มีอาวุธต้องหมั่นลับ มีสมองต้องหมั่นใช้

 วันนี้เป็นวันหยุด ตอนแรกคิดว่าจะอยู่บ้าน บังเอิญเพื่อนที่เรียนโปรแกรม HRM ด้วยกันเขาอยากเรียนต่อ ปริญญาเอก และเห็นว่าเราใช้โปรแกรม SPSS เป็นเลยให้ไปช่วยแนะนำ นัดเจอกันที่ศศินทร์ตอน 9.30 น. 

พยายามหาไฟล์ที่เคยทำไว้ใช้สอนเรื่องสถิติพื้นฐาน นึกดูอีกที อยู่ที่ office นี่นา หยิบหนังสือการสุ่มตัวอย่าง กับ การเลือกใช้สถิติรวมเป็น 2 เล่ม เครื่องคอมพ์ก็ไม่ได้ถือไป พอไปเจอเพื่อน เห็นแบกหนังสือมาเต็มเลย พร้อมด้วยโน้ตบุ๊คส์ของเจ้าหล่อน จริงๆ เธอจบ MBA แล้วมาเป็นอาจารย์สอนด้าน management  ตอนนี้สนใจอยากเรียนต่อด้าน organization development เราก็อยากเรียนเหมือนกัน ในสมัยเด็กเคยใฝ่ฝันอยากเรียนให้จบ ปริญญาเอก แต่ชีวิตผกผันไปมากจนลืมฝันนี้ไปแล้ว

แม้ว่าเพื่อนอยากให้สอนวิธีการใช้งานโปรแกรม SPSS เพื่อวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติเพียงอย่างเดียว แต่ด้วยความนิสัยเสีย จึงถามเขาว่ามีความรู้เรื่องสถิติดีแล้วใช่ไหม ไม่กล้าไปถามว่ารู้เรื่องสถิติหรือเปล่า  เพื่อนตอบเองว่าเรียนมาตั้งแต่ปริญญาตรี คืนอาจารย์ไปบ้างช่วยทวนให้หน่อยก็ดี

เลยเริ่มต้นที่ระดับของข้อมูลที่มี 4 ประเภท ตามด้วยประเภทของสถิติ 2 ประเภท การเลือกใช้สถิติให้เหมาะสมกับระดับการวัดของข้อมูล ยกตัวอย่าง inferential statistics บ้างเช่น t-test, ANOVA, Correlation, Regression แล้วยังแถมเรื่องการสร้างแบบสอบถาม การหา reliability validity ของแบบสอบถาม ปรากฏว่าหมดไปครึ่งวัน ยังไม่เปิดโปรแกรม SPSS เลย  ตอนใกล้เที่ยงมีเพื่อนร่วมเรียนแวะมาธุระแถวสยามฯ ก็เลยแวะมาทักทาย พอเห็นสิ่งที่เราเขียนบนกระดาน เพื่อนงงว่ามีสาระขนาดนี้ เชียวหรือ เลยบอกเพื่อนว่าเชื่อไหมพี่ไม่ได้หยิบหนังสือสถิติมาเลย หนังสือที่เอามาก็ไม่ได้ใช้และมีขนาดเล็กใส่กระเป๋าถือได้

ตกบ่ายเรากลับมาคุยเรื่องการเตรียมไฟล์ข้อมูล ไฟล์โปรแกรม และการ run ให้ได้ output จบหลักสูตร intensive บ่าย 3 โมงครึ่ง ตอนจบเพื่อนถามว่าทำไมพี่จำแม่นจังใช้งานอยู่ทุกวันใช่ไหม จริงๆ แล้วเปล่าเลยทิ้งมาประมาณ 5 ปีแล้วที่ไม่ได้สอนเรื่องนี้ แต่มันไม่ลืม

ข้อคิดที่ได้จากในวันนี้ก็คือสิ่งที่ได้บอกเพื่อนไปเหมือนกันว่า อาจารย์ที่สอนสถิติและการวิจัยให้ตั้งแต่เรียนพยาบาล และตอนเรียนโทที่จุฬา คือ อาจารย์ที่เป็นสุดยอดฝีมือสร้างพื้นฐานความแข็งแกร่งที่ดีให้เราสามารถนำไปต่อยอดได้ ในการทำวิทยานิพนธ์ การทำงานวิจัยหลังจบโท งานประเมินผลการฝึกอบรม และที่ทำให้เราไม่มีวันลืมความรู้เหล่านี้ง่ายๆ เพราะเราเคยทำหลักสูตรสอนให้เจ้าหน้าที่ฝึกอบรมมาหลายรุ่น

สุดท้ายบอกเพื่อนว่ายิ่งเราให้ความรู้ แลกเปลี่ยนกับคนอื่นมากเท่าไร ความรู้เราจะยิ่งฝังแน่น เพิ่มพูนมากขึ้น หากมีคำถามหลังจากนี้ อย่าลังเลที่จะถาม เพราะจะถือว่าช่วยให้เราได้ทบทวนไปด้วย และถ้าสิ่งนั้นเราไม่รู้ เราจะเสาะแสวงหาจากคนใกล้ตัวที่เขารู้มากกว่าเราแล้วนำมาตอบให้