คนเหมือนกัน  แต่คนไม่เหมือนกัน

             สมัยกรุงศรีอยุธยา  พระเจ้าแผ่นดินท่านเสด็จประพาสต้นเป็นประจำ  วันหนึ่งขณะเสด็จพระราชดำเนินทางน้ำ  ฝีพายคนหนึ่ง บ่นขึ้นมาดัง ๆ ว่า คนเหมือนกัน แต่คนไม่เหมือนกัน  ทำให้ท่านสงสัยมากว่ามันบ่นอะไร กันนักกันหนา  เมื่อถึงฝั่งจึงตรัสเรียก ฝีพายคนนั้นมาถาม ว่าทำไมถึงได้บ่นเช่นนั้นซ้ำๆซากๆ  ฝ่ายฝีพายจึงได้โอกาสที่อัดอั้นในใจมานาน ว่า

ข้าพระพุทธเจ้า ทำงานหนัก เป็นฝีพาย พายกลางแดดจ้าแสนเหน็ดเหนื่อย  แต่มหาดเล็กนี่ซิพะยะค่า  ได้นั่งในร่มไม่ต้องทำอะไรมากได้แต่พัดวีพระองค์ไปวันวัน เงินเดือนก็เท่ากัน  ข้าพระพุทธเจ้า ถึงว่า คนเหมือนกัน แต่คนไม่เหมือนกัน พะยะค่า 

พระเจ้าแผ่นดินฟังแล้วจึงตรัสว่า งั้นดีแล้วข้าจะให้เอ็งดูสักครั้งว่า ทำไมคนเหมือนกัน แต่คนไม่เหมือนกัน .  พอดีมีเสียงหมาเห่าดังเกรียว  พระเจ้าแผ่นดินจึงให้ฝีพายลงไปดูว่า หมาเห่าอะไร  ฝีพายดีใจรีบวิ่งไปดูแล้วกลับมาบอกว่า  หมาออกลูกพะยะค่า ตรัสถามต่อว่า   แล้วมันออกมากี่ตัว.   ฝีพายเกาหัวแกรกๆ วิ่งไปดูใหม่  4 ตัวพะยะค่า.ทรงถามต่อ ตัวผู้กี่ตัว ตัวเมียกี่ตัว  ฝีพายก็วิ่งไปวิ่งมา  ถามทีก็ไปดูที  ถามอะไรก็ไปดูเฉพาะที่ถาม จนลิ้นห้อยกว่าพระเจ้าเสือจะพอใจ  แล้วจึงตรัสต่อว่า.เอาละเอ็งคอยดูนะ  ข้าจะให้มหาดเล็กไปดูบ้าง  มหาดเล็กวิ่งไปดูแล้วกลับมากราบทูลว่า   หมาออกลูกพะยะค่า แม่มันชื่อเจ้าแต้ม ออกมาห้าตัว ตายไปหนึ่งเหลือสี่  ตัวผู้หนึ่งตัว สีน้ำตาล  ตัวเมีย สีขาวสองคัว น้ำตาลลายจุดขาว อีกหนึ่งตัว   ถามมรรคทายกบอกว่ากำลังจะเอาไปเลี้ยงเอง พะยะค่า    ฟังแล้วจึงตรัสว่า ไหนมึงบอกว่าคนเหมือนกันไง  กว่ากูจะได้ความวิ่งซะตับแลบ  ว่าแล้วก็พระราชทานหวานฝีพายสิบทีให้หายสงสัย 

                เรื่องนี้เกี่ยวกับ holistic อย่างไรลองเอาไปคิดดูเอง  การมองอะไรแบบองค์รวมจะได้ความจริงของสิ่งนั้นเสมอ แต่การมองแบบแยกส่วนมักจะเกิดปัญหาและได้ความลวงเสมอ  คำว่า องค์รวม  เป็นคำสากลไม่ใช่เฉพาะวงการสาธารณสุขเท่านั้น  เวลาเราดูว่าคนหนึ่งจะมีความสุข   ถ้ามองเพียงว่ารวยมีความสุข มันก็ไม่จริง  หรือเราดูว่าคนนี้มีอำนาจ น่าจะมีความสุขก็อาจไม่จริง  การรวยหรือมีอำนาจ ไม่ใช่ทำให้มีความสุขเสมอไป  องค์รวมของความสุข มันก็มีของมัน บางทีชีวิตของคนธรรมดาๆ มีความสุขกว่านายกรัฐมนตรีเป็นไหน ๆ  รวยก็รวยไม่เท่า อำนาจก็ไม่มี แต่ภาพรวมมีความสุขกินอิ่มนอนหลับ ยิ้มได้  ลูกเต้าดีกันทุกคน   ทุกๆสิ่งต้องมีองค์ประกอบทั้งนั้น  ผู้ป่วยเวลามาหาเราความทุกข์ของเขาไม่ได้แค่เป็นหวัด ปวดหัวไอ  ความทุกข์ เวลาป่วย ไม่มีเงิน ไม่ได้ทำงานลางานไม่มีใบรับรองแพทย์ก็ถูกตัดเงิน   ไม่ได้ไปส่งลูกไปโรงเรียน  ไปมารพ.ก็ลำบาก  ไม่มีรถมา  แถมลูกมาป่วยตามไปอีก   ฯลฯ   เราน่าจะมองอะไรตามความเป็นจริง ไม่ใช่มองแบบแยกส่วนเหมือนที่เคยมอง