Gotoknow นี่แหละ!! คือ VCoPs ชั้นดี ที่ง่ายต่อการเรียนรู้ และ ค้นหาความไม่มีตัวตนให้เกิดขึ้น อย่างมีตัวตน

 

 

 

Virtual community of practice

From Wikipedia, the free encyclopedia

Jump to: navigation, search

This article appears to contain a large number of buzzwords. Specific concerns can be found on the Talk page. Please improve this article if you can. (October 2009)

To some a virtual community of practice is a misnomer as the original concept of a community of practice (CoP) was based around situated learning in a co-located setting. However, with increasing globalization and the continued growth of the Internet many now claim that virtual CoPs do exist (e.g. Dubé, Bourhis & Jacob, 2005; Murillo, 2006; Zarb, 2006; Hara & Hew, 2007; Murillo, 2008). For example, some [1] claim that a wiki (such as wikipedia.org) is a virtual CoP (Bryant, Forte & Bruckman, 2005), others argue that the essence of a community is that it is place based - a Community of place.

There is also debate on the very term VCoP since the community is real though the form of communication is mostly, if not entirely, computer-mediated. Few believe that a community of practice may be formed without any face to face meetings whatsoever. In fact many leading CoP thinkers stress the importance of such meetings. However some researchers argue that a VCoP's high use of ICT, changes some of its characteristics and introduces new complexities and ambiguities, thus justifying the creation of the term and area of study (Kim, 2004; Zarb, 2006).

Some of the other terms used have been (in chronological order) on-line (Cothrel & Williams, 1999), computer-mediated (Etzioni & Etzioni, 1999), electronic (Wasko & Faraj, 2000) and distributed (Hildreth, Kimble & Wright, 1998[2]; Wenger et al., 2002; Kimble & Hildreth, 2005[3]). As the mode of communication can involve face-to-face, telephone and letter, and the defining feature is its distributed nature. For a comparison between Virtual Learning Communities (VLCs) with Distributed Communities of Practice (DCoP), see Couros & Kesten (2003).

Recent research has produced evidence that increases in the sharing of Tacit knowledge, which is very much inherent within CoP theory, may take place, albeit to a lesser degree, in a VCoP scenario even though such systems make use of written word (Zarb, 2006). This is spurring interest in what is sometimes referred to as Community-driven knowledge management or Community Based Knowledge Management, where CoP and VCoP theory is harnessed, nourished and supported within the broader organisational setting.

แหล่งที่มา : A WIKIMEDIA project

 

 

VCoPs  ชุมชนแห่งการเรียนรู้ พลังงานแห่งการขับเคลื่อน KM รูปแบบใหม่ 

                เคยผ่านตาคำว่า CoPs (Communities of Practice) มาทั้งจากการประชุม  การทำงานในองค์กรหรือตามหนังสือค่อนข้างบ่อย   แต่วันนี้พบคำนี้เข้า VCoPs (Virtual Communities of Practice) ซึ่งอาจไม่ใช่คำใหม่  สืบค้นข้อมูลที่เป็นภาษาไทยมีน้อยมาก จึงอาศัยข้อมูลจาก แหล่งข้อมูลเบื้องต้น มาทำความเข้าใจตามประสา (อ่านและตีความแบบคร่าวๆ)  ซึ่งน่าสนใจ

 

 

               VCoPs ไม่แตกต่างไปจาก CoPs มากนัก เพียงเพิ่ม Virtual เข้าไปอีก 1 คำ ซึ่งตรงนี้แหละ ทำให้น่าสนใจมากขึ้น จนทำให้รู้สึกว่า CoPs ดูธรรมดาไปบ้างแต่ก็ไม่ต่างกันจนเลยเถิด เพราะ บริบทของคำ 2 คำนี้ เมื่อมองในองค์รวมแล้ว เป็นรูปแบบของการจัดการความรู้ (Knowledge Management) หรือ KM ที่เป็นปรากฏการณ์ของแทบทุกองค์กร ทั้งในหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชน ที่ดำเนินการอยู่ หรือถ้ามองให้ง่ายขึ้น คืออีกก้าวหนึ่ง ของ CoPs (ดูตามเนื้อผ้า)....  ที่ล้ำหน้าและหวือหวากว่า

 

               จึงทำให้ มองว่า องค์กรหรือหน่วยงานปัจจุบันนี้ ทุกสถานที่ แทบทุกห้องที่เป็นสำนักงานก็ว่าได้ บุคลากรที่ทำงานอยู่ในองค์กรหรือหน่วยงานนั้น ๆ คงไม่มีใครปฏิเสธได้ว่า…ไม่เคยทำอะไรกับคอมพิวเตอร์ เพราะนี่คือต้นตอแห่งการเรียนรู้ร่วมกัน  ที่ทำให้เกิดเครือข่าย หรือชุมชน ย่อย ๆ ในสำนักงานหรือหน่วยงานนั้น ๆ ผ่านสื่อตัวกลางที่ online เป็นระบบเครือข่ายโดยอาศัยเทคโนโลยี่คอมพิวเตอร์เป็นหัวเรือใหญ่ พูดง่าย ๆ ก็คือเอาคอมพิวเตอร์มาเชื่อมต่อกัน ตามสถาปัตยกรรมของเจ้าสิ่งนี้นั่นเอง เพื่อให้ง่ายต่อการติดต่อสื่อสารระหว่างกัน คุ้นเคยกับคำคำนี้  “Internet”  ที่สามารถสื่อสารกันได้ง้าย…ง่าย

 

                 VCoPs ก็เช่นกัน อาศัยสื่อตัวนี้  ก่อให้เกิดเป็นชุมชนแห่งการเรียนรู้ขึ้นมา (เริ่มเข้าใกล้ชุมชนแห่งการเรียนรู้ที่ไม่มีตัวตนเข้ามาทุกที)  จำอาจารย์ธวัชชัยพูด เมื่อครั้งไปเป็นวิทยากรที่กรมสุขภาพจิต ติดหูมาถึงทุกวันนี้ว่า...  ต่างคนต่างเวลา  การจะให้คนทำงานมีเวลาว่างพร้อมกัน เป็นไปได้ไม่ง่ายนัก  คนหนึ่งว่างตอนเช้า  อีกคนหนึ่งว่างตอนบ่าย และนี่คือ ประเด็นสำคัญ (คิดต่อยอดจากอาจารย์)ที่ทำให้ เกิดการรวมกลุ่มกันตามช่วงเวลาที่สะดวก เป็นมิติแห่งการเรียนรู้อีกมิติหนึ่ง ที่เป็นการคิดร่วมกัน นั้นคือ ความสนใจ วัตถุประสงค์  และเป้าหมายร่วมกัน โดยไม่สนใจเรื่องของการพูดคุย หรือสื่อสารกันเหมือนสมัยก่อน ที่ต้องโทรศัพท์ คุยกันถึงจะรู้เรื่อง  ถือได้ว่า เป็นอะไรที่ make easy (จำคำพูดของอาจารย์ธวัชชัยมาอีกเช่นเคย)

 

                    ซึ่งจะเห็นได้ว่า ความเด่นของ VCoPs น่าจะอยู่ตรงนี้  และนี่แหละคือพลังงานแห่งการขับเคลื่อน KM รูปแบบใหม่ที่น่าสนใจยิ่งนัก   คิดไปถึง สื่อ online แบบใหม่  ในรูปของ การ Chats  ภาษาไทย ที่เรียกว่า แซท หรือการ Phone in ในรูปแบบทั้งภาพและเสียง  หรือ VDO Conference ที่ปรากฏเป็นข่าวเกรียวกราวตามหน้าหนังสือพิมพ์ ในประเทศไทยขณะนี้ 

 

                     น่าจะถือได้ว่า VCoPs กำลังมาแรง… นัก  คงอยู่ที่การดำเนินการจากนี้ต่อไปว่า หน่วยงานหรือองค์กรใดจะสร้างวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้แบบนี้ขึ้นมาก่อนหรือหลัง ….เป็นเรื่องที่น่าสนใจและชวนติดตามเป็นอย่างยิ่ง และหากยังคิดไม่ออกว่า  จะทำชุมชนแห่งการเรียนรู้รูปแบบนี้ให้เกิดขึ้นได้อย่างไร  คิดว่า….Gotoknow นี่แหละ!! คือ VCoPs ชั้นดี ที่ง่ายต่อการเรียนรู้ และ ค้นหาความไม่มีตัวตนให้เกิดขึ้น อย่างมีตัวตน

 

ขอบคุณ ภาพประกอบจาก internet และข้อมูลจาก A WIKIMEDIA project