หนังสือ “เชื่อมไทย เชื่อมโลก” ในเรื่อง “ความสุจริตทางวิชาการ” เครื่องมือห้าชุดเพื่อใช้ขับเคลื่อนโครงการสร้างบัณฑิตให้มีความสุจริตทางวิชาการในมหาวิทยาลัย เขียนโดย ศ. นพ. วันชัย วัฒนศัพท์, สุจินันท์ หรสิทธิ์, ผศ. ดร. ชัยณรงค์ เหลืองวิลัย เสนอให้ใช้กระบวนการให้นักศึกษาที่ทำผิด ได้มีโอกาสพูด (voice) ในเวที อารยะสนทนา หรือ facilitated discussion ที่เป็นกระบวนการเรียนรู้ โดยมีเครื่องมือ ๕ ชิ้น ได้แก่
- การพัฒนา facilitator ของกระบวนการสานเสวนาหาทางออก หรือ อารยะสนทนา (deliberation)
- สารสื่อสารอย่างสร้างสรรค์ (Non Violent Communication – NVC)
- การพัฒนาทักษะที่ไม่ใช่เทคนิค (Non-Technical Skills) หรือ soft skills เช่าทักษะการฟัง การสื่อสาร การบริหารความขัดแย้ง
- สุนทรียปรัศนีย์ (Appreciative Inquiry)
- ความยุติธรรมสมานฉันท์ (Restorative justice) ใช้แทนเครื่องมือที่ใช้อยู่ คือ จับผิดและลงโทษทันที
เน้นกระบวนการเชิงบวก ทั้งในการป้องกัน และการแก้ปัญหาเมื่อเกิดการทุจริตขึ้น โดยใช้กระบวนการสานเสวนาเพื่อหาทางออก ไม่ให้นักศึกษาทำผิดซ้ำอีก ผมตีความว่า เพื่อให้นักศึกษาเปลี่ยนใจ (transform) จากหาโอกาสทุจริตแบบที่ไม่ถูกจับได้ เป็นไม่ทำการทุจริตใดๆ หรือรังเกียจการทุจริต โดยชี้ให้เห็นว่า ความซื่อสัตย์สุจริตดีต่อตนเอง และต่อสังคมอย่างไร
หนังสือเน้นการประยุกต์ใช้หลักการและวิธีการความยุติธรรมเชิงสมานฉันท์ (Deliberative Justice) เพื่อผลเชิงบวกหรือเชิงสร้างสรรค์
ดาวน์โหลดหนังสือฉบับเต็มได้ ที่นี่
วิจารณ์ พานิช
๑ มิ.ย. ๖๗
