กายคตาสติ ภิกษุทั้งหลาย จงดูกายอันเปื่อยเน่านี้เถิด มันอาดูร ไม่สะอาด มีสิ่งสกปรกไหลเข้าไหลออกอยู่เสมอ ถึงกระนั้นก็ตาม มันยังเป็นที่พอใจปรารถนายิ่งนักของคนผู้ไม่รู้ความจริงข้อนี้ ภิดษุทั้งหลาย ร่างกายนี้ไม่นานนักหรอกคงจะนอนทับถมแผ่นดิน ร่างกายนี้เมื่อปราศจากวิญญาณครองแล้วก็ถูกทอดทิ้งเหมือนท่อนไม้ที่ไร้ค่าอันเขาทิ้งเสียแล้วโดยไม่ใยดี ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อันร่างกายนี้สะสมไว้แต่สิ่งสกปรกโสโครก มีสิ่งปฏิกูลไหลเข้าไหลออกจากทวารทั้งเก้า มีช่องหู ชองจมูก เป็นค้น เป็นที่อาศัยแห่งสัตว์เล็กสัตว์น้อย เป็นป่าช้าแห่งซากสัตว์นานาชนิด เป็นรังแห่งโรค เป็นที่เก็บโรค ถังฉี่ อุปมาเหมือนถุงหนังซึ่งบรรจุสิ่งโสโครกต่าง ๆ เข้าไว้ แล้วซึมออกมาเสมอ ๆ เจ้าของกายจึงต้องชำระล้างขัดถูวันละหลายครั้ง เมื่อเว้นจากการชำระล้างแม้เพียงวันเดียวหรือสองวัน กลิ่นเหม็นก็ปรากฏเป็นที่รังเกียจ เป็นของน่าขยะแขยง ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ร่างกายนี้เหมือนเรือนซึ่งสร้างด้วยโครงกระดูก มีหนังและเลือดเป็นเครื่องฉาบทา ที่มองเห็นเปร่งปลั่งผุดผาดนั้น เป็นแต่เพียงหนังเท่านั้น เหมือนมองเห็นความงามแห่งหีบศพอันวิจิตตระการตา ผู้ไม่รู้ก็ติดในหีบศพนั้น แต่ผู้รู้เมื่อทราบว่าเป็นหีบศพ แม้ภายนอกจะวิจิตตระการตาเพียงไรก็หาพอใจยินดีไม่ เพราะทราบชัดว่าภายในแห่งหีบอันสวยงามนั้นเป็นสิ่งปฏิกูลพึงรังเกียจ
