กระบวนการทางกิจกรรมบำบัด มีดังต่อไปนี้
1. ตรวจประเมิน โดยการสังเกต สัมภาษณ์ และ ทดสอบ
2. วิเคราะห์ปัญหาซึ่งได้จากการประเมิน
3. ตั้งเป้าประสงค์
4. วางแผนการรักษา
5. ปฏิบัติตามแผนการรักษา
6. ประเมินซ้ำ
การประเมินทางกิจกรรมบำบัด
ดูแฟ้มประวัติ
สัมภาษณ์และสังเกตพฤติกรรมการกิน
ประเมินการ Reflex ในการดูดกลืน และการรับประทานอาหาร ได้แก่
- gag reflex ปฏิกิริยาที่ร่างกายตอบสนองเมื่อมีของหลุดเข้าไปโคนลิ้น
- Bite reflex ปฏิกิริยาที่เกิดขึ้นเพื่อเป็นพื้นฐานของการเคี้ยวต่อไป
- Rooting reflex ปฏิกิริยาที่เกิดขึ้นเพื่อหันหาอาหารหรือหันหานมแม่
- suck-swallowing reflex ปฏิกิริยาที่เกิดขึ้นเพื่อใช้ในการดูดนมแม่
ประเมิน oral motor โดยเป็นการประเมินในหลายๆส่วนดังนี้
- Lip control ประเมินการปิดปาก อ้าปาก และการควบคุมปาก
- Jaw control ประเมินการขยับของขากรรไกรขึ้น-ลง ซ้าย-ขวา
- Tongue control ประเมินการควบคุมลิ้นในปาก มีอาการลิ้นคับปากหรือไม่
- Sucking ประเมินการดูด จังหวะการดูสม่ำเสมอหรือไม่
- Swallowing ประเมินการกลืน
- ประเมินจังหวะการดูดการกลืนสม่ำเสมอหรือไม่
การรักษา/ส่งเสริมการกินของเด็กอย่างมีประสิทธิภาพ
- กระตุ้นกล้ามเนื้อรอบปาก
- กระตุ้นบริเวณในปาก เช่น เหงือก กระพุ้งแก้ม
- กระตุ้นการเคลื่อนไหวของขากรรไกร( Jaw control)
- กระตุ้นการเคลื่อนไหวของริมฝีปาก( lip control)
- กระตุ้นการเคลื่อนไหวของลิ้น(Tongue control)
- กระตุ้นการกลืน(Swallowing)
เอกสารอ้างอิง:
- Maryam Kaviyani Baghbadrani,Zahra soleymani,Hooshang Dadger and Masoud Salehi. The Effect of oral sensorimotor on feeding performance in children with spastic cerebral paslsy.Acta Meadica Iranica,2014.vole 52,no.12
- สอบถามจากพี่CI ที่โรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้าและสถาบันเด็กราชานุกูล
- Bridgt G. Gibbons , Keith E. Williams , Katherine E. Riegel. Reducing Tube Feed and Tongue Thrust:combining an oral-motor and behavioral Approach to Feeding
Implication + Application
เราสามารถนำความรู้ที่ได้ไปปฏิบัติใช้ทางคลินิกได้ เช่น ในเด็กกลุ่ม Cerebral Palsy ,Down syndrome ที่มีปัญหาเรื่องการกิน/ดูดกลืน เราก็สามารถนำวิธีการกระตุ้นกลืนไปใช้กับเด็กในกลุ่มนั้นๆได้ และจากการศึกษาก็ทำให้พบว่าเราควรมองผู้รับบริการเป็นองค์รวมเนื่องจากทุกระบบส่งผลถึงกันหมด
จากการศึกษางานวิจัย เรื่อง The Effect of oral sensorimotor on feeding performance in children with spastic cerebral palsy ก็ทำให้ทราบว่าการกระตุ้นประสาทสัมผัสที่กล้ามเนื้อบริเวณปากในเด็กCP จะส่งผลให้พัฒนาความสามารถในการกินมากยิ่งขึ้น
เอกสารอ้างอิง:
- Maryam Kaviyani Baghbadrani,Zahra soleymani,Hooshang Dadger and Masoud Salehi. The Effect of oral sensorimotor on feeding performance in children with spastic cerebral palsy.Acta Meadica Iranica,2014.vole 52,no.12
- ข้อมูลจากเว็บไซต์http//www.fcdthailand.orglibrarydetail.phpcontentid=0022&postid=0000093¤tpage=1
