งานสังคมสงเคราะห์ของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 (ตอนที่2)

การพัฒนาสังคมของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเป็นการพัฒนาสังคมที่สอดคล้องกับหลักการพัฒนาสังคม อย่างแท้จริงซึ่งลักษณะของโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริในเวลานี้ จะเป็นการมุ่งให้ประชาชนผู้มีส่วนในโครงการเหล่านั้น รู้จักการดำเนินโครงการต่างๆ ด้วยตนเอง

  • โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริยุคหลัง พ.ศ. 2505

ในช่วงเวลาดังกล่าว จะมีโครงการตามพระราชประสงค์ที่จะขอกล่าวถึง เช่น โครงการโคนมสวนจิตรลดา การจัดตั้งมูลนิธิ ราชประชานุเคราะห์ในพระบรมราชูปถัมภ์ ใน พ.ศ. 2506 เพื่อให้การช่วยเหลือประชาชนผู้ประสบภัยพิบัติต่าง ๆ ทั่วพระราช อาณาจักร โครงการพัฒนาที่ดินหุบกะพง ในปี พ.ศ. 2507 จนถึงโครงการหลวงพัฒนาชาวเขา ในปี 2512 ฯลฯ เป็นต้นหลัง จากนั้นก็ทรงมีโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริเกิดขึ้นอย่างสม่ำเสมอ ซึ่งจะมีอยู่หลายประเภทโดยมีหลักในการดำเนินงาน แตกต่างกัน ดังนี้

  1. โครงการตามพระราชประสงค์ คือ โครงการซึ่งทรงศึกษาและทดลองปฏิบัติ ทรงพัฒนาและส่งเสริม แก้ไขดัดแปลงวิธี การเป็นระยะเวลาหนึ่งเพื่อดูแลผลผลิตทั้งในเขตพระราชฐานและเขตนอกพระราชฐาน ซึ่งทรงใช้พระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ ในการดำเนินงานทดลองจนกว่าจะเกิดผลดี เมื่อทรงแน่พระทัยว่าโครงการนั้นๆ จะได้ผลดี เป็นประโยชน์แก่ประชาชนอย่าง แท้จริงแล้ว จึงโปรดเกล้าฯ ให้รัฐบาลได้เข้ามาร่วมสนับสนุนงานในภายหลัง
  2. โครงการหลวง เป็นโครงการที่ทรงเจาะจงดำเนินการและพัฒนาบำรุงรักษาต้นน้ำลำธารในบริเวณป่าเขาทางภาคเหนือ เพื่อบรรเทาอุทกภัยในที่ลุ่ม ทั้งภาคเหนือตอนใต้และภาคกลางเพื่อถนอมน้ำไว้เลี้ยงแม่น้ำลำธารของที่ลุ่มในฤดูแล้ง และด้วยเหตุผล ที่พื้นที่เหล่านี้เป็นแดนชาวเขา จึงได้พัฒนาชาวเขาชาวดอยให้อยู่ดีกินดี ให้เลิกการปลูกผิ่น เลิกการตัดไม้ทำลายป่า ทำไร่เลื่อนลอย และเลิกการค้าของเถื่อนผิดกฎหมาย ทรงพัฒนาช่วยเหลือให้ปลูกพืชหมุนเวียนที่มีคุณค่าสูง ปลูกข้าวไร่และเลี้ยงสัตว์ไว้เพื่อ บริโภค รวมคุณค่าแล้วให้ได้คุ้มค่าแทนการปลูกฝิ่น ดังนั้น โครงการหลวงก็คือ โครงการตามพระราชดำริที่ร่วมปฏิบัติผสมผสาน กับหน่วยงานของรัฐบาลในบริเวณดอยต่างๆ ในภาคเหนือเพื่อพัฒนาอาชีพชาวเขาชาวดอนนั่นเอง
  3. โครงการตามพระราชดำริ เป็นโครงการที่ทรงวางแผนการพัฒนา ทรงเสนอแนะให้รัฐบาลร่วมดำเนินการตามพระราช ดำริ หน่วยงานร่วมของรัฐบาลนั้นมีทั้งฝ่ายพลเรือนเฉพาะก็มี ฝ่ายทหารเฉพาะก็มีฝ่ายทหารและพลเรือนร่วมกันก็มี โครงการ ประเภทนี้ ในปัจจุบันมีอยู่ทั่วทุกภาคในประเทศ

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน สังคมสงเคราะห์ MBU



ความเห็น (0)