.

สำนักข่าว Telegraph (= โทรเลข; tele- = ไกล โทร เช่น โทรศัพท์ โทรศัพท์; -graph = แผ่น แผ่นดิน; รวม = ข้อเขียนทางไกล ภาษาไทยเดิม = ตะแล็บแก๊บ) ตีพิมพ์เรื่อง Britain's homes 'twice as lethal as its roads'  = "บ้านคนอังกฤษ (UK) อันตรายเป็น 2 เท่าของถนน", ผู้เขียนขอนำมาเล่าสู่กันฟังครับ

ช่วง early 1990s = 1990-1994/2533-2537 คนอังกฤษ (UK) ซึ่งมีประชากรน้อยกว่าไทยเล็กน้อย ตายบนถนนมากกว่าที่บ้าน

สถิติใหม่พบว่า คนอังกฤษมีอุบัติเหตุที่บ้านเพิ่มขึ้นกว่า 50% เป็น 5,000 ราย/ปี

ช่วงเวลาเดียวกันคนอังกฤษตายจากอุบัติเหตุจราจรลดลงประมาณ 1/3 เหลือ 2,000 ราย/ปี ทำให้โอกาสตายจากอุบัติเหตุที่บ้าน = 2.5 เท่าของท้องถนน

ภาพที่ 1: สะพานโบราณที่เมืองเพอซีโพลิส (Persepolis), อิหร่าน [ wikipedia ] 

ภาพที่ 2: สะพานในสถานีรถไฟใต้ดิน, มิลาน อิตาลี [ wikipedia ]

สะพานที่ไม่มีราวบันได และการไม่จับราวบันไดให้เป็นนิสัยเพิ่มเสี่ยงอุบัติเหตุ

ราชสมาคม ป้องกันอุบัติเหตุ (Royal Society for the Protection of Accidents /RoSPA) อังกฤษรายงานว่า สาเหตุสำคัญที่ทำให้คนอังกฤษตายจากอุบัติเหตุที่บ้านได้แก่ 'slips, trips and falls' เป็นส่วนใหญ่

  • [ slip ] > [ s/สะ (เสียงพ่นลม สั้น-เบา) - ลิ่พ - p/ผึ (เสียงพ่นลม สั้น-เบา) ] > http://www.thefreedictionary.com/slip  > noun, verb = การลื่น หกล้ม ไถล

ส่วนน้อยเป็นจากพิษแก๊สคาร์บอนมอนอกไซด์ (carbon monoxide) เช่น เปิดแก๊ส-ผิงไฟ (ใช้ไม้ ถ่านหิน) ฯลฯ ในบ้านแล้ว การระบายไอเสียไม่ดีพอ

คนที่เสียชีวิตจากอุบัติเหตุที่บ้านกว่า 1/2 อายุต่ำกว่า 65 ปี, 30% ต่ำกว่า 45 ปี

อุบัติเหตุเป็นสาเหตุการตาย = 1/50 = 2% ของการตายทั้งหมด ทว่า... สาเหตุทั้งหมด หรือเกือบทั้งหมด "ป้องกันได้"

พื้นที่เสี่ยง "ลื่น-ไถล-สะดุด-หกล้ม" ที่พบบ่อย คือ บันได ห้องน้ำ และหน้าท้องน้ำ

วิธีป้องกันง่ายๆ ได้แก่ [ howstuffworks ]; [ huffingtonpost ]; [ hkfsd ]   

  1. ทำราวจับสูงระดับเอวไว้ ทั้งที่บันได ใน-หน้าห้องน้ำ และอาจทำรอบบ้าน กรณีมีคนสูงอายุ
  2. ฝึกนิสัยจับราวบันไดทุกครั้ง ตั้งแต่เด็ก
  3. ใช้เก้าอี้ที่มั่นคง มีที่ท้าวแขนแข็งแรง ฝึกจับที่เท้าแขนก่อนลุก
  4. เพิ่มการระบายอากาศที่ห้องน้ำ > การติดพัดลมดูดอากาศ และมีช่วงให้ "พื้นแห้ง" อย่างน้อย 2 ชั่วโมง/วัน ช่วยลดพื้นลื่นได้มาก
  5. ไม่ปูพรม (ถ้าปูต้องยึดตรึงให้แน่น ไม่ให้เลื่อนไปมาได้)
  6. ไม่ ใช้ผ้าปูโต๊ะที่ปล่อยชายผ้าลงด้านข้างโต๊ะ, ถ้าจะปล่อยชายผ้าลง... ให้ผูกติดไว้กับมุมโต๊ะ โดยเฉพาะถ้ามีการวางของร้อน เช่น กาน้ำร้อน ฯลฯ
  7. อย่าเก็บปืนกับกระสุนไว้ในที่เดียว หรือใส่กระสุนในปืนแบบพร้อมยิง 
  8. ต่อสายดินกับอุปกรณ์ไฟฟ้าทุกชิ้นอย่างเป็นระบบ และฝึกสวมรองเท้าที่มีพื้นยางไม่ลื่นในบ้าน เพื่อป้องกันไฟดูด
  9. ไม่ตอกตะปู หรือทำที่แขวนสิ่งของไว้ใกล้ระดับสายตา เช่น ทำตะขอแขวนเสื้อระดับไหล่แทนระดับสายตา ฯลฯ เพื่อป้องกันอุบัติเหตุส่วนตา
  10. ไม่ดื่มหนัก
  11. ไม่เลี้ยงสัตว์ในบ้าน... บ้านที่มีน้องๆ (หมา แมว ฯลฯ) ในบ้านเพิ่มเสี่ยงการสะดุด หกล้ม
  12. อย่ากินยา-ใช้ยาในที่มืด... อ่านฉลากยาก่อนใช้ทุกครั้ง และอย่านำกาววางไว้ใกล้ยาหยอดตา เพราะพบคนเผลอนำไปหยอดตามาแล้วหลายราย
  13. หลีกเลี่ยงการติดไฟจ้าใกล้ระดับสายตา... ถ้าจะติดไฟจ้า ให้ติดสูงกว่าระดับสายตาเสมอ
  14. ตรวจ สายตา และป้องกันตาเสื่อม-ตาบอดตั้งแต่เด็ก โดยการไม่ดื่มหนัก ไม่ดื่มเหล้าเถื่อน ป้องกันน้ำหนักเกิน-อ้วน เพื่อป้องกันเบาหวาน-ความดันเลือดสูง
  15. ป้องกันหูเสื่อม-หูตึงตั้งแต่เด็ก โดยการไม่เปิดเพลงดัง หลีกเลี่ยงที่เสียงดัง โดยเฉพาะงานเลี้ยง-งานศพในไทย
  16. จัดบ้านให้มีของที่พื้นน้อยที่สุด โดยเฉพาะของที่ขวาง-ใกล้บันได, ใกล้-ในห้องน้ำ

การศึกษา ก่อนหน้านี้พบว่า การเต้นรำ มวยจีน ไทชิ-ชี่กง หรือกิจกรรมที่เสริมการทรงตัว ช่วยป้องกันหกล้มที่ทำให้กระดูกหักบ่อยมากในคนสูงอายุ หรือคนที่มีกระดูกโปร่งบาง-กระดูกพรุนได้ดี

การฝึกกล้ามเนื้อหน้าขาท่อนบน (quadriceps) เช่น ฝึกลุกขึ้น-นั่งลงที่เก้าอี้ ฯลฯ ช่วยป้องกันอาการเข่าอ่อนที่ทำให้หกล้มได้ดี

วิธีป้องกันกระดูกโปร่งบาง-กระดูกพรุนที่ดีได้แก่

  1. กินอาหารที่มีแร่ธาตุหลายๆ ชนิดให้มากพอตั้งแต่วัยเด็ก เช่น นมจืด นมถั่วเหลืองเสริมแคลเซียม ผัก ถั่ว ปลา ฯลฯ, ปลาที่ดีมาก คือ ปลาที่ไม่ทอด กินได้ทั้งตัว เช่น ปลากระป๋อง ฯลฯ
  2. ไม่ดื่มน้ำอัดลม เพื่อลดการสูญเสียแคลเซียมทางปัสสาวะ
  3. ไม่สูบบุหรี่ เพื่อป้องกันเซลล์สร้างกระดูกโทรม
  4. ไม่ดื่มหนัก เพื่อป้องกันเซลล์สร้างกระดูกเสื่อมสภาพ
  5. ออก แรง-ออกกำลังเป็นประจำตั้งแต่เด็ก และไม่นั่งนานเกิน 1-1.5 ชั่วโมง/ครั้ง, ออกกำลังอะไรก็ได้ ขอให้ทำหลายๆ วิธี หมุนเวียนสับเปลี่ยนกัน
  6. การออกแรง-ออกกำลังที่ดีกับกระดูกมากเป็นพิเศษ คือ การกระโดดเชือก กายบริหารที่มีท่ากระโดด (อาจไม่เหมาะกับคนสูงอายุ)
  7. ฝึกการทรงตัว เช่น ไทชิ-ชี่กง โยคะ เต้นรำ ฯลฯ เพื่อลดเสี่ยงต่อการหกล้ม

.
ถึงตรงนี้... ขอให้ท่านผู้อ่านมีสุขภาพดีไปนานๆ ครับ
.


> [ Twitter ]

  • นพ.วัลลภ พรเรืองวงศ์ รพ.ห้างฉัตร ลำปาง. 5 มกราคม 56. ยินดีให้ท่านนำบทความไปใช้ได้ โดยอ้างที่มา และไม่จำเป็นต้องขออนุญาต... ขอบคุณครับ > CC: BY-NC-ND.
  • ข้อมูล ทั้งหมดเป็นไปเพื่อการส่งเสริมสุขภาพ ไม่ใช่วินิจฉัยหรือรักษาโรค; ท่านที่มีโรคประจำตัวหรือความเสี่ยงต่อโรคสูง จำเป็นต้องปรึกษาหมอที่ดูแลท่านก่อนนำข้อมูลไปใช้