กระบวนการพัฒนาการเรียนรู้ของเด็ก
       (เมื่อคืนนอนแต่หัวค่ำ ประมาณตีหนึ่ง แมวที่เลี้ยงไว้ที่อยู่หัวเตียง ทำโคมไฟหล่นใส่หัว  ตื่นมาแล้ว นอนไม่หลับ เลยลุกขึ้นมาเขียน)

 

       ข่าวฮ็อต ๆ ในตอนนี้ คือ ข่าวนักเรียนตีกัน  ยิงกัน

 

      เมื่อตอนหัวค่ำฟังข่าวแนวทางการแก้ไข จาก ท่าน รมต.ศึกษา   ก็ประทับใจครับ ที่ว่าท่านให้หลายหน่วยงานร่วมกันมาแก้ ทั้ง ศึกษา  พัฒนาสังคม วัฒนธรรม   ปกครอง   ตำรวจ  พ่อแม่

 

     ครับ   ปัญหาเด็ก  หลายหน่วยงานต้องช่วยกันครับ ไม่ใช่โยนมาให้สถานศึกษาอย่างเดียว

 

     ทีนี้ จะแก้อย่างไร ผมมีคำตอบจากหนังสือเล่มนี้  ครับ

 

 

 

      ในบทที่ว่าด้วย "จุดจบและทางเดินต่อแห่งวิวัฒนาการมนุษย์"

 

      กระบวนการพัฒนาการเรียนรู้ของเด็ก "เพียซ" ได้ให้ภาพไว้สองภาพ

 

       ภาพแรก  เราจะดูแลเด็กตามขั้นตอนพัฒนาการที่ควรจะเป็น พึงทำอย่างไร

 

      อีกภาพหนึ่ง  เวลานี้ สังคมส่วนใหญ่ทำอะไรกับเด็ก และ เป็นอุปสรรคต่อพัฒนาการของเด็กอย่างไร  ซึ่งจะช่วยตอบคำถามด้วยว่า ทำไมสังคมจึงมีอาชญากรรม และ ปัญหายาเสพติดมากขึ้นน่าจะเป็นประโยชน?ต่อการแสวงหาทางออกที่เหมาะสมให้กับอนาคตของสังคมมนุษย์

 

    เพียซ  พูดถึงสมองไว้ดังนี้

 

    สมองมีอยู่สามส่วน ที่หุ้มซ้อนกันตามลำดับของวิวัฒนาการ

 

    สมองส่วนแรก เป็นสมองส่วนในสุด คือ สมองสัตว์เลื้อยคลาน เป็นสมองที่เกี่ยวกับการอยู่รอด สมองส่วนนี้ จะสั่งการโดยอัติโนมัติให้ "สู้" หรือ "หนี" โดยสัญชาตญาณ

 

   สมองส่วนที่สอง สมองสัตว์เลี่ยงลูกด้วยนม เป็นสมองแห่งความรู้สึกและความสัมพันธ์ การดูแล  และ ความเอื้ออาทร

 

   สมองส่วนที่สาม สมองมนุษย์   แบ่งเป็นสองซีก คือ สมองซีกซ้าย และ สมองซีกขวา สมองซีกขวา เป็นสมองแห่งการเข้ากับความรู้การหยั่งรู้ เป็นสมองแห่งความรู้สึกและความสัมพันธ์ เป็นสมองในส่วนของการสร้างสรรค์และศิลปะ ส่วนสมองซีกซ้าย เป็นเรื่องของความคิดอ่าน เหตุและผลตรรกะคณิตศาสตร์

 

   คุณวิศิษฐ์  ผู้เขียนได้วิเคราะห์เรื่องปัญหาทางการศึกษาเอาไว้ว่า

 

   การจัดการศึกษาทั้งหมดทั้งของโลกตะวันตกและของไทยเรา โรงเรียนไม่ได้แวดล้อมอยู่ด้วยสิ่งที่เอื้อต่อการเติบโตทางศักยภาพของสมอง

 

   เวลานี้ โรงเรียนและอารยธรรมของเรา มีสิ่งแวดล้อมและแบบอย่างแค่กระตุ้นให้มีการพัฒนาสมองสัตว์เลื้อยคลานเท่านั้น  โดยในที่สุดจะทำให้สมองสัตว์เลื้อยคลานกลายเป็นผู้บัญชาการใหญ่ เด็กจะกลายเป็นคนหวาดระแวง ละโมบ เห็นแก่ตัว เพราะสมองสัญชาตญาณจะมีอำนาจเหนือสมองในส่วนของอารมณ์ ความรู้สึก ตรรรกะ และ เหตุผล

 

       ครับ  จากข้อคิดทฤษฎีเบื้องต้น ผมขออนุญาตสรุปปิดท้ายอยู่สองเรื่องจากภาพสองภาพที่ "เพียซ" เขียนไว้ครับ ถึงแนวทางแก้ปัญหาเด็ก

 

     1. ใครรับผิดชอบแก้ไข    -  ปัญหาเด็กตีกัน เป็นปัญหาของสังคมครับ  ดังคำถามที่ว่า "สังคมทำอะไรกับเด็ก"  จึงทำให้เด็กมีพฤติกรรมออกมาแบบนี้  ทางแก้  จึงต้องให้ทุกภาคส่วนที่เป็นส่วนประกอบของสังคม เข้ามาช่วยกันแก้ครับ

 

     2.  แก้ไขอย่างไร -  ผมว่าเด็กตีกัน เพราะเขาตัดสินใจด้วยสมองของสัตว์เลื้อยคลานครับ  ซึ่งตรงนี้ บ้าน และ โรงเรียน  ก็มีส่วนสำคัญที่จะช่วยได้  นั่นคือ  ต้องช่วยกันพัฒนาสมองสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม และ สมองมนุษย์   ด้วยความรัก ความเมตตา  และความเอื้ออาทร  และที่สำคัญในระดับ "สังคม" ต้องช่วยกันสร้างสภาพที่จะเอื้ออำนวยต่อพัฒนาการทางสมองของสัตว์เลี่ยงลูกด้วยนม และ สมองมนุษย์   การแก้ด้วยการเข้าค่ายทหาร ด้วยการอบรมสั่งสอน  หรือ ลงโทษอย่างเข้มงวด  กลับจะยิ่งไปเพิ่มการทำงานของสัตว์เลื้อยคลานให้พัฒนายิ่งขึ้นไปอีกครับ