ขอเล่าประสบการณ์ในการใช้กระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในการอบรมผู้บริหารทางการพยาบาล
ฝ่ายการพยาบาล รพ.จุฬาลงกรณ์ ได้ทดลองนำกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ไปใช้ในการอบรมหัวหน้าหอผู้ป่วยที่รับตำแหน่งใหม่ จำนวน 10 คน (แทนการอบรมระบบเดิมที่เรียนในห้องเรียน) โดยให้หัวหน้าหอ 10 คนดังกล่าว แบ่งกลุ่มไปสัมมนากันเอง
โดยกำหนดกิจกรรมและเป้าหมายเป็นใบงาน เริ่มตั้งแต่ใบงานที่ 1 ออกเดินทางไปสถานที่สัมมนา
(เป็นบ้านว่างในหมู่บ้าน) กันเอง ภายในงบประมาณค่าเดินทาง
(ค่าน้ำมันรถ) และแผนที่ที่ระบุให้
กลุ่มจะต้องทำงานให้ได้ตามเป้าหมายที่กำหนดไว้ในใบงานแต่ละใบ
โดยใช้เวลาอยู่ร่วมกัน (เอง) 2
วันเต็มๆ ในวันที่ 3 ผู้บริหารฝ่ายฯ
รับฟังสรุปผลการทำงานและให้ข้อเสนอแนะ พบว่าการจัดกิจกรรม
การเรียนการสอนแบบนี้เป็นที่พึงพอใจของผู้รับการอบรมมากกว่าการเรียนการสอนในชั้นเรียน
ผู้สัมมนาได้เกิดการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ที่จะนำไปสู่การปฏิบัติงานในตำแหน่งหัวหน้าหอ
ในด้านการคิดเชิงระบบภายใต้แนวคิด “วิเคราะห์อย่างเป็นระบบ
คิดให้ครบวงจร” ประเด็นสำคัญคือ
บรรยากาศในการสัมมนาที่มิใช่เป็นบรรยากาศในองค์การ
(แบบเดิม) ไม่มีผู้กำกับการสัมมนา
ไม่มีกำหนดเวลาที่เร่งรัดและตายตัว
เป็นบรรยากาศอิสระที่ส่งเสริมให้บุคคลกล้าที่จะนำความรู้ในตนเองออกมาแบ่งปัน-แลกเปลี่ยน
เป็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้
และได้ผลงานตามเป้าหมายภายใต้บรรยากาศที่เป็นอิสระ
และเป็นประชาธิปไตย ทุกคนบอกได้ว่าประสบการณ์ในการที่จะเรียนรู้
แลกเปลี่ยน และการอยู่ร่วมกับคนที่ไม่คุ้นเคยมาก่อน
ในฐานะหนึ่งในสมาชิกของกลุ่มซึ่งจะต้องแลกเปลี่ยนทำให้เกิดความกล้าที่จะแสดงออก
เสนอความคิด เกิดการปรับตัว ปรับพฤติกรรม
และเป็นประสบการณ์ที่เป็นประโยชน์อย่างยิ่ง
ในการที่จะนำไปใช้ในการทำงานร่วมกับผู้ร่วมงาน
การสร้างปฏิสัมพันธ์และการให้บริการแก่ผู้ใช้บริการ
ไม่เพียงแต่ผู้เข้าสัมมนา ผู้บริหารการพยาบาลก็ได้เรียนรู้ว่า
การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ที่จะนำไปสู่การพัฒนาคนและพัฒนาองค์การจะได้ผลดี
ผู้บริหารต้องเอื้อให้มีบรรยากาศที่เป็นอิสระและใช้ระบบประชาธิปไตยเป็นองค์ประกอบสำคัญ
ผู้บริหารการพยาบาลก็จะสามารถสร้างและพัฒนาองค์การไปสู่องค์การแห่งการเรียนรู้ได้
