ผักเพื่อสุขภาพ
นายอานนท์ ภาคมาลี (หมอแดง)
ผักเพื่อสุขภาพ คืออาหารในแต่ละวันร่างกายต้องการอาหารครบ
5 หมู่ อาหารแต่ละชนิดให้คุณค่าแตกต่างกันไปอาหารจากผักรับประทานแล้วอร่อยและราคาไม่แพงอีกทั้งยังมีคุณค่าทางยาแฝงในผักอีกด้วย
ในผักมีสารอาหารอะไรผักเป็นอาหารที่มีคุณค่ามากชนิดหนึ่ง เพราะมีสารอาหารที่ร่างกายต้องการ
เช่น เกลือแร่ วิตามิน อยู่เป็นจำนวนมากสารบางอย่างจะมีเฉพาะในผักเท่านั้น สิ่งสำคัญที่พบมากในผักทุกชนิดคือ
ใยพืช (Fiber)ซึ่งเป็นส่วนที่ย่อยไม่ได้และไม่ให้พลังงาน
ใยพืชนี้นอกจากจะพบมากในผักแล้วยังพบได้ในถั่วต่างๆเช่น ถั่วฝักยาว ถั่วลันเตา
ข้าวซ้อมมือ ข้าวแดง เป็นต้น ใยพืช
มีประโยชน์อย่างไร ให้พลังงานน้อย ลดอัตราการดูดซึมของน้ำตาล ทำให้ระดับน้ำตาลภายหลังอาหารลดลง
ช่วยลดการดูดซึมไขมัน กระตุ้นลำไส้ให้ทำงานดีขึ้น
ทำให้ท้องไม่ผูกป้องกันโรคริดสีดวงทวาร โรคมะเร็งลำไส้ เป็นต้น มากินผักกันเถอะ การรับประทานผักจำนวนมาก ๆ หลายชนิดเป็นประจำ นอกจากทำให้ร่างกายแข็งแรงและเจริญเติบโตแล้วยังสามารถป้องกันโรคบางชนิดได้ดังนี้
เห็ดหอม เป็นเห็ดมีขายกันในรูปเห็ดตากแห้ง เห็ดหอมมีรสหวาน
มีกลิ่นหอม สารเคมีที่พบมีเส้นใย ไขมัน คาร์โบไฮเดรต แคลเซียม ฟอสฟอรัส
เหล็กและวิตามินบี มีการทดลองพบว่าเห็ดหอมมีฤทธิ์ลดคลอเลสเตอรอลในเลือด ถ้ารับประทานเห็ดหอมเป็นยาบำรุงกำลังช่วยย่อย
ลดอาการเบื่ออาหาร
งา มีกลิ่นหอม
มีน้ำมันมาก มีโปรตีน ไขมัน คาร์โบไฮเดรดวิตามินบี 1, บี
2, วิตามินอี และเกลือแร่หลายชนิดสรรพคุณ
บำรุงกำลัง แก้ท้องผูก ผมหงอกก่อนวัย ลดคลอลสเตอรอลในเลือด ถ้ารับประทานเป็นประจำ
จะเสริมภูมิต้านทานโรคได้ข้อระวัง ผู้มีท้องร่วงเรื้อรังไม่ควรรับประทานงาถั่วต่างๆ ได้แก่ ถั่วลันเตา ถั่วแขก มีสารอาหารที่สำคัญคือ โปรตีน ไขมัน และเกลือแร่หลายชนิด
มีคุณค่าอาหารครบถ้วน มีสรรพคุณบำรุงร่างกาย ขับปัสสาวะ ลดอาการบวมน้ำได้ การรับประทานผักจำนวนมาก
ๆ หลายชนิดเป็นประจำ นอกจากทำให้ร่างกายแข็งแรงและเจริญเติบโตแล้ว ยังสามารถป้องกันโรคบางชนิดได้
ดังตัวอย่างต่อไปนี้
ขี้เหล็ก ใช้ใบรับประทาน ใบขี้เหล็กมีวิตามินเอ วิตามินซี เส้นใย แคลเซียม ฟอสฟอรัส เหล็ก วิตามินบี 1 และไนอาซิน สรรพคุณทางยาของใบขี้เหล็กมีสารชนิดหนึ่งออกฤทธิ์ต่อประสาททำให้นอนหลับดี แก้ท้องผูกได้ดี และบำรุงร่างกาย
ตำลึง เป็นไม้เถา ใช้ใบรับประทาน เป็นพืชมีคุณค่าสูงทั้งวิตามินเอ แคลเซียมช่วยบำรุงกระดูก ยังมีโปรตีน ไขมัน คาร์โบไฮเดรด ฟอสฟอรัส เหล็ก เหมาะเป็นอาหารบำรุงนอกจากนี้ตำลึงยังมีคุณสมบัติแก้แพ้ได้ดี โดยนำใบมาพอกบริเวณโดนสัตว์กัดต่อย
มะระ เป็นผักจำพวกแตง มีรสขม เป็นยาดับร้อน ถอนพิษไข้ แก้กระหาย มีการทดลองกินมะระสามารถลดน้ำตาลในเลือดได้ (ส่วนเม็ดมะระจีนแก่จัดตากแห้งแกะเปลือกนอกออก นำมาบดให้ละเอียด ละลายน้ำร้อนกินวันละครั้งก่อนนอน จะแก้อาการอ่อนเพลีย เบื่ออาหาร และกระตุ้นความรู้สึกทางเพศได้)ผักกาดต่างๆผักกาดมี 3 ชนิด ได้แก่ ผักกาดขาว ผักกาดเขียว และผักกาดหอม ซึ่งต่างก็มีสารอาหารเกลือแร่วิตามินครบบริบูรณ์ และมีเส้นใยอยู่จำนวนมาก การรับประทาน เป็นประจำ จะป้องกันอาการท้องผูก ลดการเป็นมะเร็งลำไส้ ส่วนผักกาดหอมสามารถป้องกันโรคความดันโลหิตสูง เพิ่มความยืดหยุ่นของหลอดเลือด และวิตามินซีที่มีอยู่ในผักจะสร้างเสริมภูมิต้านทานโรค
มะเขือยาว มะเขือยาวมีอยู่3ชนิดเปลือกสีเขียว
สีม่วง และสีขาว พบว่า
เปลือกสีม่วงและสีขาวมีคุณภาพดีกว่าสีเขียว ในมะเขือมีวิตามินบี
1 จำนวนมาก ซึ่งช่วยเสริมการทำงานของสมอง ช่วยความจำ
ลดอาการอ่อนเปลี้ยของสมอง ในมะเขือยาวนี้มีโปรตีน แคลเซียม และวิตามินมากกว่ามะเขือเทศ
การรับประทานเป็นประจำจะช่วยให้เส้นเลือดไม่เปราะ ป้องกันโรคความดันโลหิตสูงและโรคลักปิดลักเปิด
ปวยเล้ง เป็นผักที่มีสีเขียวเข้มมีเส้นใย เกลือแร่ วิตามินซีจำนวนมาก และยังพบว่ามีกรดออกซาลิกอยู่มากเช่นกัน ซึ่งกรดนี้ถ้ารวมตัวกับแคลเซียมจะทำให้เกิดนิ่วได้ ก่อนบริโภค ควรลวกผัก
ปวยเล้งให้สุกก่อนแล้วเทน้ำทิ้งไป จึงนำผักมาปรุงอาหารได้ ทำเช่นนี้กำจัดกรดออกซาลิกออกไป ปวยเล้งถ้ารับประทานเป็นประจำ จะยับยั้งโรคความดันโลหิตสูงแลโรคเบาหวานอีกด้วย
แค รับประทานดอกมีชนิดสีแดงและสีขาว มีสรรพคุณลดไข้ ส่วนใบแครับประทานเป็นยาระบายได้
หัวปลี หัวปลีเป็นส่วนดอกของต้นกล้วย ในหัวปลีมีธาตุเหล็ก จึงบำรุงเลือด แก้โลหิตจาง ช่วยเพิ่มน้ำนมในหญิงแม่ลูกอ่อน และยังคงลดน้ำตาลในเลือด และแก้โรคเกี่ยวกับลำไส้ได้ดี การนำมาปรุงอาหารได้แก่ ยำหัวปลี หรือรับประทานสดก็ได้
การปรุงอาหารผักให้ได้คุณค่า
1. การหั่นผักแล้วล้าง
น้ำจะทำให้วิตามินซีในผักสูญเสียไป เพราะวิตามินซีสลายตัวได้ง่ายในน้ำ ดังนั้นจะต้องล้างผักก่อนแล้วจึงหั่น
และเมื่อหั่นเสร็จแล้ว ควรปรุงทันที
2. หลังปรุงแล้วควรรับประทานทันที เพราะการทำทิ้งไว้นาน ๆ
หลังปรุง จะทำให้สิ่งมีคุณค่าทางอาหารสูญเสียไปได้
3. วิธีการหุงต้มผักทุกชนิดล้วนมีผลต่อการสูญเสียวิตามินซี เนื่องจากวิตามินซีละลายน้ำได้
ดังนั้นการรับประทานผักต้ม จะต้องรับประทานน้ำแกงด้วย การต้มผักควรจะต้มในน้ำน้อย ๆ และใช้เวลาสั้น
ๆ
4. การปรุงอาหารจำพวกผัก ถ้าเติมน้ำส้มสายชูลงไปเล็กน้อย จะช่วยเพิ่มรสชาติอาหาร
และรักษาวิตามินซีไว้ด้วย
5. เครื่องครัวที่ใช้ผัดหรือต้มผัก ควรเป็นพวกเหล็ก เพราะจะทำให้วิตามินสูญเสียน้อยกว่าพวกทองแดง
การบริโภคผักเพื่อสุขภาพในชีวิตประจำวัน เช่น บริโภคผักและผลไม้เป็นประจำทุกวัน โดยเลือกผักและผลไม้ที่มีสีต่างๆกัน ทำให้ร่างกายได้รับเส้นใยอาหารแลพไฟโตเคมิคัลที่มีคุณสมบัติเป็นสารต้านออกซิแดนท์ เช่น ไลโคฟีนในมะเขือเทศ แคโรทีนอยด์ในแครอท และคลอโรฟิลด์ในผักใบเขียว สารออกซิแดนท์เป็นสาเหตุของการแก่ก่อนวัยและการเกิดโรคภัยต่างๆ ความนิยมบริโภคถั่วเหลือง แหล่งโปรตีนจากพืชซึ่งปลอดภัยมากกว่าโปรตีนจากสัตว์ และการบริโภคน้ำมันพืชมีกรดไขมันจำเป็น พบมากในน้ำมันมะกอก รำข้าว ทานตะวัน และน้ำมันงา โดยเฉพาะการได้รับวิตามินอีซึ่งเป็นสารต้านอนุมูลอิสระ ปัจจุบันน้ำมันพืชเข้ามามีบทบาทต่อผู้รักสุขภาพอย่างขาดไม่ได้
ขอบคุณที่นำมาแบ่งปันค่ะ
ผักหวานบ้าน เพื่อสุขภาพจ้ะ