1. เงื่อนไขข้อแรกในการเป็นต้นไม้ใหญ่ : "เวลา"
ย่อมไม่มีไม้ใหญ่ต้นใด ปลูกแล้วงอกงามเป็นไม้ใหญ่ได้ทันที ต้องอาศัยกาลเวลาวาดวงปีให้ค่อยๆ ขยายไป
2. เงื่อนไขข้อสองในการเป็นต้นไม้ใหญ่ : "นิ่ง"
ไม่มีไม้ใหญ่ต้นใดเติบใหญ่ได้ในปีสองปี ปีแรกอยู่ตรงนั้น ปีที่สองอยู่ตรงนั้น การกลายเป็นต้นไม้ใหญ่ได้ คือการยืนนิ่งผ่านลมฝนหิมะนับสิบนับร้อยปี จึงค่อยๆ เติบโตเป็นต้นไม่ใหญ่
3. เงื่อนไขข้อสามในการเป็นต้นไม้ใหญ่ : "หยั่งราก"
ต้นไม้ยิ่งใหญ่ยิ่งมีรากมาก รากแก้ว รากฝอย หยั่งลึกลงดิน ดูดซึมการบำรุงเลี้ยงเพื่อการเติบใหญ่ขึ้นเป็นตนเอง ไม่มีไม้ใหญ่ต้นใดไร้ราก
4. เงื่อนไขข้อสี่ในการเป็นต้นไม้ใหญ่ : "แทงยอดขึ้นบน"
ไม่มีไม้ใหญ่ต้นใดโตออกด้านข้าง อ้วนแต่ไม่สูง ไม้ใหญ่เติบโตขึ้นโดยลำต้นงอกสูงขึ้น แทงยอดแตกกิ่งก้านสูงขึ้นเรื่อยๆ
5. เงื่อนไขข้อห้าในการเป็นต้นไม้ใหญ่ : "หันหาแสงตะวัน"
ไม่มีไม้ใหญ่ต้นใดหันหาความมืด หลบความสว่าง หนีแสงตะวัน ไม้ใหญ่รู้ว่าแสงตะวัน คือความหวังแห่งการเติบใหญ่ของตน ต้องเปิดรับแสงตะวันให้มาก จึงหวังได้ว่าจะงอกงามสูงยิ่งขึ้นได้
... จากหนังสือ "บทกวี ...สู่ด้านใน : ข้อคิดเพื่อชีวิตสุขสงบ" #คนบ้าหนังสือ
... แปล : วิภาดา กิตติโกวิท © #MADMANBOOKS
