เมื่อวาน (๒๗ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๓) ผมตื่นนอนตอนตีสี่ เพราะเกรงว่าจะไปเข้าร่วมโครงการปั่นจักรยานเพื่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อมไม่ทัน
อันที่จริงจะว่าไปเข้าร่วมก็คงไม่ถูกนัก เพราะผมไม่ได้ไปถีบจักรยาน แต่ไปในฐานะของผู้จัดกิจกรรม หรือดูแลการจัดกิจกรรมนั่นเอง

โครงการที่ว่านี้เป็นความรับผิดชอบหลักของคุณสมปอง มูลมณี โดยมีคุณรุ่งโรจน์ แฉล้มไธสง เป็นเสมือนคู่หูที่เราให้ทำงานร่วมกันในแบบ “จับคู่” สร้างทีมไปในตัว และมีคุณวัฒนพงษ์ คงสืบเสาะ หัวหน้ากลุ่มงานกีฬาและนันทนาการมาร่วมเป็นพี่เลี้ยง
นี่เป็นครั้งแรกในหลายรอบปีที่เราหันกลับมามุ่งที่จะรณรงค์ให้นิสิตและบุคลากรหันมาใช้ “จักรยาน” ในมหาวิทยาลัยให้มากขึ้น เพราะตอนนี้นิสิตและบุคลากรใช้จักรยานยนต์กันเยอะเหลือเกิน ซึ่งผมคงไม่จำต้องบอกเล่าอะไรมากกระมังว่า จักรยานช่วยให้คนเรามีสุขภาพดียังไง ลดอุบัติเหตุยังไง ช่วยลดภาวะโลกร้อนยังไง เพราะเชื่อว่าทุกคนรับรู้ข้อมูล หรือสรรพคุณเหล่านี้ดียิ่งอยู่แล้ว

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ศุภชัย สมัปปิโต..อธิการบดี...นำทีมมาประกาศวาระนี้เอง
ผมพูดกับคณะทำงาน รวมถึงผู้บริหารอย่างตรงไปตรงมาว่า ลำพังรณรงค์แค่นี้ไม่ได้หรอก เราควรต้องทำกันจริงๆ จังๆ ประกาศเป็นวาระแห่งมหาวิทยาลัยไปเลย และทำกิจกรรมรณรงค์ให้ต่อเนื่องเป็นระยะๆ รวมถึงการทำงานด้วยรูปแบบอื่นๆ อาทิ
- เอาร้านจักรยานมาตั้งร้านขายในมหาวิทยาลัย หรือไม่ก็ฝากให้เราขายให้ ซึ่งเราก็หานิสิตมาเป็นผู้แทนจำหน่ายในราคาถูก มีการขายระบบผ่อนส่งเป็นงวดๆ นิสิตที่ขายได้ ก็ได้ค่าตอบแทนไปด้วย
- สอนให้นิสิตซ่อมบำรุงจักรยานเองได้ เพื่อให้เกิดกระบวนการบำรุงรักษาในสถานศึกษา ซึ่งเป็นการช่วยให้นิสิตมีรายได้ในระหว่างเรียน พร้อมๆ กับเชิญเครือข่ายจักรยานมาให้บริการ หรือร่วมกิจกรรมกันเดือนละครั้ง
- ขอรับบริจาคจักรยานจากนิสิตที่จบการศึกษา หรือประสงค์จะบริจาคมาซ่อมบำรุงใช้ต่อในมหาวิทยาลัย หรือส่วนหนึ่งก็นำไปบริจาคตามโรงเรียนต่างๆ
- จัดทำโครงการ “จักรยานผูกโบว์” ขึ้นมา โดยให้ถือว่าจักรยานเหล่านี้เป็นสมบัติของ “ส่วนรวม” ใครจะปั่นไปเรียน หรือไปร่วมกิจกรรมภายในมหาวิทยาลัยก็ได้ เมื่อจอดไว้แล้ว ใครจะปั่นต่อไปก็ไม่ถือว่าผิด แต่ห้ามปั่นออกนอกมหาวิทยาลัยเท่านั้นพอ หรือไม่ก็ให้นิสิตในหอพักเช่าเป็นรายสัปดาห์ในราคาแสนถูก และนำเงินที่ได้มาใช้ในการซ่อมบำรุงรักษา
- ชวนนิสิตปั่นจักรยานเยี่ยมชมหมู่บ้านตามโครงการที่ผมริเริ่มคือ “หนึ่งหมู่บ้าน...หนึ่งคณะ” (พ่อฮัก แม่ฮัก...ลูกฮัก ลูกบุญธรรม) ซึ่งอาจเป็นได้ทั้งการไปร่วมกิจกรรม หรือเรียนรู้ชุมชน สุดแล้วแต่จะออกแบบกิจกรรมให้เหมาะสม โดยมีบริบทของหมู่บ้านเป็นตัวตั้ง
- จัดตั้งชมรมจักรยานทั้งในระดับนิสิตและบุคลากร ฯลฯ



ครับนั่นคือวิธีคิดแบบง่ายๆ ที่ผมรับรู้และสัมผัสได้ด้วยตนเอง คิดเร็ว ทำเร็ว และคิดบนพื้นฐานของสัญชาตญาณบางอย่างที่มีอยู่ในตัวเอง โดยไม่ได้ใช้กรอบคิดทางในวิชาการใดๆ มาเป็นตัวจับมากนัก และผมก็ไม่จำเป็นต้องฝากหวังว่า มหาวิทยาลัยเองก็ต้องจัดแต่งภูมิทัศน์ให้เอื้อต่อการปั่นจักรยาน เพราะผมเป็นคนไม่ชอบต่อรอง และรอคอยอะไรมากนัก อยากทำก็ทำ และเชื่อว่าสิ่งที่ทำ จะกระตุ้นให้เกิดกระบวนการเหล่านั้นตามมาอย่างแน่นอน – ดีไม่ดี อาจเกิดขึ้นเร็วกว่าที่คิดด้วยก็เป็นได้ เพราะสำคัญก็คือ การพัฒนาอะไรๆ ยังคงต้องใช้เวลามากโขนัก การจัดลำดับความสำคัญก็เป็นโจทย์ใหญ่ที่ยังต้องให้กำลังใจและร่วมมือกับผู้บริหารฯ (ซึ่งก็เชื่อว่า หลายอย่างเดินทางมาถูกทางแล้ว)
การจัดงานครั้งนี้ จะเกิดขึ้นไม่ได้เลยหากไม่ได้รับการริเริ่มเอาจริงเอาจังจากท่านรองอธิการบดีฝ่ายพัฒนานิสิต (ผศ.ดร.สุจิน บุตรดีสุวรรณ) และประธานโครงการมหาวิทยาลัยสร้างเสริมสุขภาพ คือ รศ.สุรชา อมรพันธุ์ และสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ หรือ “สสส” แถมท่านอธิการบดี (ผศ.ดร.ศุภชัย สมัปปิโต) ก็ลงมาลุยเป็นขวัญกำลังใจให้กับเราด้วยเช่นกัน
อีกทั้ง ยังได้รับเกียรติจากชมรมจักรยานเพื่อสุขภาพจังหวัดมหาสารคามเข้ามาร่วมขับเคลื่อนให้เกิดกระแส โดยการประสานงานผ่านบุคลากรมหาวิทยาลัยสองท่านคือ คุณอารยะ เสนาคุณ และนิเวส ศรีธัญรัตน์

ครั้งนี้, มีการจัดนิทรรศการให้ความรู้เรื่องจักรยานกับสุขภาพ มีการแสดงผลงานของชมรมจักรยานเพื่อสุขภาพฯ ออกร้านให้บริการซ่อมบำรุงจักรยานฟรี สาธิตการปั่นจักรยานในรูปแบบต่างๆ รวมถึงการร่วมปั่นเป็นขบวนรณรงค์ในมหาวิทยาลัยออกไปสู่หมู่บ้านใกล้เคียง รวมระยะทางแล้วก็ในราวเกือบๆ จะ ๑๐ กิโลเมตรเลยก็ว่าได้
และที่ขาดไม่ได้เลยก็คือ ต้องปรบมือให้กับชาวหอพักนิสิตอย่างมาก เพราะตบเท้ามาร่วมงานหลายชีวิต ผ่านการรบเร้าและร้องขอจากผม ด้วยหวังว่าจะใช้หอพักนิสิตนี่แหละ เป็นหนึ่งในองค์กรนำร่องขับเคลื่อนเรื่องนี้อย่างจริงจังในอีกทางหนึ่ง



และนั่นก็คือภาพรวมกิจกรรมที่เกิดขึ้น ซึ่งถือว่าเป็นการหยิบเอางานเก่ามาปัดฝุ่นกันอีกรอบ เพียงแต่คราวนี้ ดูเราจะมีแรงบันดาลใจมากกว่าทุกครั้ง คล้ายกับมั่นใจว่า เราจะสามารถสร้างกระแสสู่การสร้างความตระหนักได้บ้างเหมือนกัน อย่างน้อย-ก็คงไม่ล้มเหลวเหมือนหลายปีที่ผ่านมาอย่างแน่นอน








ในห้วงท้ายของกิจกรรม ผมมีโอกาสได้เจอกับคุณตาภู รัตน์พรเข้าอย่างบังเอิญ ซึ่งก่อนหน้านั้น ทั้งผมและท่านคุ้นเคยกันดีแล้ว เพราะท่านเห็นผมลงหมู่บ้านไปช่วยกิจกรรมชาวบ้านอยู่เนืองๆ ...เราจึงคุยกันแบบสนิทสนม
คุณตาภู ในวัย ๘๐ ปีเล่าให้ฟังประมาณว่า... ดีใจที่เห็นมหาวิทยาลัยกำลังขับเคลื่อนเรื่องนี้กันอีกรอบ ท่านชอบปั่นจักรยานมาก ปั่นมาตั้งแต่เด็กๆ จักรยานคันที่ใช้ก็ถือเป็นเสมือนเพื่อนชีวิตของคุณตา เพราะเป็นคันแรกที่ซื้อมาตั้งแต่ปี ๒๕๒๓ ถึงแม้จะเป็นจักรยานมือสองก็เถอะ ท่านก็รักและหวงแหนมันมาก เพราะกว่าจะเก็บเงินให้ได้จำนวน ๒๗๐ บาท เพื่อนำไปซื้อจักรยานได้นั้น มันยากลำบากเหลือเกิน ...

คุณตาภู รัตน์พร จากบ้านขามเรียง
แล้วท่านล่ะครับ มีข้อเสนอแนะใดบ้างที่จะทำให้ผมและทีมงานขับเคลื่อนเรื่องการใช้จักรยานเพื่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อมในมหาวิทยาลัยได้อย่างสัมฤทธิ์ผล...
เชิญครับ เชิญบอกกล่าวเล่าความเสนอแนะมาเถอะ ผมยินดีรับฟังและนำไปสู่การปรับแต่งเพื่อให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม
ขอบคุณครับ...ขอบคุณล่วงหน้ามา ณ โอกาสนี้

๒๗ กุมภาพันธ์ ๕๓
มมส,....
ดีครับ มมส พื้นที่ราบ กว้างขวาง จักรยานดี ครับ
สวัสดีค่ะ
แวะมาอ่านบันทึกดีๆ มีสาระ
ขอบคุณนะคะ^__^
สวัสดี วันมาฆะบูชา ค่ะ
เห็นด้วยกับรูปแบบต่างๆทุกข้อที่จะให้เกิดขึ้นในมหาวิทยาลัยค่ะ จักรยานผูกโบว์ สีประจำมหาวิทยาลัยคงจะน่ารักน่าถีบจักรยานประจำกันทุกคนๆก็จะประหยัด สุขภาพดี ที่เชียงใหม่ก็มีชมรม จักรยาน และบางครั้งก็มีการจัดแข่งขันกันระยะทางไกลหน่อย ผู้ที่ได้รางวัลก็ดีใจภูมิใจกัน สนุกสนานพบปะสังสรรค์กัน สุขภาพดีหายจากโรคต่างๆหรือโรคดีขึ้น ได้ก็มี พี่ดาไม่ได้อยู่ไม่ได้ถีบ เพราะมีความกลัวรถใหญ่บนถนนมากทางเชียงใหม่ก็มีช่องทางให้ถีบจักรยาน แต่ก็น่ากลัวอยู่ดีเพราะคนใช้น้อยมากบนถนนใหญ่ หากถีบในหมู่บ้าน หรือ รร. หรือ มหาวิทยาลัย รถน้อยก็ไม่น่ากลัว
อย่างวันนี้พี่ดาไปใส่บาตร ก็จะเดินไปค่ะ วันนี้ประทับใจผู้คนมาใส่บาตรกันมากมาย พระแต่ละรูปอาหารเต็มบาตร จนต้องหิ้วด้วย ไม่เหมือนบางวัดหรือสมัยก่อน นะคะที่มีลูกศิษย์ถือปิ่นโตเดินตาม ที่บ้านสุพรรณ พระที่มารับอาหารนะคะ มารถตู้เลยค่ะไม่ได้เดิน ลงจากรถ คนตักอาหารใส่บาตรเสร็จ ก็ขึ้นรถไปรับที่อื่นต่อรวดเร็ว ไปมาแบบรวดเร็วมาก คงเป็นบางวัดมาจากไกลๆ แต่ที่เชียงใหม่ยังเดินค่ะ และถอดรองเท้า เวลาเดินออกมาให้ประชาชนตักบาตร เป็นภาพที่ชมแล้วรู้สึกดีค่ะ เคยเห็นข่าวไหมค่ะที่พระขี่รถซาเล็ง ออกมาให้ประชาชนใส่บาตร ดูแปลกดีๆแต่ท่านคงมีความจำเป็นนะคะ
สวัสดีค่ะ...คุณแผ่นดิน...
ดีใจจังที่ปัจจุบันคนเราหันมาดูแลเรื่องสุขภาพ และร่วมกันรักษาสิ่งแวดล้อมค่ะ...
สวัสดีครับอ.นายแผ่นดิน
แวะมาทักทาย และสวัสดีวันแห่งความรักแบบไทยๆ ครับ
ขอบคุณครับ
สวัสดีครับ คุณแผ่นดิน
แวะมาขอบคุณครับ ที่เข้าไปอ่านบล๊อกผม
อ้าาาา และก็เพิ่งทาบว่า เราก็ เป็นลูกเทา-งามเหมือนกัน
ผมเป็นนิสิต ม.ทักษิณครับ
เรื่องปั่นจักรยาน ผมชอบมากครับ อยากให้เมืองหาดใหญ่ที่ผมอยู่ มีพื้นที่สำหรับคนขี่จักรยานบ้าง
สวัสดีค่ะ
"จักรยานผูกโบว์" เป็นความคิดที่เก๋ไก๋มากเลยค่ะ
ขอบคุณนะคะที่แวะไปเยี่ยมกัน
สวัสดีค่ะ
สวัสดีครับ อ.JJ
ถึงตอนนี้ เรียนตามตรงเลยครับว่ารักและปรารถนาจะรณรงค์ในเรื่องจักรยานโดยตรง และจะไม่โทษว่าถนนไม่เอื้อ ต้นไม้ไม่เพียงพอ...อากาศร้อนเกินไป
ขอบคุณครับ
สวัสดีครับ คุณต้นเฟิร์น
ตอนนี้ชวนน้องๆ ในองค์กรซื้อจักรยานกันหลายคน เราจะเป็นองค์กรต้นแบบในเรื่องเหล่านี้ - ผมพักในมหาวิทยาลัยฯ บางทีถึงคราวที่ต้องละวางรถยนต์บ้างแล้ว...ถีบจักรยานไปทำงานอย่างน้อยสัปดาห์ละ สองวัน ก็น่าจะทำให้อะไรๆ ดีขึ้นบ้าง อย่างน้อยก็ร่างกายของตัวเอง นี่แหละ
สวัสดีครับ พี่ดา กานดา น้ำมันมะพร้าว
ขอบคุณสำหรับคำแนะนำดี ๆนะครับ ผมเองก็คิดไว้บ้างแล้วว่าจะทำจักรยานผูกโบว์ โดยใช้สีประจำมหาวิทยาลัยเป็นโบว์..
วันก่อนสำรวจจักรยานที่นิสิตทิ้งไว้ในบริเวณหอพักได้เกือบๆ 50 คัน บางคันมีเจ้าของ บางคันไม่มีเจ้าของ จึงนำออกมาซ่อมแซม ผมให้เจ้าหน้าที่ติดต่อช่างมาซ่อมในมหาวิทยาลัยเลย เพื่อนำจักรยานเหล่านั้นออกมาถี มาปั่นในเช้าวันที่จัดกิจกรรมนั่นเอง ตอนนี้เลยกำลังทำประกาศหาเจ้าของจักรยาน ถ้าไม่มีใครมาติดต่อรับ ก็คงนำมาทำเป็น "จักรยานผูกโบว์" นี่แหละ..
ขอบคุณครับ
สวัสดีครับ พี่บุษยมาศ
ผมเชื่อว่า หมอประจำตัวที่ดีที่สุดของแต่ละคน ก็คือตัวเรานี่แหละ...
ดังนั้น ตัวเรา คือผู้สร้างภูมิต้านทาน หรือสุขภาวะดี ๆให้กับตัวเองเป็นสำคัญ
ขอบคุณครับ
สวัสดีครับ อ.บินหลาดง
วันนี้อากาศร้อนไปหน่อย...แต่เชื่อว่าคืนนี้อากาศน่าจะดี...มีสายลม...ท้องฟ้าสดใส...
ขอบคุณครับ
สวัสดีครับ คุณเท้าปุย
ยินดีที่ได้รู้จัก นะครับ..
เดือนที่แล้ว ม.ทักษิณ-พัทลุง มาศึกษาดูงานที่ ม.มหาสารคาม ได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้กันหลายเรื่องตามประสา "คนบ้านเดียวกัน" ...
ขอบคุณครับ
สวัสดีครับ...คุณณัฐรดา
ผมตั้งใจจะเปิดตัวจักรยานผูกโบว์ในปลายเดือนมีนาคมนี้...
ถ้าไม่ติดขัดอะไร ก็คงได้เล่าให้ฟังอีกรอบ นะครับ
สวัสดีครับ อ.ธนิตย์ สุวรรณเจริญ
ตัดสินใจแล้วครับว่าจะซื้อจักรยานสักคัน เวลาลงหมู่บ้านรอบมหาวิทยาลัย ก็จะใช้การปั่นจักรยานนี่แหละ อย่างน้อยก็ถีบ หรือปั่นไปถ่ายภาพท้องทุ่งในหมู่บ้านรายรอบมหาวิทยาลัยฯ
ขอบคุณครับ
สวัวดีครับ พี่ดาวเรือง
สวัสดีครับ พี่เกด เกศนี บุณยวัฒนางกุล