"ผู้ใหญ่นั้นชอบการแนะนำมากกว่าการสอน... และผู้สอนต้องสอนแบบให้เกียรติผู้เรียนเป็นสำคัญ"

บันทึกนี้มาว่ากันด้วยเรื่องในการสอน  ดีกว่า...

หลายท่านคงมีประสบการณ์ในการสอนมาบ้างแล้ว  หนึ่งในนั้นคงไม่พ้นการที่ได้สอนผู้ที่อายุมากกว่าเราแน่แท้...  ดังนั้นการที่จะต้องไปทำภารกิจนี้  ผู้สอนควรเตรียมตัวให้พร้อม  เพื่อให้เรียนรู้ประสบผลสำเร็จมากที่สุด...

 

ซึ่งสาระสำคัญในการสอนผู้ใหญ่  ด้วยเหตุและผลมีหลายประการณ์  อย่างเช่น

ผู้ใหญ่นั้นชอบการแนะนำมากกว่าการสอน  ดังนั้นในการสอนทุกครั้งผู้สอนควรเตรียมตัวและวางแผนการสอนให้พร้อม  และควรใช้เทคนิคในการบอกกล่าวในเชิงการเสนอแนะเพื่อให้ผู้เรียนร่วมพิจารณา  มากกว่าการสอนโดยการบอกให้ผู้เรียนทำตาม

เรื่องที่นำมาสอนต้องเป็นเรื่องที่ผู้ใหญ่เห็นว่ามีความสำคัญ  ดังนั้นเนื้อหาสาระควรเป็นเรื่องที่สามารถนำไปใช้ได้จริงในชีวิตประจำวัน  หรือเป็นเรื่องที่สร้างความสำคัญ  สร้างงานให้กับตัวเองได้  ก่อนการสอนควรแนะนำหรือกล่าวถึงประโยชน์ในการเรียนว่ามีความสำคัญอย่างไร  และจะได้อะไรหลังจากเรียนไปแล้ว  เพื่อสร้างแรงจูงใจให้อยากเรียนยิ่งขึ้น 

สอนในช่วงที่ผู้เรียนต้องการจะนำไปในชีวิตประจำวันที่กำลังเผชิญอยู่  หรือกำลังอยู่ในสถานการณ์บังคับ  ช่วงเวลานี้จะประสบผลสำเร็จมากเพราะผู้เรียนจะต้องใจเรียนมาก  ซึ่งจะสามารถจำและเก็บเกี่ยวความรู้มากที่สุด  ผู้สอนต้องแนะนำว่าจะนำไปใช้อย่างไรและจำเป็นขนาดไหน  การสอนจึงต้องเน้นไปที่การนำไปใช้งานได้จริงให้มากที่สุด

สอนแบบให้เกียรติผู้เรียน  ข้อนี้สำคัญมาก  ผู้สอนต้องวางตัวให้เหมาะสมและให้ความเคารพผู้เรียนเสมอ  เพราะอย่างไรก็ตามผู้เรียนย่อมมีอายุมากกว่าผู้สอนอยู่แล้ว  ดังนั้นไม่ควรแสดงกิริยาที่ไม่เหมาะสมกับผู้เรียนเป็นอันขาด  และถ้ามีโอกาสควรแลกเปลี่ยนประสบการณ์แก่กันตามโอกาสที่เหมาะสมและเห็นสมควร  เพื่อสร้างการยอมรับจากผู้เรียน

จัดเรียนลำดับในการสอนให้เหมาะสม  การเรียนรู้ตามขั้นลำดับจากง่ายไปหายาก  เป็นสิ่งสำคัญมาก  เพราะเป็นการให้ผู้เรียนได้เตรียมตัวตั้งแต่เริ่มต้นเรียน  และควรปูทางความรู้ขั้นพื้นฐานเสียก่อน  แล้วค่อยเข้าเนื้อหาที่ยากขึ้น

มีการกระตุ้นและแก้ไขให้ทันท่วงที  ในบางครั้งเมื่อผู้เรียนได้รับรู้ในสิ่งที่ผิด  หรือการทำผิดวิธีในส่วนของการฝึกทักษะปฏิบัติจริง  ผู้สอนควรให้การแนะนำเพื่อปรับปรุง  และแก้ไขในสิ่งที่ทำผิดวิธีอย่างรวดเร็ว  เพื่อให้การปฏิบัติหรือผลงานนั้นถูกต้อง  จะทำให้ผู้เรียนเกิดกำลังใจ  และต้องใจ  ในการพัฒนาตนเองอย่างจริงจัง

ผู้ใหญ่ชอบการเรียนรู้แบบไม่เป็นทางการ  ดังนั้นวิธีการสอนควรมีความยืดหยุ่นตามสถานการณ์  ให้ความเป็นกันเองในการแลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์ต่อกัน

ผู้ใหญ่จะยอมรับการเรียนเมื่อตนเองมีส่วนร่วมในการเรียนการสอนเวลานั้น  ดังนั้นควรเปิดให้ผู้เรียนแสดงความคิดเห็น  เสนอแนะ  ในสิ่งที่นอกเหนือจากเนื้อหาที่เรียน  ตามความเหมาะสมอยู่ตลอดเวลา  และให้มากที่สุด

การสอนที่แตกต่างกัน  เนื้อหาต่างกันในลักษณะต่าง ๆ  เช่น  การให้ความรู้ความเข้าใน  การปฏิบัติ  ควรใช้วิธีที่แตกต่างและหลากหลายตามไปด้วย

ให้ความรู้แบบสอนและทบทวนไปด้วย  การทบทวนเป็นเรื่องสำคัญมากในการสอนผู้ใหญ่  เพราะการจดจำย่อมแตกต่างจากเด็กอย่างแน่นอน  ดังนั้นควรทบทวนเนื้อหาบ่อย ๆ  เพื่อย้ำความจำ...

เห็นไหมครับ  ใครว่า  "ไม้แกดัดยาก"  บางครั้ง...  ไม่แก่ยอมงาม  และคงทนกว่าไม้อ่อน  แต่คนดัดต้องรู้วิธีดัด...  เท่านั้นเอง...