311 : Condo Wave Clouds เกิดขึ้นได้อย่างไร?

เมื่อวันอาทิตย์ที่ 5 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2555 (Sun Feb 5, 2012)

ได้เกิดปรากฏการณ์เมฆประหลาดปกคลุมกลุ่มคอนโดมิเนียมที่เรียงรายอยู่บนชายหาดของ Panama City รัฐฟลอริดา สหรัฐอเมริกา

ดูภาพนี้สิครับ!

ภาพโดย J.R. Hott ผู้สร้างเว็บ Panhandle Helicopter [ที่มา]

ภาพนี้ได้กลายเป็นข่าวฮือฮาไปทั่วโลก รวมทั้งประเทศไทยด้วย เช่น เว็บของโพสต์ทูเดย์ ข่าวรอบโลก พาดหัวว่า "ก้อนเมฆประหลาดปกคลุมสหรัฐ"

ข่าวเมฆสนุกๆ แบบนี้ ชมรมคนรักมวลเมฆ ไม่ยอมปล่อยให้ลอยนวลไปง่ายๆ แน่ๆ

เมื่อลองสืบค้นดูก็พบว่า นักอุตุนิยมวิทยา & ผู้ประกาศข่าวพยากรณ์อากาศ ชื่อ Dan Satterfield

ได้ให้คำอธิบาย (อย่างง่ายๆ) ไว้เรียบร้อยแล้วในเว็บบล็อกของเขา Dan's Wild Wild Science Journal

ผมจึงไม่รีรอที่จะนำมาฝากกัน :-)

กลไกการเกิดเมฆประหลาดในข่าว เป็นดังนี้

1) ลมทะเลที่พัดเข้าหาฝั่งมีอุณหภูมิราว 20 องศาเซลเซียส และมีความชื้นค่อนข้างสูงใกล้จุดอิ่มตัว กล่าวคือ มี จุดน้ำค้าง ราว 19.5 องศาเซลเซียส

หมายเหตุ : จุดน้ำค้าง (dew point) คือ อุณหภูมิที่ไอน้ำในอากาศเริ่มกลั่นตัวออกมาเป็นหยดน้ำ ณ ความดันอากาศค่าหนึ่งๆ]

2) เมื่อลมปะทะกับอาคารคอนโดฯ ก็จะถูกเบี่ยงเบนทิศทางให้ยกตัวสูงขึ้นไป คราวนี้ลงอคิดถึง ก้อนอากาศ (parcel of air) ก้อนหนึ่งซึ่งเมื่อถูกบังคับให้ลอยตัวสูงขึ้น ก็จะพบกับความกดอากาศโดยรอบที่ต่ำลง ทำให้ก้อนอากาศนี้ขยายตัวออกและที่สำคัญคือ เย็นลง

3) ในทางอุตุนิยมวิทยาพบว่า ก้อนอากาศแห้งที่กำลังลอยสูงขึ้นไปจะมีอุณหภูมิลดลงราว 1 องศาเซลเซียส ต่อความสูงที่เพิ่มขึ้นราว 100 เมตร (ค่านี้มีชื่อวิชาการเรียกว่า dry adiabatic lapse rate หรือ อัตราการลดลงของอุณภูมิเมื่อความสูงเพิ่มขึ้นในกระบวนกาอะเดียแบติก)
ดังนั้น เมื่อก้อนอากาศลอยสูงขึ้นไปราว 50 เมตร อุณหภูมิก็จะลดลงไป 0.5 องศาเซลเซียส เหลือ 19.5 องศา ซึ่งแตะจุดน้ำค้าง เกิดหยดน้ำจำนวนมากมาย ซึ่งเมื่อเรามองภาพรวมก็คือ เมฆ หรือ หมอก (หากเกิดใกล้หรือติดพื้น)

หมายเหตุ : คำว่า อากาศแห้ง (dry air) หมายถึง อากาศที่มีความชื้นสัมพัทธ์ต่ำกว่า 100% หรือพูดง่ายๆ คือ ในก้อนอากาศที่เรากำลังสนใจอยู่นั้น มีแต่ไอน้ำ ยังไม่มีหยดน้ำเหลวๆ กลั่นตัวออกมา]

4) ทางด้านหลังของอาคารคอนโดฯ ก้อนอากาศจะจมลง และอุ่นขึ้น ทำให้หยดน้ำระเหยกลับไปเป็นไอ เมฆที่เกิดขึ้นจึงสลายไป

อาจารย์ Dan Satterfield อธิบายประเด็นหลักๆ ไว้เท่านี้

แต่ผมขอแถมอีกนิดส์ ;-)

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

"เมฆ" ในข่าวนี้ (Condo Wave Cloud) จริงๆ แล้วอาจเรียกว่า หมอก (fog) ก็ได้

เพราะมีกลไกการเกิดคล้ายกับ หมอกลาดเชิงเขา (upslope fog)

ดูภาพนี้ก่อนนะครับ