ทักษะอาชีพ ทักษะแห่งศตวรรษที่ ๒๑
ในยุคปัจจุบันและอนาคต นักเรียนชั้น ประถมปลายไปจนถึงมัธยมปลายต้องได้เรียนและฝึกทักษะอาชีพ (career skills) เป็นส่วนหนึ่งของทักษะแห่งศตวรรษที่ ๒๑ (21stCentury Skills) ยิ่งนักเรียนในครอบครัวยากจนและพื้นที่ห่างไกลโรงเรียนยิ่งต้องเน้นทักษะอาชีพ ดังตัวอย่าง โรงเรียนบ้านคลองน้ำใส อ. กาบัง จ. ยะลา โดยมีชีวิตจริงของครูสุเทพ เท่งประกิจครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี พ.ศ. ๒๕๖๒ เป็นตัวอย่าง
บทบาทของการศึกษาในยุคปัจจุบัน ไม่ใช่เพียงเพื่อมีความรู้อย่างเป้าหมายการศึกษาในอดีต แต่ต้องเพื่อวางพื้นฐานสู่การมีงานทำ มีชีวิตที่ดี เป็นที่พึ่งของตนเอง ครอบครัว ชุมชน บ้านเมือง และเพื่อนมนุษย์ ได้ ทักษะอาชีพเป็นผลลัพธ์การเรียนรู้ที่สำคัญยิ่งที่ต้องพัฒนาตั้งแต่ยังเป็นเด็ก
ชีวิตของผมเอง ได้ดีถึงขนาดนี้ได้ เพราะได้ฝึกทำงานที่บ้านตั้งแต่เป็นเด็ก
อีกโรงเรียนหนึ่งที่ผมไปเยี่ยมเมื่อปลายเดือนกุมภาพันธ์ ๒๕๖๓ และชื่นชมมากในเรื่องเป้าหมายการจัดการเรียนรู้ คือ โรงเรียนแม่คือวิทยา อ. ดอยสะเก็ด จ. เชียงใหม่ ที่วางเป้าว่าเด็ก ม. ต้นเรียนเพื่อให้เกิดแรงบันดาลใจในอาชีพ
วิจารณ์ พานิช
๗ มี.ค. ๖๓
สมัยแก้วเป็นเด็ก พ่อแม่สั่งสอนว่าในวันธรรมดาให้เรียนหนังสือและทำการบ้าน ส่วนวันเสาร์อาทิตย์ ให้ช่วยทำงานบ้าน ซักผ้า ล้างจาน ตักน้ำใส่โอ่ง ช่วยทำกับข้าวไปเก็บผักบุ้งและผักต่างๆมาทำอาหาร บางครั้งต้องไปตลาด รวมทั้งช่วยเก็บผลไม้มาบ่ม โดยเฉพาะมะม่วง กล้วยน้ำหว้าไว้กินเป็นผลไม้ประจำบ้าน หากมีเหลือต้องไปช่วยขายผัก ผลไม้ กล้วย มะม่วง หน่อไม้ ลูกมะพร้าวแห้ง เข็นใส่รถไปขายแถวบ้าน หรือไปกับแม่ที่ตลาด บางครั้งก็ต้องไปสวนช่วยพ่อแม่ทำไร่นาสวนผสม ช่วยปลูกผัก ทำนา เกี่ยวข้าว ถางหญ้า เวลาว่างช่วงเย็นๆให้ไปฝึกว่ายน้ำในสระใหญ่เก็บผักบุ้ง สายบัวมาทำอาหารด้วย นี่คือชีวิตตอนเด็กค่ะ