เมื่อวานกลับบ้านด้วยความอ่อนล้ามากถึงมากที่สุดครับ แต่ก็ไม่ได้พักเนื่องจากต้องทำหน้าที่พ่อต่อ โดยการพาลูกๆ ไปซื้อของที่ตลาด ขับรถไปเหมือนจะหลับเสียให้ได้ อันนี้เพราะลุยงานมาหลายสัปดาห์ แล้วด้วยความล้าและงานที่ใกล้เสร็จเหลือข้อปลีกย่อยนิดหน่อย ก็เลยตั้งใจจะพักผ่อน โดยการนอนแต่หัวค่ำ สองทุ่มครึ่งคือเป้าหมายที่จะเริ่มนอน แต่แล้วพออาบน้ำอาบท่า (ท่าไหนก็ไม่ทราบ) ความสดชื่นก็กลับมา แล้วก็เปลี่ยนจากการนอนมาเป็นการนั่งงานต่อสักนิดก็ยังดี ปรากฏงานที่ว่าเหลืออยู่นิดเดียวใกล้เสร็จแล้วนั่น ไม่เสร็จอีกจนได้ครับ ยาวไปจนถึงตีหนึ่ง แล้วก็เข้านอนด้วยเพราะคิดอะไรไม่ออกแล้ว

รายงานวิจัยเรื่องที่เกี่ยวข้องกับคนสยามในรัฐกลันตันด้านประเพณีและวัฒนธรรมที่ได้รับผลกระทบจากนโยบายของรัฐบาลที่นำหลักการศาสนาอิสลามมาเป็นกรอบการบริหารประเทศ เจออะไรน่าเรียนรู้เยอะครับจากการลงพื้นที่เก็บข้อมูล แต่ด้วยข้อกำหนดจากที่ปรึกษาสกว. ที่ไม่ให้เขียนรายงานวิจัยเกินหกสิบหน้า หลายอย่างก็ต้องตัดทิ้งไป เมื่อวานเลยคุยกับทีมงานว่า เก็บไว้เขียนเป็นบทความแล้วกัน คิดชื่อบทความออกแล้วครับว่า "เมื่อโต๊ะครูปกครองคนที่ไม่ใช่มุสลิม"

อย่างแรกที่ผมเจอคือ นักวิชาการคนไทย(ประเทศไทย) ที่ศึกษาคนสยามในมาเลย์ มักจะเรียกคนกลุ่มนี้ว่า "คนไทย" ซึ่งความจริงไม่ใช่อย่างที่เขาคิด ผมเรียกว่า ผิดเลยแล้วกัน เหมือนที่ผมผิดตอนเริ่มเขียนโครงการวิจัย เพราะผมก็เรียกว่าคนไทยเหมือนกัน แต่จากการลงพื้นที่วิจัย ได้ข้อสรุปว่า เขาไม่อยากให้เราเรียกเขาว่า คนไทย อยากให้เรียกว่า คนสยาม แต่ความจริงคือ ถ้าเราไปสัมภาษณ์เขาด้วยภาษาไทย เขาจะเรียกตัวเองว่า คนไทย เหมือนเรา

ผมใช้เวลากับการเช็คชื่อเรียกกลุ่มชาติพันธุ์นี้กับเกือบ 50 คน จากภายในกลุ่ม ภายนอกกลุ่ม ราชการ ป้ายประกาศ ป้ายโฆษณต่างๆ ที่เขียนโดยกลุ่มเองหรือคนภายนอกกลุ่ม พร้อมกับเอกสารหลักฐานต่างๆ ได้ข้อสรุปใหม่ว่า ถ้าจะเรียกให้ถูกและเป็นที่พอใจของเขาเอง ต้องเรียกว่า คนสยาม หรือ Orang Siam ออกเสียงด้วยมลายูถิ่นกลันตันว่า "ออแฆ เสียม" ดังนั้น สิ่งแรกที่ทำไปแล้วคือ เปลี่ยนชื่องานวิจัยจากที่เรียกว่า คนมาเลเชียเชื้อสายไทย เป็นคนสยาม

ตอนนี้รายงานฉบับนี้อยู่ในขั้นการตรวจสอบการพิมพ์ครับ เพราะปกติผมจะพิมพ์ผิด พิมพ์ตก ฮิฮิ บางทีหายไปเป็นประโยคก็มีครับ จากนั้นก็จะต้องตรวจสอบโดยผู้ทรงคุณวุฒิอีกรอบ ซึ่งอันนี้น่าสนใจว่า ใครคือผู้ทรงคุณวุฒิเกี่ยวกับมาเลเซียในประเทศไทย

งานวิจัยชิ้นนี้ ผมเขียนเล่าเหตุการณ์หลายครั้งผ่านบล็อกนี้ครับ วันนี้เลยอยากบอกด้วยความภูมิใจว่า "เสร็จแล้ว" อัลฮัมดุลิลลาห์

งานต่อไปคือ เร่งมือสำหรับวิจัยระบบและกลไกการประกันคุณภาพการศึกษาภายในโรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลาม และวิทยานิพนธ์ครับ  สู้ต่อครับ