สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) และ สคส. มีแผนงานที่จะพัฒนากลไกและกระบวนการเพื่อดำเนินการจัดการทุนความรู้ด้านการสร้างเสริมสุขภาวะ โดยจะสนับสนุนไปยังหน่วยจัดการต่างๆ ที่มีกระจายอยู่ทั่วประเทศ เพื่อให้เกิดการประสานพลังขับเคลื่อนกระบวนการสร้างเสริมสุขภาวะให้เกิดขึ้นอย่างกว้างขวาง
สสส. และ สคส. จึงได้จัดให้มีการประชุมหารือเกี่ยวกับแนวทางในการพัฒนาหน่วยจัดการความรู้และการจัดเวทีตลาดนัดความสำเร็จงานสร้างเสริมสุขภาวะขึ้น วันที่ ๒๗ กันยายน ๒๕๕๐ เวลา ๐๙.๐๐-๑๒.๐๐ น. ณ ห้องเป็นสุข ชั้น ๓๕ สำนักงาน สสส.
ดิฉันพยายามบันทึกสาระหลักๆ จากการประชุมเพื่อทำความเข้าใจ แต่ก็เก็บรายละเอียดไม่ได้ทั้งหมด
การประชุมครั้งนี้มี ศ.นพ.วิจารณ์ พานิช เป็นผู้ดำเนินรายการ มีผู้ได้รับเชิญมาประชุม ๑๓ คน นับรวมกับทีมจาก สสส. และ สคส. แล้ว ผู้เข้าประชุมทั้งหมดก็ประมาณ ๒๐ กว่าคน
ในห้องประชุมที่ชื่อว่า "ห้องเป็นสุข" |
พอได้เวลา นพ.สุภกร บัวสาย ผจก.สสส.เปิดการประชุมและบอกให้รู้ว่า สสส.ต้องการจะทำอะไร เล่าว่า สสส.สำนัก ๓ ดูแลงาน “สุขภาวะชุมชน” เอาพื้นที่/ชุมชนเป็นตัวตั้ง คนในพื้นที่เป็นคนให้โจทย์ ไม่ได้เน้นวิจัย เน้นการพัฒนา เน้นความเป็นจริง เหมือนมวยวัด แม้ไม่ใช่วิจัยแต่ก็สร้างความรู้ได้ อยากให้ไปดูว่าที่ทำมาแล้วได้ผลดีๆ ทำอย่างไร เก็บศาสตร์และศิลป์ของการทำงานชุมชน
งานนี้เชื่อมืออาจารย์วิจารณ์ผู้ที่เคยทำให้งานวิจัยเปลี่ยนจากวิจัยขึ้นหิ้งมาเป็นงานวิจัยที่ใช้ประโยชน์ได้ และ KM ที่ต่างประเทศใช้เพื่อธุรกิจ มาเป็น KM เพื่อพัฒนาสังคม
อาจารย์วิจารณ์ขยายความให้ชัดขึ้นว่า สสส.อยากจะสนับสนุนการทำงานอีกแบบหนึ่งคือเวที SSS (Success Story Sharing) เรื่องการสร้างเสริมสุขภาวะ เวทีของการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ความสำเร็จของการสร้างเสริมสุขภาวะในพื้นที่ ถ้าทำแล้วดี อาจพัฒนาเป็น node ของ สสส. แต่อนาคตข้างหน้ายังไม่ชัด
เวที SSS อาจจัดสัก ๒-๓ จังหวัดในพื้นที่ โดยที่ Success Story (SS) ไม่จำเป็นต้องมาจาก grant ของ สสส. แต่ต้องเป็น SS ที่เห็นสุขภาวะของคน/ชุมชนที่ดีขึ้นหรือดีกว่าเดิม หรือมีตัวบ่งชี้ เช่น ลด risk factors บางอย่าง พฤติกรรมบางอย่างเปลี่ยน หรือทางจิตใจดีขึ้น แต่ละ node อาจตีความ SS ไม่เหมือนกัน
สำหรับการมีเวที เป้าหมายคือเมื่อเอาความสำเร็จมาแลกเปลี่ยนกันแล้ว เกิดแรงบันดาลใจแล้วเอาไปขยายต่อหรือปิ๊งไอเดียเอาไปทำเรื่องอื่นต่อ จะดูว่าจะก่อผลไปข้างหน้าอย่างไร เป็นกระบวนการเคลื่อนเครือข่ายสร้างเสริมสุขภาวะ นำไปสู่ความสำเร็จที่ยิ่งใหญ่ คนที่ทำงานนี้จะมีความสัมพันธ์ระยะยาวไม่หลุดไปจาก สสส. ถ้า สสส.เห็นฝีมืออาจอยากให้ทำอย่างอื่นอีก (ฝัน)
คุณณัฐพงษ์ จารุวรรณพงศ์ ผอ.สำนัก ๓ นำเสนอร่างแนวความคิดว่าเวที SSS น่าจะเป็นอย่างไร ภาพฝันซึ่งใหญ่กว่าเรื่องการมีเวที ...................ในแต่ละพื้นที่มีหน่วยจัดการความรู้ที่ทำหน้าที่ค้นหา จุดประกาย หล่อลื่น และเข้าไปหนุนเสริม หน่วยจัดการความรู้ไม่ต้องเหมือนกัน มีพลวัตร และเหมาะสมกับบริบทของพื้นที่ แต่ต้องช่วยกระตุ้นให้เกิดการเรียนรู้ร่วมกันผ่านการปฏิบัติ สุดท้ายทำให้เกิดการขับเคลื่อนงานสร้างเสริมสุขภาพ
จากนั้นอาจารย์วิจารณ์ดำเนินรายการให้ผู้เข้าประชุมได้ผลัดกันเล่าเรื่องของตน ความคิดเห็นต่องาน SSS โดยให้พูดกันแบบ free style ทำให้ทุกคนได้รู้ถึงตัวอย่างการดำเนินการในรูปแบบต่างๆ และข้อคิดที่น่าสนใจหลายเรื่อง ซึ่งดิฉันถือว่าเป็นเรื่องที่ได้มากเกินความคาดหวังจริงๆ จะเอามาเล่าในตอนต่อไปนะคะ
วัลลา ตันตโยทัย วันที่ ๒๗ กันยายน ๒๕๕๐