วันที่ 16 กุมภาพันธ์ เป็นวันที่เราได้นัดหมายกับเกษตรกรผู้ปลูกส้มเขียวหวานจาก ตำบลท่ามะเขือ และกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกส้มเขียวหวานตำบลยางสูง เพื่อศึกษาดูงาน ณ ศูนย์บริหารศัตรูพืชพิษณุโลก สาขาจังหวัดกำแพงเพชร ตำบลเทพนคร อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร
ในวันนี้ มีเกษตรกรมาเพียงกลุ่มเดียว คือกลุ่มฯ ตำบลท่ามะเขือเดินทางมาพร้อมกับนักส่งเสริมการเกษตรของอำเภอคลองขลุง นอกจากนั้นยังมีนักส่งเสริมมือใหม่ และคุณเสนาะ ยิ้มสบาย จากสำนักงานเกษตรอำเภอพรานกระต่าย มาร่วมศึกษาดูงานและ ลปรร.ในวันนี้ด้วย
- เริ่มต้นด้วยการ แนะนำผลิตภัณฑ์ชีวินทรีย์ และผลิตภัณฑ์ต่างๆ ของศูนย์ฯ โดยคุณศักดา บุญสังวาลย์

- ตามด้วยการดูงานการผลิตแมลงศัตรูธรรมชาติ เช่น แมลงหางหนีบ,ผีเลื้อข้าวสาร และการผลิตอาหารและการเขี่ยเชื้อรากำจัดแมลงและโรคพืช

- หลังจากนั้น เดินทางไปศึกษาดูงานแปลงปลูกส้มเขียวหวานของเกษตรกร ซึ่งอยู่ไม่ไกลจากศุนย์ฯ มากนัก

- ลงแปลงดูต้นส้มเขียวหวาน ที่ไม่ฉีดพ่นยาฆ่าแมลงเลยมาเกือบ 1 ปี แล้ว

จากการนำเกษตรกรผู้ปลูกส้มเขียวหวานเข้าดูงานในครั้งนี้ เกษตรกรมีความสนใจเป็นอย่างมาก สังเกตได้จากการสอบถามข้อมูล ทั้งที่ศูนย์ฯ โดยพี่ศักดา บุญสังวาลย์ และเจ้าหน้าที่ได้ตอบคำถามและเล่ารายละเอียด รวมทั้งที่แปลงปลูกส้มเขียวหวานของเกษตรกร เนื่องจากการหาตัวอย่างแปลงเกษตรกรที่ไม่ใช้ยาฆ่าแมลงหายากมาก ในแปลงนี้เกษตรกรยังมีการใช้ปุ๋ยเคมีอยู่บ้าง แต่ก็สามารถลดต้นทุนลงได้เกือบร้อยละ 60 ผมขอสรุปการเรียนรู้ของทีมที่ได้เรียนรู้ในวันนี้ก็คือ
- การที่เกษตรกรได้มาพูดคุยกัน พบว่าเกษตรกรมีการซักถามอย่างละเอียดดีมาก หากเป็นเรื่องที่สนใจ
- มีประเด็นอื่นๆ เพิ่มเติมที่หลากหลายที่คาดไม่ถึงหลายเรื่อง
- เกษตรกรพบเกษตรกร น่าจะสร้างความเชื่อมั่นในการลดสารเคมีได้ดี เพราะเห็นตัวอย่างของจริง
- เกิดเครือข่ายแบบชนิดไม่รู้ตัว เช่น มีการพูดถึงการรวมกันจำหน่าย/หาตลาดส้มปลอดภัย เป็นต้น
- นักส่งเสริมฯ จะต้องติดตามและร่วมเรียนรู้อย่างใกล้ชิดและต่อเนื่อง วิธีการถ่ายทอดความรู้แบบเดิมอาจไม่เพียงพอในการปรับเปลี่ยนวิถีการผลิตสู่พืชปลอดภัย
- นักส่งเสริมฯ/ทีมงาน คงต้องมองรอบด้าน ไม่เฉพาะด้านการผลิตเท่านั้น คงต้องประสานหน่วยอื่นเพื่อมาทำงานร่วมกัน เช่น หน่วยงานด้านการตลาด สาธารณสุข และท้องถิ่น เป็นต้น เพราะปัญหามีความเชื่อมโยงกันไปหมด
- การทำงานกับเกษตรกร บางครั้งอาจไม่เป็นไปตามแผน ต้องอดทน...ทุกอย่างไม่ได้ง่ายอย่างที่คิด...
บันทึกมาเพื่อการ ลปรร. ครับ
วีรยุทธ สมป่าสัก
น่าอิจฉา กำแพงเพชรนะครับที่มีแหล่งความรู้และสามารถทำงานร่วมกันได้ด้วยดีระหว่าง เจ้าหน้าที่ศูนย์กับจังหวัด(ต้องเรียกบูรณาการ) คิดว่างานส่งเสริมด้านอาหารปลอดภัยคงไปได้ดี ขอชื่นชมครับ
ขอบพระคุณมากครับ
อยากได้ข้อมูลเกี่ยวกับส้มเขียวหวาน เทคนิคต่าง ๆ หรือแหล่งข้อมูลการเรียนรู้เพื่อนำไปใช้จริง ได้ที่ใดบ้างครับ