เช้ามืดวันที่ ๒๙ สค. ๔๙ ผมวิ่งออกกำลังและฟังวิทยุ FM 101     ดีเจคุยกับผู้กำกับสถานีตำรวจพระนครศรีอยุธยาเรื่องปัญหาแก๊งซิ่งมอเตอร์ไซค์     แล้วหลังจากนั้นก็คุยกับหมอยงยุทธ วงศ์ภิรมศานติ์ ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขวิทยาจิต     ผมจึงได้ความรู้ว่าพฤติกรรมรุนแรงในเด็กจะมีช่วงกำเนิด ๒ ช่วง     คือช่วงอายุ ๓ - ๕ ปี กับช่วงวัยรุ่น     เป็นกลไกเรียนรู้ของเด็กทั้งสิ้น     และพ่อแม่ และครูต้องเข้าใจวิธีการสร้างบุคลิกหรือนิสัยที่ดีให้แก่เด็ก      คือตอนอายุ ๓ - ๕ ปี ต้องคอยสั่งสอนห้ามปรามชี้แจงสิ่งถูก-ผิด     ตอนอายุวัยรุ่นต้องคุยกับลูกในฐานะเพื่อน อย่าสั่งสอน  และต้องหากิจกรรมสร้างสรรค์ให้วัยรุ่นทำ

        กิจกรรมสร้างสรรค์นี่แหละที่ต้องใช้เครื่องมีอ KM และ Empowerment     โดยต้องทำกันแบบบูรณาการ     สนธิพลังหลายฝ่ายหลายหน่วยงาน    

       ปัญหาและการสร้างสรรค์สังคมเป็นเรื่องซับซ้อนซ่อนเงื่อน     การทำงานแบบแยกๆ กันทำ ต่างหน่วยต่างทำ จะไม่ได้ผล     การทำงานแบบแยกกันเชี่ยวชาญเป็นวิธีคิด วิธีจัดองค์กร วิธีทำงาน ในยุค Modern หรือยุคอุตสาหกรรม      นี่เราเข้ายุค Postmodern หรือยุคหลังอุตสาหกรรมแล้ว     เราต้องเข้าใจความไร้ประสิทธิผล (ไม่ใช่ประสิทธิภาพ) ของการจัดการสิ่งซับซ้อนแบบแยกส่วน     ต้องหันมาสร้างและใช้วิธีคิด วิธีปฏิบัติแบบบูรณาการ     สร้างกระบวนทัศน์และทักษะบูรณาการ      และผมเห็นว่าทักษะและกระบวนทัศน์บูรณาการสร้างได้ไม่ใช่โดยการสั่งสอนหรือบรรยาย      ต้องสร้างจากการกระทำ ซึมซับด้วยตนเองจากการปฏิบัติ     และการปฏิบัติแบบซึมซับกระบวนทัศน์ Postmodern - บูรณาการ แบบไม่รู้ตัว คือการทำ KM

        การแก้ปัญหาวัยรุ่นในสายตาของผมต้องอย่าแก้ปัญหา   ต้องสร้างโอกาส  คือสร้างโอกาสให้วัยรุ่นได้ทำกิจกรรมสร้างสรรค์     โดยอย่าไปจัดกิจกรรมให้เขา     ต้อง empower ให้เขาจัดกิจกรรมสร้างสรรค์กันเอง      แล้วเรา (ผู้ใหญ่ เจ้าหน้าที่) ส่งเสริมให้แต่ละกลุ่มสร้างสรรค์เอาเรื่องราวของความสำเร็จมาเล่าสู่กันฟังและชื่นชมซึ่งกันและกัน     ซึ่งก็คือทำ KM หรือสร้างเป็น CoP นั่นเอง  อาจเรียกว่า CoP วัยรุ่นสร้างสรรค์

        กิจกรรมนี้หน่วยงานต่างๆ นับสิบหน่วยงานต้องสวมวิญญาณ Postmodern เข้ามาทำงานสนธิพลังกัน     แต่ละหน่วยงานจึงจะมีผลงานที่แท้จริง และยั่งยืน

        นี่คือการ ลปรร. ของผมในด้านการคิดออกแบบ KM เพื่อการพัฒนาวัยรุ่น     เพื่อการใช้พลังวัยรุ่นให้เกิดประโยชน์ต่อตนเอง  และต่อสังคม

วิจารณ์ พานิช
๒๙ สค. ๔๙