คงไม่ง่ายนักที่จะมีคนเพียรพยายามขนาดนี้ ภูมิปัญญาท้องถิ่นที่หายากแต่ราคาแสนจะถูก

     ณ บ้านแก่งนาง ต.กกตูม พวกเรากลับจากเที่ยวน้ำตกแก่งโพธิ์  รอทีมงานจากพิษณุโลกมาสมทบที่ตลาดชุมชุนกลางหมู่บ้าน

     ออต ชวนพวกเราเดินชมหมู่บ้าน ดูบ้านที่ใช้ไม้ทำหลังคา แล้วเดินไปเรื่อย เห็นฝ้ายตากอยู่บนหลังคา ออต รีบเดินเข้าไปคุยกับชาวบ้านที่นั่งจับกลุ่มกันอยู่บ้านตรงข้าม

    ยาย...ไม่รู้ชื่อจริงครับ รับเป็นเจ้าของฝ้าย และบอกว่าทำเส้นด้ายเก็บไว้ก็มี ออต บอกให้ยายไปนำมาให้ดู  หนึ่งถุงประมาณ 2-3 กิโลเห็นจะได้ ยายบอกว่านั่งทำทั้งปีได้แค่นี้ละ  ชาวบ้านช่วยเสริมว่า ยายทำด้ายเก่ง และเส้นด้ายสวย ปั่นด้วยมืออย่างเดียว

803b3p113a

เครื่องหีบฝ้าย(Roller Gin)ที่ใช้มือหนุนหรือเรียกว่า"อิ้ว"

   บางคนใช้ เครื่องหีบฝ้ายหรือที่อีสานเราเรียกว่า"อิ้ว" ในการแยกเมล็ดของฝ้ายออกจากเส้นใย  บางคนไม่มีเครื่องหีบก็ต้องใช้มือแกะเอาครับ คิดดูนะครับว่ามันทำยากขนาดไหน

    โอ้... แม่เจ้าโว้ย  การทำเส้นด้ายจากฝ้ายนี่ ผมเคยเห็นคุณยายของผมทำสมัยผมเป็นเด็กๆ  อย่างดีก็แค่เอาไว้เป็นด้ายเย็บฟูก เย็บผ้าห่มนวม ที่เขาใช่นุ่นยัดข้างใน  แต่ยาย..คนนี้ทำด้ายจากฝ้ายด้วยมือเอาไว้ขายหรือทอผ้า แล้วแบบนี้ปีๆหนึ่งจะได้สักเท่าไหร่บาท ถ้าคิดเป็นค่าแรงหรือรายได้ต่อปีของประชากร ก็เพราะว่าเส้นด้ายที่ยายแกขายนี่เพียงกิโลกรัมละ 200 บาท เท่านั้นเอง

Puppla1+049

น้องออตและน้องออย สนใจเรื่องเส้นด้ายจากฝ้าย

     และตกลงว่า ออต ซื้อมา 1 กิโลกรัม

     ผมละนึกสงสารยายแกอยู่เหมือนกัน แต่ไม่รู้จะทำอย่างไรดี กับภูมิปัญญาท้องถิ่นที่ใกล้จะสูญหายไปจากชนบท  เนื่องจากราคาการผลิตตกต่ำ

     เพราะคนเราหันเอาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสมัยใหม่มาใช้ทดแทน  ซึ่งเป็นการทำลายสิ่งแวดล้อมและธรรมชาติมาโดยตลอด  ไม่ว่าทางตรงหรือทางอ้อม