“หากหาจุดที่เหมาะสม หาจุดคานงัดที่ถูกจุด งานยกก้อนหินก็ไม่ใช่เรื่องยาก”
<p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span>         <strong> </strong></span><font color="#993300"><strong>ยกของหนักๆได้โดยไม่ยากเย็น</strong> ด้วยกลศาสตร์สอนให้ใช้คานงัดเป็นเครื่องมือ<span>  </span>ก้อนหินก้อนใหญ่ ต้องหาไม้ยาวๆ มาทำเป็นคานงัด สอดเข้าไปใต้ก้อนหิน<span>  </span>หาอะไรมารองใต้คานให้เป็นจุดคานงัด แล้ว<strong>ใช้แรงเพียงเบาๆ กดคาน ก้อนหินก็เคลื่อนไหว</strong></font></span><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"></span></p>  <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span>          </span>หรือกล่าวกันอีกแง่หนึ่งว่า<strong> </strong></span><strong style="background-color: #ffff00"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma">“<span>หากหาจุดที่เหมาะสม หาจุดคานงัดที่ถูกจุด งานยกก้อนหินก็ไม่ใช่เรื่องยาก</span>”</span></strong><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"></span></p>    <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><strong>อาร์คีมีนิส </strong>บอกว่า </span><strong style="background-color: #99ffff"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma">“<span>ถ้าหาที่วางจุดคานงัดให้เขาให้ได้ เขาจะงัดโลกให้ดู</span>”</span></strong></p><p class="MsoNormal"><strong><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"></span></strong><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><br><span></span><u><strong>จุดคานงัด กับการพัฒนาชุมชน</strong></u></span></p><p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"> เอาหลักคิดทางกลศาสตร์ของอาคีมินิสมาประยุกต์ใช้ในการแก้ปัญหาสังคม</span><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"></span></p>  <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span>          </span><span>ปัญหาใหม่ๆ(ก้อนหิน) ที่เข้ามายังชุมชน ด้วยกระแสโลกาภิวัตน์ที่รุนแรงถาโถม หากชุมชนไม่รู้เท่าทัน ก็จะพ่ายแพ้ต่อปัญหาเหล่านั้น...ชุมชนอ่อนแอ ปัญหาบางปัญหาก็ยกได้โดยไม่ต้องใช้คานงัดให้ยุ่งยาก แต่บางปัญหาที่เป็นปัญหาใหญ่ จำเป็นต้องใช้คานงัด ที่ต้องคำนวณความยาวของคานที่เหมาะสม การร่วมแรงร่วมใจ การเข้าใจหลักการของคานงัด<span>  </span>และขนาดของแรงและตำแหน่งจุดคานงัดที่เหมาะสม ปัญหาก็จะถูกขับเคลื่อนเพื่อการแก้ไขที่ถูกจุด และที่สำคัญ </span>“<span>คานไม่หัก</span>”</span></p>  <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span></span><u><strong><span>งานวิจัยเพื่อท้องถิ่น(</span>Community Based Research<span>)กับการหาจุดคานงัด</span></strong></u></span></p>  <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span>          </span>งานวิจัยชาวบ้านเป็นการ <strong>เรียนรู้จากภายใน </strong>(</span><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma">Inside out<span>) หมายความว่าต้องเรียนรู้และคิดจากภายในของเรา <span> </span>เป้าหมายอันแรกคือ <strong>ต้องฟื้นการเรียนรู้จากภายใน</strong> เช่นในชุมชนต่างๆ ชาวบ้านรู้จักตนเอง <span> </span>ทางเหนือเรียก </span><strong>“<span>ฮู้คิง</span>”</strong><span style="background-color: #ffff99"> <span> </span><font color="#990000">ในขณะเดียวกันการมีองค์ความรู้ หรือการเรียนรู้ ที่เป็นอิสระไม่ได้หมายความว่า จะปิดกั้นตัวเองจากโลกภายนอก ในทางตรงกันข้ามยิ่งยุคสมัยโลกาภิวัตน์ไม่มีชุมชนหรือประเทศใดในโลกที่จะอยู่โดยเพียงลำพังได้ เราจำเป็นต้องมีความสัมพันธ์ มีปฏิสัมพันธ์กับโลกภายนอกเสมอทุกๆระดับ</font></span></span></p>  <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span>          </span>ดังนั้นแรงที่ใช้งัดคาน ก็น่าจะเป็น <strong>องค์ความรู้</strong>(ภายใน ผสาน ภายนอก) ที่เกิดจากกระบวนการเรียนรู้เหล่านี้นั่นเอง</span></p><blockquote><blockquote><p class="MsoNormal"><img src="http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/015/112/original_cbtnew.jpg?1285349157" border="0" align="middle"> </p></blockquote></blockquote>  <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span></span><u><strong>จะสร้างกระบวนการเรียนรู้อย่างนี้ได้อย่างไร</strong></u></span><u><strong><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma">?</span></strong></u></p><p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span> คำตอบดูเหมือนต้องดูที่<strong> <span style="background-color: #ffff99">กระบวนการ งานวิจัยเพื่อท้องถิ่น</span> </strong></span><strong></strong></span></p>  <p class="MsoNormal"><font color="#0000cc"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span>          </span>กระบวนการสำคัญ ครับ เพราะกระบวนการ ช่วยในการพัฒนาศักยภาพคนในชุมชนโดยเรียนรู้จากการปฏิบัติ...ให้คนในชุมชนได้มาร่วมคิด ตั้งคำถาม ทบทวนสภาพที่เป็นอยู่ วางแผน หาข้อมูล ทดลองทำ สรุปคำตอบ และ ถอดบทเรียน ทั้งนี้ต้องมีการ </span></font><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><font color="#0000cc"><strong>“<span>บันทึก</span>”</strong><span>และ </span><strong>“<span>การวิเคราะห์</span>”</strong></font><span><font color="#0000cc"><strong> </strong>เป็นส่วนสำคัญของงาน</font> </span></span></p>  <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span></span><u><strong>มีคำถามว่า จะทำอย่างไรให้ชาวบ้านมี</strong><strong> </strong></u></span><u><strong><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma">“<span>ความรู้</span>”</span></strong><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><strong> </strong><span><strong>   </strong> </span></span></u><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"></span></p>  <p class="MsoNormal"><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><span>          </span><span style="background-color: #ccffff">แท้จริงแล้ว ชาวบ้านมีความรู้ชุดหนึ่งอยู่แล้ว ซึ่งใช้ในการดำรงชีวิตผ่านร้อนหนาวมาในอดีต เราเรียกว่า </span></span><span style="font-size: 12pt; font-family: Tahoma"><strong style="background-color: #ccffff">“<span>ภูมิปัญญา</span>”</strong><span><span style="background-color: #ccffff">  หากจะเชื่อมกับความรู้ใหม่  คำตอบหนึ่งคือ ชาวบ้านต้องมีโอกาสได้หาประสบการณ์กับเรื่องปัจจุบัน ได้ข้อมูลข่าสารที่มากพอ นำมาประกอบกับดุลยพินิจและความเข้าใจบริบทท้องถิ่น(ซึ่งมีอยู่แล้ว) จึงจะเกิดความรู้ชุดใหม่ได้...นั่นหมายถึง <span style="background-color: #ffff00">แรงที่ชุมชนจะใช้งัดคาน เพื่อแก้ไขปัญหา ขับเคลื่อนการพัฒนาชุมชน</span></span></span></span></p>  <p class="MsoNormal"><span style="font-family: Tahoma"><span>      <u><strong>  </strong></u></span><u><strong>เป้าหมายของงานวิจัยท้องถิ่นแม่ฮ่องสอน <span> </span>กับการสะสมแรงที่เหมาะสมเพื่อใช้ในการขับเคลื่อนการแก้ไขปัญหา</strong></u></span></p><p class="MsoNormal"><span style="font-family: Tahoma"> </span><span style="font-family: Tahoma"><strong>“<span>หาจุดคานงัด</span>”</strong><span><strong> </strong>โดยใช้ </span><strong>“<span>ความรู้</span>”</strong><span> และ </span><strong>“<span>ปัญญา</span>”</strong><span><strong> </strong>เป็นแรงที่ใช้งัดคาน</span></span></p>  <ul><li> <!--[if !supportLists]--><span style="font-family: Wingdings"><span><span style='font-family: "Times New Roman"; font-style: normal; font-variant: normal; font-weight: normal; font-size: 7pt; line-height: normal; font-size-adjust: none; font-stretch: normal'></span></span></span><strong><span style="font-family: Tahoma">สร้างคน </span></strong><strong><span style="font-family: Tahoma">:</span></strong><span style="font-family: Tahoma"> <span>ผู้ที่เกี่ยวข้องมีการเปลี่ยนแปลงที่ดีขึ้น เกิดกระบวนทัศน์ใหม่ ทั้งระดับปัจเจกและระดับเครือข่ายความร่วมมือ</span></span>

</li></ul><ul><li> ได้องค์ความรู้ ในการแก้ปัญหาท้องถิ่น และมีการถ่ายทอดสู่ส่วนต่างๆและนำไปเป็นแนวทางในการกำหนดนโยบายทุกระดับ </li></ul><ul><li> ทำโดยชุมชน เพื่อชุมชน และมีการใช้ประโยชน์อย่างแท้จริง </li></ul><blockquote><blockquote><blockquote><p class="MsoNormal"> </p></blockquote></blockquote></blockquote> <p class="MsoNormal">          ซึ่งบทบาทของผม ที่เป็นที่ปรึกษา ศูนย์ประสานงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นแม่ฮ่องสอน – ภายใต้ สำนักงานกองทุนสนับสนุนงานวิจัย สำนักงานภาค ร่วมกันกับเครือข่ายนักวิจัยท้องถิ่นแม่ฮ่องสอน เราร่วมกันคิดหา กระบวนการ การพัฒนาชุมชน อย่างยั่งยืนโดยใช้ กระบวนการวิจัยเพื่อท้องถิ่น  หาแรงงัดคาน หาจุดคานงัด ที่เหมาะสม ซึ่งเราต้องคิดและสร้างสรรค์ยุทธศาสตร์ และ ยุทธวิธีใหม่ๆอยู่ตลอดเวลา  </p> <p class="MsoNormal">          เรียนรู้อย่างต่อเนื่อง “สร้างสรรค์ปัญญา เพื่อพัฒนาท้องถิ่น”</p><blockquote><blockquote><p class="MsoNormal"> </p></blockquote></blockquote>