โครงการตลาดสด น่าซื้อ กรมอนามัย

           ภารกิจของโครงการตลาดสด น่าซื้อได้แก่การผลักดันสนับสนุนจังหวัด  การนิเทศติดตาม  ตรวจประเมินรับรองมาตรฐานตลาดสด น่าซื้อ(ระดับดี/ดีมาก)  สุ่มตรวจประเมินเชิงคุณภาพตลาดที่เคยได้รับการรับรองมาตรฐานตลาดสด น่าซื้อในปีก่อน  นอกจากนี้มีการศึกษาวิจัย พัฒนาองค์ความรู้เกี่ยวกับตลาด

               

ภาพสุ่มตรวจตลาดสดร่วมมิตร ซึ่งเคยผ่านเกณฑ์การประเมินตลาดสด น่าซื้อระดับดี  ในปีก่อน

         จากการที่ศูนย์อนามัยที่ ๘ ร่วมกับสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดกำแพงเพชร  ดำเนินการผลักดัน  กระตุ้นให้ตลาดสด ๒ แห่งที่ยังพัฒนาไม่ผ่านเกณฑ์ตลาดสด น่าซื้อ ได้แก่

ตลาดสดแม่สอด ตั้งอยู่ในเขต อบต.คลองน้ำไหล  อ.คลองลาน

ตลาดพรนิมิตรพัฒนาหรือเรียกว่าตลาดคลองแม่ลาย  ตังอยู่ในเขตเทศบาลตำบลคลองแม่ลาย  อ.เมือง 

ตลาดทั้ง ๒ แห่งได้ใช้เวลาปรับปรุงมาเป็นเวลาหลายปีตั้งแต่กรมอนามัยได้จัดให้มีโครงการตลาดสด น่าซื้อ  เพื่อหวังจะให้สถานที่ตลาดสะอาดได้มาตรฐานสำหรับให้บริการแก่ประชาชน

แม้จะปรับปรุงปีละเล็กปีละน้อย ก็ไม่สามารถทำให้ตลาดผ่านเกณฑ์ฯได้ เพราะมาตรการด้านกฎหมายไม่ได้นำมาบังคับใชัอย่างจริงจัง    จวบจนปี ๒๕๕๔ เป็นปีที่กฏกระทรวงว่าด้วยสุขลักษณะตลาด พ.ศ. ๒๕๕๑ ได้กำหนดให้ตลาดต้องปรับปรุงให้ได้มาตรฐานตามกฏหมายนี้ภายในเวลาที่กำหนดคือ๑๘ มกราคม ๒๕๕๔ ตลาดทุกแห่งทั่วประเทศไทยจะต้องผ่านเกณฑ์ฯดังกล่าว  ท้องถิ่นที่ดูแลตลาดจึงต้องเร่งรัดการปรับปรุงครั้งนี้

จึงเป็นที่มาของความร่วมมือ ระหว่างหน่วยงานท้องถิ่น  ศูนย์อนามัย  สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด /อำเภอ รพสต.ในพื้นที่  โรงพยาบาลอำเภอ  

และที่ขาดไม่ได้คือความร่วมมือจากเจ้าของตลาด  พ่อค้าแม่ค้าในตลาด  ต้องให้มีการดำเนินการปรับปรุงอย่างจริงจัง                                        ต้องกำหนดเวลาด้วยว่าเจ้าหน้าที่จะมาติดตามอีกเมื่อไร?  ครั้งนี้ศูนย์อนามัยที่ ๘ ได้มาติดตามบ่อยๆ จนแม่ค้าในตลาดเขาคุ้นหน้าคุ้นตา

ที่สำคัญอีกประการคือ ผู้ว่าราชการจังหวัดกำแพงเพชร  ติดตามงานตลาดและเยี่ยมตลาดด้วยค่ะ 

ภาพข้างบน   เจ้าหน้าที่สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดและเจ้าหน้าที่        โรงพยาบาลคลองลานผู้รับผิดชอบงาน และศูนย์อนามัยคือตัวผู้เขียน       ที่มัวถ่ายรูปด้วย...จึงไม่มีตัวเองในภาพค่ะ ได้ร่วมกันพูดคุยปรึกษาหารือข้อที่ต้องปรับปรุงเพิ่มเติมกับเจ้าของตลาด(ซ้ายมือในภาพ)ซึ่งเป็นชาวแม้วด้วย  การสื่อสารก็ต้องคุยกันเยอะซ้ำๆ  เข้าใจกันยากเหมือนกัน  เช่นแนะนำให้ทำอ่างล้างมือบริเวณหน้าห้องส้วม  ลุงเขาจะบอกว่าไม่เห็นจะต้องมีเลย  ออกจากส้วมก็เช็ดมือแบบนี้  แล้วลุงก็เอามือเช็ดกับกางเกงให้ดู  ที่จริงแกก็ดูจะเป็นคนสะอาด  เพราะตลาดนี้โล่ง  ไม่สะสมสัมภาระให้รกรุงรัง 

                        

ตลาดที่คลองแม่ลาย  ตั้งอยู่ริมถนนพหลโยธินเส้นทางสู่ภาคเหนือ  ตลาดนี้มีอายุ ๕๐ ปี ดังนั้นโครงสร้างเก่า พ่อค้าแม่ค้าสะสมของเต็มตลาด เหมือนที่เก็บของและสกปรกรกรุงรัง สภาพไม่น่าจะเป็นตลาด  ไม่ค่อยมีคนซื้อ     

ระยะแรกตรวจประเมินไม่ผ่านเกณฑ์หลายข้อ  ประกอบกับบริบทของพื้นที่แตกต่างจากตลาดอื่น  มีอุปสรรคมากมาย  ความร่วมมือจากเจ้าของตลาดและพ่อค้าแม่ค้าในระยะแรก  มีน้อยมากๆ จนระยะหลังปี ๒๕๕๔ จึงจะได้รับความร่วมมือมากขึ้น  ทั้งนี้ท้องถิ่นได้ลงมาร่วมมือด้วย  ค่อยๆปรับปรุงไล่ตามเกณฑ์ทีละข้อให้ผ่าน  สุดท้ายเหลืออยู่ ๒ ข้อ จึงจะผ่านเกณฑ์ระดับดีคือเรื่องการจัดวางอุปกรณ์สินค้าต้องวางให้เป็นระเบียบเรียบร้อย  กับเรื่องการจัดการขยะมูลฝอย

 

                   

จะเห็นของวางล้ำถนน  จากแม่ค้าผลไม้

การจัดวางถังขยะก็ต้องปรับปรุง  อย่างน้อยให้เทปูนให้พื้นเรียบ  ไม่งั้นขยะแลเศษอาหารหมักหมมอยู่ตามพื้นดิน แมลงวันตอม เป็นแหล่งพาหะนำโรคได้  ซึ่งเจ้าของตลาด  ยินดีที่จะปฏิบัติ  เพราะถ้าไม่ผ่านในปีนี้  เขาก็กลัวโดนปิดตลาดเหมือนกัน

ใที่สุดการพัฒนาตลาดสด น่าซื้อระดับดี ในตลาด ๒ แห่งของกำแพงเพชร  ก็ประสบความสำเร็จ ในปีงบประมาณ ๒๕๕๔     ส่งผลให้กำแพงเพชรเป็นจังหวัดที่มีตลาดสด น่าซื้อ ๑๐๐%

          ขอขอบคุณผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทุกท่านค่ะ                                          

                                         ............................