Appreciative Inquiry

"Design ทำยังไงครับ" นี่คือคำถามที่คนถามบ่อย คำถามหนึ่งครับ ผมจะเล่าประสบการณ์ของพวกเรา เลยครับ

ขั้นตอน Design หลักๆ เราทำอยู่ห้าแบบครับบ

1. ค้นพบ ดัดแปลง แล้วทดลองขยายผลเลย ไม่ได้สนใจพิธีการ จากนั้นดูว่า work ไม่ work ตรงไหน อันนี้ก็เกิดขึ้นบ่อยครับ ใช้ในโครงการ AI ประเภทร้านมีคนอยู่สองสามคน หรือคนเดียวทำไปเรื่อยๆครับ บางทีไม่ทันเขียนเลยครับ ผมเองผมทำแบบนี้บ่อยครับ ตัวอย่างที่เห็นชัดดูที่ case ร้านกาแฟ ที่ www.aithailand.org อันนี้บางทีผมเรียกว่า AI แบบมวยวัดครับ ลุยไปเลย

2. ค้นพบ แล้วพัฒนาเป็น Policy ครับ เช่นค้นพบว่าการ Feedback (ตรวจงานและแนะนำเป็นรายคน) ผู้ทำ AI Project แบบรวดเร็ว จะทำให้เขามีกำลังใจ และทำงานได้ก้าวหน้ากว่า เพราะฉะนั้นเลยยึดเป็นหลักปฏิบัติคือ จะหาทาง Feedback คนทำ AI ให้ได้ ในทุกขั้นตอน ประมาณเจิหน้ากันก็คุยกันเลย  ในมุมมองของผม Policy หรือหลักปฏิบัติเป็นอะไรที่ work เช่นกันครับ เพราะเป็นอะไรที่ยืดหยุ่นกว่าแผนที่กำหนดมาตายตัวครับ ทำไปทำมาจะกลายเป็นวัฒนธรรมองค์กรได้เลยครับ

3. ค้นพบแล้วทำเป็นกิจกรรม KM ตรงนี้เราก็ทำบ่อยครับ เช่นกรณีโรงงานแห่งหนึ่งเราไปค้นพบว่ามีพนักงานคนหนึ่ง ไม่ทำของเสียเลยติดต่อกันสองปี ขณะที่มาตรฐานอยู่ที่สองเดือนไม่เสียเลยก็เก่งแล้ว ไปตรวจสอบดูปรากฏว่าเขาพัฒนาเทคนิคเฉพาะตัวขึ้นมา เราก็เอาเลยครับ เอาทั้งโรงงานมาวนดู ถ่ายวิดีโอให้คนงานดูระหว่างทานข้าวไปเลย ดูตัวอย่างที่ case study กดเข้าไปดูตัวอย่างที่ Process Innovation ใน www.aithailand.org ครับ

4. ค้นพบคนทำแล้ว work กว่าคนอื่น ก็ตั้งเป็น Change agent ต่อ ลักษณะนี้ถือว่ายั่งยืนหน่อยครับ โดยเฉพาะถ้าเป็นโครงการที่เราเข้าไปชั่วคราว ถ้าเจอพยายามให้เขามาสอนคนอื่น บอกเจ้าของพื้นที่ให้รู้ว่าคนนี้เก่ง ให้คนเก่งคนนี้เข้ามามีบทบาทระหว่างที่เรายังอยู่ในพื้นที่ ไม่ต้องมากครับคนสองคนก็ยังได้ครับ เมื่อโครงการจบ นอกจากได้ผลงานแล้วยังได้คนสานต่อครับ ดูที่ case study กดเข้าไปดูที่ case KM (โรงงานล้งกุ้ง) ของ www.aithailand.org ครับ

5. อีกแบบครับ คือบูรณาการเข้ากับสิ่งที่ทำอยู่แล้ว เช่น ที่โรงงานน้ำตาลในสปป.ลาว เราบูรณาการ AI เข้ากับ Morning Talk ที่ทำอยู่แล้ว ภายหลังผู้บริหารของบริษัทในเครือรู้สึกว่าดี เลยเอาไปขยายผลทำของเขาบ้างในประเทศจีน ผมเองสอนระดมสมองใช้ World Cafe ก็ทำเป็น AI+World Cafe ทำ KM อยู่แล้วก็กลายเป็น AI+KM ไปเลย ที่โรงพยาบาลพลกลุ่ม AI ก็บูรณาการเข้ากับระบบประกันคุณภาพโรงพยาบาลครับ ลักษระนี้จะทุ่นแรงเรามากเพราะไม่ได้ไปสร้างงานเพิ่มให้คนในองค์กร เพียงแต่ปรับเปลี่ยนกระบวนการนิดเดียวครับ  แล้วอาศัยการประคับประคองอย่างต่อเนื่อง และความอดทนหน่อยครับ

แล้วคุณจะรู้ครับว่า "ความสำเร็จ ออกแบบได้ครับ"

 Happy Saturday ครับ