โรคท้องร่วง

โรคท้องร่วง

โรคท้องร่วง หมายถึงการที่ถ่ายอุจาระเหลว หรือเป็นน้ำมากกว่า 3 ครั้งต่อวันหรือถ่ายเหลวมีเลือดปนเพียง 1 ครั้งใน 24 ชั่วโมงโดยทั่วไปอาการท้องร่วงมักหายได้เองใน 2-3 วันโดยที่ไม่ต้องรักษา ถ้าเป็นนานกว่านั้นต้องมีปัญหาอื่น ท้องร่วงทำให้เกิดผลเสียคือร่างกายขาดน้ำ ซึ่งถ้าเป็นมากอาจจะอันตรายถึงกับเสียชีวิตได้

ประวัติที่ต้องเตรียมก่อนพบแพทย์

v   อยู่ในแหล่งที่มีน้ำท่วมหรือไม่

v   อยู่ในแหล่งที่มีการระบาดหรือไม่

v   การเดินทาง

v    ประวัติการรับประทานอาหาร

v    ยาที่รับประทานอยู่โดยเฉพาะยาปฎิชีวนะ

v    โรคประจำตัว

สาเหตุ

v   การติดเชื้อแบคทีเรีย ซึ่งเกิดจากการรับประทานอาหารและน้ำที่ไม่สะอาด ได้แก่เชื้อ บิดไม่มีตัว Shigella,ไข้ไทฟอยด์ Salmonella,เป็นต้น

v    การติดเชื้อไวรัส ได้แก่ rotavirus, Norwalk virus  การติดเชื้อพยาธิ์ เช่น Giardia lamblia, Entamoeba histolytica

v    จากแพ้อาหาร และนม   จากยา เช่น ยาลดความดัน ยาปฏิชีวนะ ยาระบาย

v    โรคลำไส้มีการอักเสบ

อาการของโรคท้องร่วง

v   ผู้ป่วยโรคท้องร่วงจะมีอาการ แน่นท้อง ปวดท้อง คลื่นไส้อาเจียน และถ่ายบ่อย โรคท้องร่วงถ้าเป็นนานกว่า 3 สัปดาห์เรียกเรื้อรัง ถ้าหายภายใน 3 สัปดาห์เรียกท้องร่วงเฉียบพลันโดยมากเกิดจากเชื้อ แบคทีเรีย และเชื้อไวรัส อาการที่ท่านจะต้องสังเกตและแจ้งแก่แพทย์

ระยะเวลาที่เจ็บป่วย

v   อาการค่อยเป็นหรือเป็นมากทันที

v    จำนวนครั้งที่ถ่าย ลักษณะอุจาระ

v    อาการปวดท้อง อาเจียน ไข้

โรคท้องร่วงในเด็ก

v   สาเหตุของโรคท้องร่วงในเด็กที่พบบ่อยได้แก่การติดเชื้อไวรัส Rotavirus ซึ่งใช้เวลา 5-8 วันจึงหาย นอกจากนั้นยังเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย ,จากยา เป็นต้น การให้ยาจะให้เหมือนผู้ใหญ่ไม่ได้ เด็กที่ถ่ายเหลว 1 วันก็ทำให้เกิดการขาดน้ำได้ ควรพาเด็กพบแพทย์เมื่อมีอาการดังต่อไปนี้

Ø    อุจาระมีหนอง หรือเลือด

Ø     ไข้มากกว่า 38

Ø    อาการไม่ดีขึ้นใน 24 ชั่วโมง

Ø     มีอาการของขาดน้ำ

 

อาการขาดน้ำมีอะไรบ้าง

v   หิวน้ำบ่อย

v   ปัสสาวะลดลง

v   ผิวหนังแห้ง

v   อ่อนเพลีย

v   เวียนศีรษะ

v   เวลาเปลี่ยนจากท่านอนเป็นยืนจะมีอาการหน้ามืดเป็นลม

v   ในเด็กอาจจะสังเกตอาการขาดน้ำได้จาก

v   ปากและลิ้นแห้ง

v   ไม่มีน้ำตาเวลาร้องไห้

v   ไม่มีปัสสาวะมากกว่า 3 ชั่วโมง

v   แก้มตอบ ท้องแฟบ ตากลวง

v   ไข้สูง ร้องกวน ผิวแห้ง

v   ถ้าหากมีอาการของการขาดน้ำควรพบแพทย์ทันที

เมื่อไรควรไปพบแพทย์

v   เมื่อมีอาการท้องร่วงนานเกิน 3 วัน

v   มีอาการปวดท้องอย่างมาก

v   มีไข้มากกว่า 38.5

v   มีเลือดในอุจาระ หรืออุจาระดำ

v   มีอาการขาดน้ำ

แพทย์จะตรวจอะไรบ้าง

v   ตรวจอุจาระ และเพาะเชื้อจากอุจาระ

v   ตรวจเลือดเพื่อหาสาเหตุ

v   ให้งดอาหารที่สงสัยว่าจะแพ้ เช่น นม ขนมปัง

v   ส่องกล้องดูลำไส้ใหญ่เพื่อหาสาเหตุการรักษา

หลักการรักษาคือป้องกันการขาดน้ำโดยการได้รับ ORS วิธีการเตรียม

*   เตรียมน้ำต้มสุก เ ขวด

*   เทน้ำต้มสุกลงในแก้ว 1 แก้ว

*   เติมผงเกลือแร่ ORS ลงในแก้ว คนจนละลาย

*   เทน้ำที่ละลายเกลือแร่ลงในขวด

*   ดื่มตามฉลากข้างซองกำหนด

*   หรืออาจจะเตรียมน้ำเกลือแร่เองได้โดย

*   ผสมเกลือ 3.5 กรัม ผงฟู 2.5 กรัม เกลือ potassium chloride 1.5 กรัมผสมน้ำ 1 ลิตร

******    ยาที่ทำให้หยุดถ่ายไม่แนะนำเนื่องจากทำให้หายช้า    ******