การพัฒนาทักษะหัวหน้างาน

การพัฒนาทักษะหัวหน้างาน (Supervisory Skills Development : SSD.)
ตอนที่ 1. โดย อาจารย์ ดร. ทนง ทองเต็ม กรรมการบริหาร สถาบันที่ปรึกษา
พัฒนาองค์การ (ODCI.)

หัวหน้างานคือใคร ใคร่จะรู้
เมื่อดูชื่อเขาแล้วน่าสดใส
แต่รู้ไหมข้างในเขาหนักใจ
ไม่รู้ว่าจะทำอย่างไรดี ........ เมื่อเจอกับ “ลูกน้องหัวดื้อ”

หัวหน้างาน = หัว + หน้า + งาน
หัว เป็นสิ่งสำคัญ โดยเฉพาะหัวสมอง หัวมีไว้ให้คิด มิได้มีไว้ให้ผมขึ้น
หน้า เป็นหน้าเป็นตาของแผนก ของหน่วยงาน แต่ดูหน้าลูกน้องแล้วโบราณว่า
รู้หน้าไม่รู้ใจ ทำอย่างไรให้หน้าบาน มีความสุขในการบริหารจัดการของหัวหน้า
งาน เป็นภาระอันหนักอึ้ง เนื่องจากได้รับการมอบหมายจากผู้บริหารระดับเหนือตน
ต้องการงานให้มีประสิทธิภาพสูงสุด

พิจารณาจากการแตกคำ กระจายคำแล้ว ลงความเห็นได้ว่า เหนือหัวหน้า มิใช่เพียง
แค่หัวหน้าส่วน หัวหน้าฝ่าย และ/หรือ ผู้จัดการ แต่ที่แน่และเด่นชัด “ไอ้หัวดื้อ” นั่นเอง

การบริหาร เป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับเรื่องของ “คน” และเรื่องของ “งาน” ดังนั้น
จึงต้องใช้ “หลักจิตวิทยาในการบริหารงาน” เพื่อให้สามารถครองใจคน และได้ผลงาน
ที่มีประสิทธิภาพและคุณภาพ
การบริหาร คือ “การปกครองบังคับบัญชา” (แนวความคิดเก่า)
คือ “ศิลปะในการนำและจูงใจใช้คน” (แนวความคิดใหม่เน้นภาวะผู้นำ)
การบริหาร คือ “ศาสตร์และศิลป์ในการทำงานให้สำเร็จลุล่วงตามวัตถุประสงค์และ
เป้าหมายที่วางไว้ โดยอาศัยฝีมือของทรัพยากรบุคคลที่เกี่ยวข้อง”

Management is the art and science of getting thing done through
other people.
การบริหาร มาจากภาษาบาลีว่า “ปะริหาระ” แปลว่า
“การคุ้มครอง ป้องกัน ดูแล รักษา”
คน มนุษย์
(Work Team) (Team Work)
งาน คุณภาพ & ประสิทธิภาพ
(Job/Task) (Quality & Efficiency)
ภาพลักษณ์ ประทับใจลูกค้า ใช้อีก บอกต่อ
(Corporate Image) (Customer Satisfaction)

คุณลักษณะของผู้บริหาร หัวหน้างาน ผู้บังคับบัญชา
(บทบาทภาระหน้าที่ผู้บริหาร หัวหน้างาน ตามหลักคุณธรรมและจริยธรรม)
จากประสบการณ์ในการทำหน้าที่เป็นที่วิทยากร และที่ปรึกษาในการพัฒนาองค์การ
ให้กับองค์การชั้นนำเป็นเวลา 30 ปีเศษ ขอสรุปเป็นประเด็นสำคัญเปรียบเทียบดังนี้.-

หัวหน้างานที่พึงประสงค์ หัวหน้างานที่ไม่พึงประสงค์
1.ดูคนออก 1. รับแขก
2.บอกคนได้ 2. แจกเหล้า
3.ใช้คนเป็น 3. เฝ้าประชุม
4.เน้นคุณภาพ 4. ซุ่มนักร้อง
5.ซาบซึ้งคุณธรรม 5. จ้องเด็กเสริฟ
6.นำทีมให้ก้าวหน้า 6. มือเติบใช้จ่าย
7.ตัดสินใจแก้ปัญหา 7. ยักย้ายทรัพยากร
8.พัฒนาลูกน้อง 8. แง่งอนเจ้าปัญหา
9.คอยจ้องจับถูก 9. ดุด่าลูกน้อง
10.ปลูกฝังค่านิยม 10. คอยจ้องจับผิด
11.ชื่นชมจูงใจ 11. ดวงจิตริษยา
12.ให้ความยุติธรรม 12. ไม่กล้าตัดสินใจ
13.เป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง 13. ไร้วิสัยทัศน์
14.สำแดงวิสัยทัศน์ 14. บอกปัดความรับผิดชอบ
15.เจนจัดเชิงกลยุทธ์ 15. ไม่มีกรอบกลยุทธ์
16.ไม่ฉุดหรือขัดขาผู้อื่น 16. ชอบฉุดหรือขัดขาผู้อื่น
17.หยิบยื่นน้ำใจไมตรี 17. ไม่เคยหยิบยื่นน้ำใจไมตรี
18.มีความรับผิดชอบต่อสังคม 18. มีแต่ความรับชอบประโยชน์ตน
19.สั่งสมประสบการณ์เรียนรู้ 19. เป็นคนไม่ใฝ่เรียนรู้
20.เป็นนักสู้เพื่อประชาธิปไตย 20. ยึดตัวกูของกูอยู่เรื่อยไป (เผด็จการ)

ขอให้ผู้บังคับบัญชา หัวหน้างาน ผู้บริหารทุกท่าน ลองพินิจพิจารณา
และปรับแก้พฤติกรรม ในการบริหารจัดการของท่าน โปรด
ตื่นตน สนใจ ไตร่ตรอง ลองทำ นำไปปฏิบัติ ประเมิน ปรับปรุง
มุ่งวิสัยทัศน์ เจนจัดกลยุทธ์ และเก่งที่สุดต้องมี “คุณธรรม”
แลกเปลี่ยนเรียนรู้ (081) 936-7548

ด้วยความปรารถนาดี ปีใหม่ 2553
อาจารย์ ดร. ทนง ทองเต็ม
สถาบันที่ปรึกษาพัฒนาองค์การ (ODCI.)