นักจิตวิทยาอีกกลุ่มหนึ่งมีความคิดแตกต่างออกไปจาก Structuralism  คือ  คิดว่า  เนื้อหาของจิตวิทยาไม่ใช่การค้นหาโครงสร้างของจิต   หรือตัวจิต  แต่ควรศึกษา หน้าที่ของจิต  เพราะว่า  คนหรือสัตว์ จะต้องแสดงกิจกรรมตอบสนองต่อสิ่งแวดล้อมที่เผชิญอยู่ตลอดเวลา  เพื่อการเอาตัวรอด  และจิตจะต้องมีบทบาทในเรื่องนี้  ดังนั้น  เราจึงควรศึกษากิจกรรมของจิต  หรือ หน้าที่ของจิต  จึงได้ประกาศตั้งชื่อกลุ่มว่า  หน้าที่นิยม  หรือลัทธิหน้าที่ (Functionalism) บุคคลสำคัญของกลุ่มนี้คือ  William James (1842 - 1910)  และ John Dewey (1859 - 1952)  ทั้งสองเป็นชาวอเมริกัน

         เพื่อให้เป็นไปตามชื่อของกลุม  กลุ่มนี้จึงเน้นศึกษาเรื่อง Learning,  Perception,  Thinking,  Emotion  เป็นต้น

         Functionalism    มีอิทธิพลอย่ในอเมริกาประมาณช่วง 1920 - 1930

         ขอให้สังเกตว่า  อเมริกาเขา Export  ความรู้  ดังนั้น  อิทธิพลเหล่านี้จึงมิใช่มีแต่ในอเมริกาเท่านั้น  แต่ยังแผ่ขยายออกไปยังประเทศอื่นๆ ที่ส่งคนไปศึกษาในอเมริกาด้วย  ดังเช่นประเทศไทยเป็นต้น  ในช่วงราว ๕๐ ปีมาแล้ว  ชื่อของ John Dewey  อยู่ที่ริมฝีปากของนักการศึกษาไทยหลายคน

         ผมนำเรื่องนี้มาบันทึกไว้  ก็เพื่อกันลืมว่า  การศึกษาเรื่องจิตโดยใช้กระบวนการวิทยาศาสตร์นั้น มีมานานแล้ว