หากการกระทำสิ่งหนึ่งสิ่งใดนั้นไม่ได้สะท้อนไปถึงการตระหนักถึงพระเจ้าและความเป็นอยู่ที่ดีของมนุษย์แล้ว ไม่ว่ากฏหรือวิธีการจะเป็นอย่างไร เราต้องกลับไปไตร่ตรองถึงมัันไม่ว่านักปราชญ์ในยุคที่แล้วจะกล่าวไว้ว่าอย่างไร เราต้องทำความเข้าใจถึงหลักปรัชญาแก่นแท้ในกฏต่างๆ ที่ถูกประทานลงมา หาใช่การมองถึงคำที่ถูกเขียนลงในกระดาษไ่ม่

ทฤษฏีเจตนารมณ์ของกฏหมายอิสลาม (Maqasid al-Shariah, مقاصد الشريعة)

ทฤษฏีเป้าหมาย (เจตนารมณ์) ของกฏหมายอิสลาม ก่อรากมาจากวิชานิติศาสตร์อิสลาม (อูซูลุลฟิกฮ์) มีนักปราชญ์มุสลิมหลายท่านที่เป็นผู้เชี่ยวชาญในวิชานี้ ท่านที่ได้ฝากผลงานที่สำคัญคือ อีมามจูวัยนี (๑๐๘๕ ศ.) และลูกศิษย์ของเขาอีมามฆอซาลี (๑๑๑๑ ศ.) ผู้ซึ่งได้จำแนกเป้าหมายของกฏหมายอิสลามออกเป็น  การรักษาและดำรงไว้ 5 อย่าง นั่นคือ การรักษาและดำรงไว้ซึ่ง ศาสนา (Din) ชีวิต (Life)  เชื้อสาย (Lineage) สติปัญญา (Intellect) และ ทรัพย์สมบัติ (Wealth) นอกจากนั้น นักปราญช์ยุคร่วมสมัยอย่าง อิบนูอาชูร (๑๙๐๗ ศ.) คือท่านหนึ่งที่นำเสนอความคิดในการพัฒนาทฤษฎีนี้ออกเป็นการส่งเสริมการเป็นอยู่ที่ดี (well-being of human) และการพัฒนาด้านมนุษย์ (human development) จากการรักษาห้าปัจจัยหลักที่กล่าวมา

ทฏษฏีนี้เป็นวิชาที่น่าสนใจเป็นอย่างมาก เนื่องจากเป็นวิชาที่ต้องใช้หลักเหตุและผลเข้ามาทำความเข้าใจถึงเป้าหมายต่างๆ ในการใช้ชีวิตอยู่บนโลกใบนี้ และเนื่องจากโลกใบเล็กใบนี้มีความซับซ้อนมากจนเกินกว่าความรู้ ความสามารถของคนๆ เดียวจะทำการตัดสิน และวินิจฉัยถึงเป้าหมายที่แท้จริงได้ ดังนั้น ในการเข้าใจถึงเป้าหมายที่พระเจ้าได้ทรงกำหนดไว้ นอกจากอัลกรุอ่านและแบบฉบับของท่านศาสดาแล้ว เราควรจะต้องเข้าใจอะไรอีกบ้างที่จะเป็นตัวกำหนดเป้าหมายที่ถูกต้อง?

ในปัจจุบันทฏษฏีเป้าหมายของกฏหมายอิสลามได้ครอบคลุมทุกอย่างที่เกี่ยวกับ ความเป็นอยู่ที่ดีของมนุษย์ (well-being of mankind) ซึ่งเป็นความเข้าใจจากมุมมองที่ว่า "หากการกระทำสิ่งหนึ่งสิ่งใดนั้นไม่ได้สะท้อนไปถึงการตระหนักถึงพระเจ้าและ ความเป็นอยู่ที่ดีของมนุษย์แล้ว ไม่ว่ากฏหรือวิธีการจะเป็นอย่างไร เราต้องกลับไปไตร่ตรองถึงมัันไม่ว่านักปราชญ์ในยุคที่แล้วจะกล่าวไว้ว่าอย่างไร เราต้องทำความเข้าใจถึงหลักปรัชญาแก่นแท้ในกฏต่างๆ ที่ถูกประทานลงมา หาใช่การมองถึงคำที่ถูกเขียนลงในกระดาษไม่" ดังนั้นในยุคนี้ไม่ว่านักวิชาการในด้านไหนๆ จำเป็นที่จะต้องเข้าใจถึงหลักปรัชญาตรงจุดนี้

หากผู้เขียนมีเวลาว่าง จะนำเรื่องราวและความคิดต่างๆ เกี่ยวกับทฏษฏีนี้มาถ่ายทอดอีกในโอกาสต่อไป หากมีท่านใดสนใจจะแลกเปลี่ยนความคิดเห็นได้ที่อีเมล์ [email protected] ผู้เขียนน้อมรับความคิดของท่านด้วยความยินดี

ป.ล. คัดลอกจากhttps://dusonourhome.wordpress.com/%E0%B8%88%E0%B8%B8%E0%B8%94%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%AA%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B9%8C%E0%B9%80%E0%B8%9B%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%81/