ปลูกเห็ดป่าที่อำเภอเขื่องในช่วยให้สิ่งแวดล้อมดีขึ้นได้อย่างไร

วันนี้ ซึ่งตรงกับวันที่ 18 กรกฎาคม 2549 เมื่อเวลา 10.00-15.00 น. ผมได้มีโอกาสได้ไปแลกเปลี่ยนเรียนรู้  ( Knowledge sharing) เกี่ยวกับเรื่องการปลูกเห็ดป่ากับกลุ่มเกษตรกรตำบลแดงหม้อ อำเภอเขื่องใน จังหวัดอุบลราชธานี  ซึ่งเป็นพื้นที่ที่อยู่ห่างจากตัวจังหวัดประมาณ 65 กม. เกษตรกรมีอาชีพทำนาเป็นหลัก รองลงมาได้แก่การปลูกพืชผักสวนครัว ไม้ผล และเริ่มปลูกยางพาราบ้างเล็กน้อย เกษตรกรมีความสนใจในการศึกษาหาความรู้ในการที่จะปลูกเห็ดป่าเพื่อการบริโภคในครัวเรือนและหากมีเหลือก็จะขายนำรายได้เข้าครัวเรือน  หลังจากแลกเปลี่ยนเรียนรู้เสร็จก็ได้มีกิจกรรมการสาธิตการผลิตหัวเชื้อเห็ด การปลูกป่าและการปลูกเห็ด ณ องค์การบริหารส่วนตำบลแดงหม้อ ซึ่งมีเกษตรกรเข้าร่วมประมาณ 60 คน ในวันนี้เราได้ เพาะเห็ดเผาะ เห็ดผึ้ง เห็ดแดง เห็ดไค และเห็ดระโงก  ในต้นยางนา ต้นสะแบง ขนุน มะม่วง และต้นยูคาลิปตัส

  เห็ดป่าคืออะไร เห็ดป่าหรือทางวิชาการเรียกว่าเห็ดมัยคอร์ไรซา เป็นเห็ดที่เจริญแบบพึ่งพาอาศัยอยู่กับรากพืช (symbiosis)และยังไม่สามารถนำมาเพาะในถุงพลาสติกให้เกิดดอกได้ เช่น เห็ดระโงก เห็ดผึ้ง เห็ดไค เห็ดแดง เห็ดเผาะ เป็นต้น ด้วยเหตุที่ยังไม่สามารถเพาะเป็นการค้าได้ ส่งผลให้เห็ดที่ออกมามีราคาแพง หากินลำบาก จึงเป็นเรื่องที่เกษตรกรทั่วไปให้ความสนใจในการหาแนวทางการเพาะอย่างยิ่ง

เห็ดป่าช่วยให้สิ่งแวดล้อมดีขึ้นได้อย่างไร  แน่นอนครับเห็ดป่าดังกล่าวจะเกิดได้จะต้องมีพืชอาศัย ( host) ที่จะเจริญเติบโตร่วมกัน นั่นแสดงว่าเห็ดจะเกิดได้จะต้องมีต้นไม้ ซึ่งถ้าหากเรามองย้อนอดีตกลับไปเมื่อประมาณ 20 ปีที่แล้วก็จะพบว่าพ่อแม่พี่น้องเราจะไม่อดอยากปากแห้งในเรื่องของเห็ดป่ารวมทั้งอาหารจากป่าเหมือนทุกวันนี้  แต่ในสภาพปัจจุบันคนตัดไม้ทำลายป่ามากขึ้นจึงส่งผลให้สภาพแวดล้อมถูกทำลายอีกทั้งมีการใช้สารเคมีกันมากขึ้นจึงส่งผลให้ระบบนิเวศน์เสียสมดุล ทำให้เห็ดไม่มีพืชอาศัยและค่อยๆ สูญพันธุ์ไปในที่สุด ดังนั้น ถ้าหากเราส่งเสริมและรณรงค์การปลูกต้นไม้ให้มากขึ้น แล้วเราก็จะได้ต้นไม้เพื่อประโยชน์ใช้สอย ได้สภาพป่ากลับคืนมาพร้อมกันนี้เราก็สามารถใส่เชื้อเห็ดลงไปควบคู่กับการปลูกต้นไม้ได้ ซึ่งเชื้อเห็ดนี้จะไปช่วยเสริมให้ต้นไม้เจริญเติบโตได้เร็วยิ่งขึ้นจากนั้นเห็ดป่าและของอยู่ของกินจากธรรมชาติก็จะเพิ่มมากยิ่งขึ้น ในที่สุดสภาพความอุดมสมบูรณ์ก็จะกลับคืนมาสู่พีน้องชาวเขื่องในและชาวอีสาน ที่จะมีคุณภาพชีวิต และความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นตามมา

ขอบคุณครับ

สวัสดี

อุทัย   อันพิมพ์