จากความเห็นของ  คุณเอก จตุพร   เลยทำให้ฉุกคิดอดีตเมื่อคราวที่คุยกับอาจารย์ท่านหนึ่ง  Dr. Gerd Addicks  ตอนที่ยังทำงานพัฒนาชนบท

เราคุยกันในที่ประชุมเรื่อง  "การมีส่วนร่วม"   เพราะตอนนั้น  ดูเหมือนเป็นแฟชั่นมาก  ใครก็ชอบพูดเรื่องนี้   มีอยู่ช่วงหนึ่ง  ที่อาจารย์ เกิด  แอดดิคส์  ลุกขึ้นมาเขียนแผนผัง   ผมจำได้คร่าวๆว่า ประมาณนี้นะครับ  (ดูภาพประกอบ) 

ตอนนั้น  เหมือนกับการตั้งคำถามกับคนทำงานว่า  ไอ้ที่เราชอบพูดกันว่า  การมีส่วนร่วมของชุมชน  นั้นนะ  ในแต่ละขั้นตอน  มันมีระดับความเข้มข้นของการเข้ามามีส่วนร่วมของชุมชนนั้นไม่เท่ากัน   แล้วที่เราเป็นอยู่นั้นมันแค่ไหน   ซึ่งเราก็เห็นว่าระดับการมีส่วนร่วมของชุมชนกับการทำงานโครงการของเรานั้น มันประมาณในภาพนี้แหละ   

แล้วคำถามต่อไปว่า   เราอยากจะดึงชุมชนเข้ามามีส่วนร่วมในขั้นตอนไหนมากขึ้นไปอีก