ค่าจ้างของแรงงาน 2 คน ไม่เท่ากัน และก็ถามว่าทำไม?

สวัสดีครับชาว Blog และลูกศิษย์ที่รักทุกท่าน

วันนี้ (8 เมษายน 2553) ผมได้รับเชิญจากโครงการ Junior MBA Chula ให้ไปบรรยายเรื่องทุนมนุษย์กับการพัฒนาธุรกิจให้แก่นิสิตนักศึกษาปริญญาบัณฑิตปีสุดท้ายที่กำลังจะจบการศึกษา และผู้ที่สำเร็จการศึกษาไม่เกิน 5 ปี จากมหาวิทยาลัยทั่วประเทศ ได้ทดลองเรียนหลักสูตรบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต (MBA) ระยะสั้น จำนวนประมาณ 80 คน

ผมจึงนำสิ่งที่ได้เตรียมสำหรับการบรรยายในครั้งนี้มา Share ให้ทุกท่านที่นี่ด้วยครับ และขอใช้ Blog นี้เป็นคลังความรู้ของลูกศิษย์ทุกท่านครับ

..........................................................................................

ทุนมนุษย์กับการพัฒนาธุรกิจ โดย ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์

1. ผมมาที่นี่เป็นครั้งที่ 2 รุ่นที่แล้วน่ารักมาก ผมได้กระตุ้นให้ทุกคนเข้าใจเรื่อง “ทุนมนุษย์” หลาย ๆ คนก็คงได้ความรู้ นำไปปรับตัวเอง ขอบคุณท่านประธานฯ ที่มุ่งมั่นดึงเอาผู้รู้มาช่วยกันออกความเห็น

2. ทุนคืออะไร? ทุนก็คือสิ่งที่ต้องเสียแล้วถึงได้ คือจะไม่ได้มาง่าย ๆ หรือที่เราเรียกว่า Investment คือ ต้องลงทุนก่อน และหวังว่าผลตอบแทนจะคุ้มกับที่ลงทุนไป

ในโลกปัจจุบันมีทุนทางเศรษฐกิจและธุรกิจหลาย ๆ ตัว เช่น

- ทุนที่มาจากธรรมชาติ – ที่ดิน

- ทุนที่มาจากการเงิน

- ทุนที่มาจากโรงงานอุตสาหกรรมซึ่งอาจจะหมายถึงเทคโนโลยีหรือเครื่องจักร

- และสุดท้ายก็คือ ทุนมนุษย์ ก็คือ คุณภาพของคนนั่นเอง

เพียงแต่คนนั้นจะแตกต่างจากทุนในด้านอื่น เพราะ

  1. คิดได้ มีอารมณ์อยากทำหรือไม่อยากทำก็ได้ และต้องศึกษามนุษย์มากกว่าวัตถุ
  2. ทุนมนุษย์มีความสัมพันธ์กับทุนอื่น ๆ มาก เพราะจะเกี่ยวข้องกัน และหากทุนการเงินไม่มีทุนมนุษย์ก็จะไม่เกิดผลผลิตขึ้นมา จึงเป็นทุนที่สำคัญมาก ๆ และในการทำกิจการทางเศรษฐกิจหรือธุรกิจจึงขาดไม่ได้ ถึงแม้ว่าตอนหลังตอนหลังจะมีการทดแทนด้วยเทคโนโลยี เช่น ระบบคอมพิวเตอร์ ATM แต่ก็ต้องมีอาชีพใหม่ ทุนมนุษย์ที่มีความสามารถมากขึ้นในระบบธนาคาร เช่น จะต้องเป็นนักการตลาด เป็นนักวิเคราะห์ เป็นต้น

 

3. ในด้านวรรณกรรม มีใครในโลกทางเศรษฐศาสตร์เขียนเกี่ยวกับทุนมนุษย์ไว้บ้าง ที่เด่น ๆ มากก็คือ

Adam Smith ซึ่งเป็นนักเศรษฐศาสตร์รุ่นเก่ามาก ๆ สมัยปฏิวัติอุตสาหกรรม ซึ่งปัจจุบันอาจจะพูดได้ว่าเป็นผู้ริเริ่ม คำว่า “ทุนมนุษย์” แต่ในช่วงแรกไม่ได้เรียกว่าทุนมนุษย์โดยตรง Adam Smith ยกตัวอย่างว่า.. ค่าจ้างของแรงงาน 2 คน ไม่เท่ากัน และก็ถามว่าทำไม? ส่วนหนึ่งก็มาจากบุคคลหนึ่งอาจจะมีความรู้ ทักษะมากกว่าอีกคนหนึ่ง

ต่อมาอีกคนหนึ่งที่ University of Chicago คือ Prof. Gary Becker ก็ได้วิเคราะห์ว่า ถ้าแรงงานมีการลงทุนด้านการศึกษาไม่เท่ากัน แค่วัดจากปีที่เรียนก็พอว่ารายได้ก็ไม่เท่ากัน จึงเป็นการค้นพบว่า การศึกษา คือ การลงทุนที่สำคัญของทุนมนุษย์ ใครมีการศึกษามากกว่าคนนั้นก็จะมีรายได้มากกว่า หรือมีทุนมนุษย์มากกว่า

ส่วนอีกท่านหนึ่ง คือ P. Scultz จาก University of Chicago ก็ทำวิจัยใช้หลักของ Becker พบว่า ชาวนาในสหรัฐ ถ้าคนไหนมีความรู้หรือปัญญามาก.. ผลผลิตของสินค้าเกษตรหรือ Labor Productivity ของเขาก็เพิ่มขึ้น

4. ปัจจุบันปี 2553 การวิเคราะห์ทุนมนุษย์ก็ได้เปลี่ยนไปมาก ซึ่งก็คือประเด็นที่เราจะพูดกันในวันนี้  Hypothesis แรกก็คือ ปริมาณหรือการมองการศึกษาแบบเป็นทางการว่าจบอะไร ปริญญาตรีต้องดีกว่า ม.6 ก็ยังสำคัญอยู่ แต่จะสำคัญน้อยลง เพราะพบว่าคนเรียนน้อยก็อาจจะมีคุณภาพดีเท่ากับคนเรียนมากหรือที่มีคำว่า “ปัญญาอาจจะไม่ใช่ปริญญา”

5. ดังนั้น ตัวผมเองก็เลยได้วิเคราะห์ตัวเองซึ่งถือว่าได้ลงทุนในด้านทรัพยากรมนุษย์หรือทุนมนุษย์มามากพอควร แต่จบปริญญาเอกก็คงไม่ได้ดีกว่าคนจบปริญญาตรีอีกต่อไป อยู่ที่ว่าจบมาแล้วมีคุณสมบัติอย่างไร? จึงเป็นที่มาของทฤษฎี 8 K’s และ 5 K’s ใน 8 K’s ผมเริ่มด้วย Human Capital แต่   Human Capital ไม่ใช่วัดจากปริมาณมากแต่ต้อง เน้นคุณภาพจึงเป็นที่มาของทุนที่สำคัญอีก 7ทุน

 

และสุดท้ายก็คือ 5 K’s ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของทุนมนุษย์ โดยสรุปที่สำคัญก็คือคุณภาพของมนุษย์จะเกิดขึ้นอย่างไรโดยสรุป ผมคิดว่าการศึกษาของเราไม่ได้สอนให้คนคิดเป็น ลองดูทฤษฎี HR Architecture ของผม

 

 

และผู้นำในวงการธุรกิจหรือราชการจะมุ่งเน้นทุนที่ไม่มี Feeling เช่น การเงิน การตลาด มากเกินไป ขาดความเข้าใจเรื่องทุนมนุษย์ จึงหวังว่าวันนี้จะเป็นจุดเริ่มต้นที่ Pre-MBA ได้ถกเถียงกันว่า CEO หรือผู้นำจะเข้าใจคุณค่าและความสำคัญทุนมนุษย์ได้อย่างไร?

และเมื่อวันหนึ่งตัวท่านเองขึ้นมาเป็นผู้นำจะมีการปรับพฤติกรรมเพื่อสร้างทุนมนุษย์อย่างไร?

ผมทำของผมอยู่ทุก ๆ วันก็ยังไม่สำเร็จ.. ผมต้องการแนวร่วมครับ

                                                                                                                                จีระ หงส์ลดารมภ์

 ภาพบรรยากาศในการเรียนรู้