ผมมีความเชื่อว่า..ต้นสังกัด..(สพฐ.) ให้ความสำคัญกับโรงเรียนขนาดเล็กที่เด็กต่ำกว่า ๑๐๐ คน..น้อยลงทุกที อาจมีการใช้ ม.๔๔ ยุบควบรวม ก็อาจเป็นได้ แทนที่จะใช้ ม.๔๔ ปลดท่านรัฐมนตรี ที่ทำให้วงการครูปั่นป่วน..เพราะความหวังดี แต่ผิดแบบธรรมเนียมปฏิบัติ..เร่งรัดพัฒนา”คุณภาพ”จนลืมระบบและกระบวนการ..ที่ถูกต้องเหมาะสม..
ผลโอเน็ต ป๖..ใช่ว่าจะการันตีอะไรได้ ในภาพรวมโรงเรียนขนาดเล็ก ผลโอเน็ตก็ไม่ได้สูงมากมาย..ส่วนโรงเรียนที่ทำได้ดีถึงขนาด.ก็ไม่มีสัญญาณตอบรับ..แต่ประการใด.
ครูจึงสงสัยและถามผมว่า..”แล้วทำไม ผอ.จึงดีใจมากมายเป็นพิเศษ”
“ดีใจ..ที่ทำได้ตามเป้าหมายไงล่ะ” ครูมีสีหน้างุนงงสงสัย ผมเข้าใจว่าครูมุ่งมั่นทุ่มเท จนลืมข้อตกลงที่เคยคุยกันไว้ ตั้งแต่เปิดเรียน..ปีการศึกษา ๒๕๕๙...
“โรงเรียนเราตั้งเป้าไว้ว่า จะทำให้ได้ค่าเฉลี่ยสูงกว่าระดับชาติทุกสาระ และสูงกว่าปีที่แล้ว ร้อยละ ๓ – ๕ แล้วเราก็ทำได้..ใช่ไหมล่ะ” ผมทบทวนเป้าหมายให้ครูฟัง
“แต่มีบางวิชา สูงกว่าระดับชาติก็จริง..แต่ก็ต่ำกว่าปีที่แล้ว” ครูแย้งอย่างมีเหตุผล
“เขาดูในภาพรวม.. แต่ละปีสมรรถนะเด็กไม่เท่ากัน แต่ก็มีบางวิชา ที่เด็กทำได้คะแนนสูงมาก ก็สามารถฉุดให้วิชานั้นสูงกว่าปีที่แล้ว และค่าเฉลี่ยทุกวิชาก็เลยสูงขึ้นด้วย”
“ผอ.คะ..มีโรงเรียนขนาดกลางและขนาดใหญ่หลายโรง..ก็ได้คะแนนสูงนะคะ”
“อันนั้นเป็นเรื่องของเขา เปรียบเทียบกันไม่ได้ เราต้องแข่งขันกับตัวเอง ด้วยมาตรฐานและบริบทของเรา..โรงเรียนใหญ่มีครูครบชั้น มีภารโรง มีห้องปฏิบัติการต่างๆ..เราไม่มีอย่างเขาเลย ก็ต้องทำตามแบบที่เรามี..ก็ถือว่าดี และสุดความสามารถแล้ว”
“เราสูงขึ้น ๒ ปีซ้อนแล้วนะคะ ผอ.”
“ถ้าใช้ข้อมูลปีการศึกษา ๒๕๕๗ เป็นฐาน..เรามีพัฒนาการ..แล้วครูรู้ไหมพัฒนาการเกิดขึ้นได้อย่างไร” ครูยิ้มๆ แต่ไม่ตอบ..ผมคิดว่า ครูเองก็รู้ว่าทำไมผลสัมฤทธิ์ดีขึ้น..
“เพราะเราไม่ประมาท..และใช้การบริหารจัดการรอบด้าน เร่งรัดกระบวนการเรียนการสอน และแก้ปัญหาตัวชี้วัดที่นักเรียนมีปัญหา ตลอดจนสอนซ่อมเสริม..หนักมาก”
“ผอ.คะ ปีหน้า เด็ก ป.๖..เรียนอ่อนมาก เราจะทำอย่างไรดีคะ”
“ตอนนี้เรามีข้อมูล..เรารู้จักเด็กทุกคนแล้ว..ก็ต้องเจาะลึกเป็รายบุคคลว่า..เขาอ่อนด้อยในวิชาใด..เร่งแก้ปัญหาตั้งแต่ภาคเรียนที่ ๑ ..”
“ผอ.คะ..เขตเขาจะให้รางวัลเกียรติบัตรโรงเรียนที่ได้คะแนนโอเน็ตสูงไหมคะ”
“ผมคิดว่า เขาคงไม่ให้นะ.. แต่เราไม่ต้องไปหวังหรอก แค่นี้ก็มีความสุขแล้ว..ความสุขที่เกิดจากการทำงานสำเร็จ..จริงๆเราเห็นเด็กตั้งใจเรียน ก็มีความสุขมากตั้งแต่ยังไม่รู้ผลด้วยซ้ำ”
ครู..มีความสุขที่เธอเรียนจบ..และฝากผลงานเอาไว้..ครูจะมีความสุขอีกครั้ง ตอนที่เธอสอบเรียนต่อได้..ในโรงเรียนที่เธอต้องการ..
ชยันต์ เพชรศรีจันทร์
๒๘ มีนาคม ๒๕๖๐