ ไม่มีตัวบทใดให้เจ้าหน้าที่ต้องพิจารณาพยานเอกสารของพ่อแม่ว่ามีหรือไม่ 

 

ผมจึงไร้ความสามารถในการทำความเข้าใจเจ้าหน้าที่ของโรงพยาบาลวชิระ ที่ปฏิเสธการออกหนังสือรับรองการเกิดตามข้างล่างนี้ แก่นางเล็ก

 

เมื่อเจ้าหน้าที่ปฏิเสธการออกหนังสือรับรองการเกิดด้วยวาจา ผมค้านตัวเองอยู่ในใจว่าเจ้าหน้าที่ของรัฐมักระมัดระวังตัวอยู่เสมอที่จะไม่กระทำความผิดทางอาญา เพราะมันไม่ส่งผลดีต่อหน้าที่การงาน ต่ออนาคตในภายภาคหน้าเลย ไม่ว่าโทษนั้นจะเป็นโทษปรับหรือว่าจำคุกก็ตาม

 

หากเจ้าหน้าที่ใช้กฎหมายเดียวกันกับผม เธอหรือคณะกรรมการโรงพยาบาลคงจะตีความผิดไป ผมไม่ปรารถนาจะบอกเลยว่าเจ้าหน้าที่ทั้งคณะเจตนากระทำผิดอาญา

 

 ผมนึกสงสัยว่า “เราคงยึดคัมภีร์กันคนละเล่ม” ผมจึงให้โอกาสแก่เจ้าหน้าที่ในฉับผลันทันใดที่ปฏิเสธผมด้วยการเขียนจดหมายถึงผู้อำนวยการโรงพยาบาลความว่า

และผมตัดสินใจไม่นำเรื่องนี้ไปแจ้งความร้องทุกข์กล่าวโทษให้ดำเนินคดีแก่เจ้าหน้าที่ที่ละเว้นการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบ โดยให้โอกาสในการออกหนังสือรับรองการเกิดให้แก่นางเล็ก

 

เจ้าหน้าที่จะรู้ไหมนะ จะมีอีกหลายรายตามมาที่จะขอหนังสือรับรองการเกิดเพราะเกิดแล้วเจ้าหน้าที่ไม่ให้ เจ้าหน้าที่จะรู้ไหมนะว่าการไม่ออกหนังสือรับรองการเกิด 1 ราย เท่ากับกระทำผิด 1 กรรม หาก 100 ราย ก็จะกระทำผิด 100 กรรม เพราะเป็นการกระทำที่ต่างกรรมต่างวาระกัน แม้โทษนี้จะไม่หนัก

แต่เจ้าหน้าที่จะรู้ไหมนะว่ากำลังกระทำความผิดที่หนักมากขึ้น  ๆ ไป อย่างไม่รู้ตัว และนี่เป็นการส่งสัญญาณเตือนด้วยความอ่อนโน้มถ่มตนและให้โอกาสมากเท่าที่ปัญญาเพียงน้อยนิดของผมคิดและทำได้

 

ได้โปรดอย่าให้เรื่องเดินทางไปไกลกว่านี้ ผมไม่ปรารถนาจะทำเยี่ยงข้างต้น และหากผมไม่ทำเช่นนี้จะมีเด็กอีกจำนวนมากมายที่จะตกเป็นคนไร้รัฐ ในผืนแผ่นดินใต้ร่มโพธิสมภารของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวของเรา