ติดต่อ

  ติดต่อ

คุณรู้จัก "วันสงกรานต์" ดีแค่ไหน ถ้าไม่รู้มาดูกัน

  หลายคนอาจจะไม่รู้ว่าวันสงกรานต์นั้นทำไมมีถึง3วัน ดิฉันก็เพิ่งจะรู้ได้ไม่นาน ว่าทำไม  

มาดูความหมายของคำว่า "สงกรานต์" และความหมายของวันต่างๆ

          สงกรานต์ ที่แปลว่า "ก้าวขึ้น" "ย่างขึ้น" นั้นหมายถึง การที่ดวงอาทิตย์ ขึ้นสู่ราศีใหม่ อันเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นทุกเดือน ที่เรียกว่าสงกรานต์เดือน แต่เมื่อครบ ๑๒ เดือนแล้วย่างขึ้นราศีเมษอีก จัดเป็นสงกรานต์ปี ถือว่าเป็น วันขึ้นปีใหม่ทางสุริยคติ ในทางโหราศาสตร์ 
           

          มหาสงกรานต์ แปลว่า ก้าวขึ้นหรือย่างขึ้นครั้งใหญ่ หมายถึงสงกรานต์ปี คือปีใหม่อย่างเดียว กล่าวคือสงกรานต์หมายถึง ได้ทั้งสงกรานต์เดือนและสงกรานต์ปี แต่มหาสงกรานต์ หมายถึง สงกรานต์ปีอย่างเดียว

         
         
วันเนา แปลว่า "วันอยู่" คำว่า "เนา" แปลว่า "อยู่" หมายความว่าเป็นวันถัดจากวันมหาสงกรานต์มา ๑ วัน วันมหาสงกรานต์เป็นวันที่ดวงอาทิตย์ย่างสู่ราศีตั้งต้นปีใหม่ วันเนาเป็นวันที่ดวงอาทิตย์เข้าที่เข้าทาง ในวันราศีตั้งต้นใหม่เรียบร้อยแล้ว คืออยู่ประจำที่แล้ว  

    
          
วันเถลิงศก แปลว่า "วันขึ้นศก" เป็นวันเปลี่ยนจุลศักราชใหม่ การที่เปลี่ยนวันขึ้นศกใหม่มาเป็นวันที่ ๓ ถัดจากวันมหาสงกรานต์ ก็เพื่อให้หมดปัญหาว่า การย่างขึ้นสู่จุดเดิม สำหรับต้นปีนั้นเรียบร้อยดี ไม่มีปัญหาเพราะอาจมีปัญหาติดพันเกี่ยวกับชั่วโมง นาที วินาที ยังไม่ครบถ้วนสมบูรณ์ ที่จะเปลี่ยนศกถ้าเลื่อนวันเถลิงศกหรือวันขึ้นจุลศักราชใหม่มาเป็น วันที่ ๓ ก็หมายความว่า อย่างน้อยดวงอาทิตย์ได้ก้าวเข้าสู่ราศีใหม่ ไม่น้อยกว่า ๑ องศาแล้วอาจจะย่างเข้าองศาที่ ๒ หรือที่ ๓ ก็ได้
         
วันสงกรานต์เป็นวันเปลี่ยนจุลศักราชใหม่ ซึ่งกษัตริย์สิงหศแห่งพม่า ทรงตั้งขึ้นเมื่อปีกุนวันอาทิตย์ พ.ศ. ๑๑๘๑ โดยกำหนดเอาดวงอาทิตย์เข้าสู่ราศีเมษได้ ๑ องศา ประกอบกับไทยเราเคยนิยมใช้จุลศักราช สงกรานต์จึงเป็นวันขึ้นปีใหม่ของไทยอีกด้วย   ในปีแรกที่กำหนดเผอิญเป็นวันที่ ๑๓ เมษายน ซึ่งอันที่จริงไม่ใช่วันที่ ๑๓ เมษายนทุกปี แต่เมื่อเป็นประเพณี ก็จำเป็นต้องเอาวันนั้นทุกปี เพื่อมิให้การประกอบพิธี ซึ่งมิได้รู้โดยละเอียดต้องเปลี่ยนไปเปลี่ยนมา วันที่ ๑๓ จึงเป็นวันสงกรานต์ของทุกปี

          ปกติวันสงกรานต์จะมี ๓ วัน คือ เริ่มวันที่ ๑๓ เมษายน ถึงวันที่ ๑๕ เมษายน วันแรกคือวันที่ ๑๓ เป็นวันมหาสงกราต์ วันที่พระอาทิตย์ต้องขึ้นสู่ราศีเมษ วันที่ ๑๔ เป็นวันเนา (พระอาทิตย์คงอยู่ที่ ๐ องศา) วันที่ ๑๕ เป็นวันเถลิงศกใหม่ และเริ่มจุลศักราชในวันนี้ เมื่อก่อนจริงๆ มีถึง ๔ วัน คือวันที่ ๑๓ -๑๖ เป็นวันเนาเสีย ๒ วัน (วันเนาเป็นวันอยู่เฉยๆ) เป็นวันว่าง พักการงานนอกบ้านชั่วคราว
          จะเห็นได้ว่า
วันสงกรานต์เป็นวันขึ้นปีใหม่ตั้งแต่สมัยกรุงสุโขทัย จนถึง พ.ศ.๒๔๘๓ ทางราชการจึงได้เปลี่ยนใหม่ โดยกำหนดเอาวันที่ ๑ มกราคม เป็นวันขึ้นปีใหม เพื่อให้เข้ากับ หลักสากลที่นานาประเทศนิยมปฏิบัติ อย่างไรก็ตาม แม้จะมีการเปลี่ยนวันขึ้นปีใหม่ ประชาชนก็ยังยึดถือว่า วันสงกรานต์มีความสำคัญ 

          เป็นงัยบ้างคะ รู้ความหมายของวันสงกรานต์แล้วใช่ไหมคะ ว่าทำไมถึงมีถึง๓วัน และ๓วันนี้ก็มีความหมายที่ต่างกันออกไป คงเข้าใจแล้วนะคะว่า ทำไมเราถึงถึงหยุดตั้ง๓วัน จงใช้เวลา๓วันนี้ให้เป็นประโยชน์และเกิดความสุขนะคะ

 

_____________________________________________________________________

อ้างอิง : 

  • สมชัย ใจดี,ยรรยง ศรีวิริยาภรณ์. ประเพณีและวัฒนธรรมไทย. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ : ไทยวัฒนาพานิช, 2531.
  • สุพัตรา สุภาพ. สังคมและวัฒนธรรมไทย ค่านิยม ครอบครัว ศาสนา ประเพณี. พิมพ์ครั้งที่ 5. กรุงเทพฯ : ไทยวัฒนาพานิช, 2534.
  • สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ สงกรานต์. กรุงเทพฯ : อมรินทร์ พริ้นติ้ง กรุ๊ฟ, 2533.

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย 

หมายเลขบันทึก: 23763, เขียน: , แก้ไข, , สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ, ความเห็น: 6, อ่าน: คลิก

  คำสำคัญ (keywords): uncategorized

ความเห็น (6)

พี่ฟิวส์
IP: xxx.108.51.123
เขียนเมื่อ 
ขอบคุณ คุณสมัทรชา ที่สรรหาข้อมูลดีๆ มาให้อ่านและเข้าใจประวัติความเป็นมาของวันสงกรานต์มากขึ้น ยังไงก็เป็นกำลังใจให้ผู้เขียนด้วยนะครับ
เต้ย
IP: xxx.155.1.246
เขียนเมื่อ 

ก็ไม่มีอะไรที่จะต้องคอมเม้นมากนักเพราะว่าสิ่งอางอิ่งมานั้นก็เป็นสิ่งที่บอกความเป็นมาเป็นไปได้ดีอยู่แล้วเพราะเคยได้ยินมาเหมื่อนกัน

ต้น
IP: xxx.155.1.246
เขียนเมื่อ 

         THIS IS A VERY GOOD ASSIGNMENT... IT IS

A VERY USEFUL FOR OUR THAI CULTURE AND

GOOD FOR OUR KIDS.. I HOPE THAT IT COULD

BE HAVING SUCH A GOOD TITLE LIKE THIS ,

SOON....

กอล์ฟ
IP: xxx.24.2.167
เขียนเมื่อ 

ขอบคุณคุณสมัทรชา แทนประชาชนทุกคนที่ได้พบอ่านนะครับ เป็นคนไทยถ้าไม่รู้ความหมายของวันปีใหม่ไทยล่ะแย่เลย เป็นกำลังใจให้ต่อไป ในการเสียสละอย่างนี้นะคับ

ก๊อด
IP: xxx.147.0.48
เขียนเมื่อ 
ให้ความรู้เกี่ยวกับวันสงการณ์ดีครับ
น่ารู้
IP: xxx.29.30.250
เขียนเมื่อ 
น่ารู้นะ