ทุกปัญหามีทางออก

การตัดสินใจทำได้หลายวิธี ดังนี้ครับ

  • การตัดสินใจจากคนๆ เดียว ได้แก่ การสั่งการ การรับฟังคำปรึกษาก่อนตัดสินใจ
  • การตัดสินใจจากที่ประชุม ได้แก่ การลงมติ (vote) การหาฉันทามติ (consensus)

เพื่อการประชุมที่มีประสิทธิภาพ ผมมีเทคนิคการประชุมจะนำเสนอดังนี้ครับ

  •  กำหนดวัตถุประสงค์การประชุม ต้องการอะไร อย่างไร เมื่อพายเรือวนในอ่างให้ถามที่ประชุมว่าที่กำลังคุยกันอยู่ มันตอบวัตถุประสงค์หรือไม่?
  • แสดงข้อมูลเพื่อการตัดสินใจให้มากที่สุด ที่ประชุมอาจต้องมีหน่วยข่าวกรอง หน่วยทำโพล (ผมชอบชื่อหน่วย intelligent)เพื่อใช้ในการหาข้อมูล
  • แสดงความคิดเห็น ประสบการณ์ + อ้างอิงข้อมูล อย่านึกเอาเองโดยไม่มีหลักฐานประกอบ
  • ลงมติ (vote) เมื่อมีทางเลือกหลากหลายเกินไป หรือใช้เมื่อมีเวลาจำกัด
  • ถ้าเลือกจะใช้วิธีหาฉันทามติ (consensus) ทุกคนควรมีโอกาสพูด (ให้ตรงประเด็น) อย่ามุ่งเป้าไปที่ทางเลือกที่ดีที่สุด ให้เลือกทางที่ทุกคนมีจุดยืนร่วมกัน หรือเลือกทางที่ทุกคนเข้าใจตรงกัน ฉันทามติใช้เมื่อเหลือทางเลือกเพียง 2-3 ทาง และมีเวลาพูดคุยมากพอสมควร
  • หลีกเลี่ยงทางตัน ให้สร้างทัศนคติที่ว่า "ทุกปัญหามีทางออก"
  • ประธานควรควบคุมอารมณ์ของที่ประชุม อย่าให้เกิดเหตุการณ์เหล่านี้ เงียบ + เครียดเกินไป หรือเกิดความรุนแรงทางคำพูดและการกระทำ
  • ช่วยกันสร้างบรรยากาศสมานฉันท์ เคารพ ไว้ใจซึ่งกันและกัน

วิธีของ de Bono (pararell thinking - six hats) 

de Bono เสนอหลักในการคิดแบบขนาน (pararell thinking) ซึ่งสามารถนำมาใช้ในการตัดสินใจได้ โดยจินตนาการว่ามีหมวกอยู่หกใบ (six hats) เป็นสัญลักษณ์ เมื่อผู้คิดหรือที่ประชุมสวมหมวกสีใดสีหนึ่ง จะมีพฤติกรรมหรือแนวคิดเป็นไปตามความหมายของสีนั้นๆ ได้แก่

  • หมวกสีขาว เป็นหมวกแห่งข้อมูล เมื่อสวมหมวกนี้ ที่ประชุมจะแบ่งปันข้อมูล และข้อเท็จจริง ซึ่งกันและกัน
  • หมวกสีแดง เป็นหมวกแห่งความรู้สึก เมื่อสวมหมวกนี้ ที่ประชุมจะแสดงแต่ความรู้สึกล้วนๆ
  • หมวกสีดำ เป็นหมวกแห่งการวิพากษ์และประเมินความเสี่ยง ที่ประชุมจะได้รับอนุญาตให้วิพากษ์วิจารณ์แนวคิด ประเด็น หรือโครงการต่างๆ ที่เสนอมา อย่างตรงไปตรงมา รวมถึงการประเมินผลเสียและความเสี่ยงทั้งหมดที่อาจเกิดขึ้นจากการดำเนินการในอนาคต
  • หมวกสีเหลือง เป็นหมวกแห่งคุณค่าและทัศนคติที่เป็นบวก ที่ประชุมจะได้รับอนุญาตให้แสดงแต่ข้อดี มองให้ด้านสว่าง หรือความคิดเห็นที่เป็นบวกเท่านั้น
  • หมวกสีเขียว เป็นหมวกแห่งความคิดสร้างสรรค์ เมื่อสวมหมวกนี้ ที่ประชุมจะเสนอแนวคิดที่สร้างสรรค์ มองหาทางเลือกอื่นๆ ที่เป็นไปได้ หรือออกแบบ ปรับปรุงแนวคิดเดิมให้ดียิ่งขึ้น ถ้ามีเวลาเหลือเฟือ อาจยอมให้ที่ประชุมได้คิดนอกกรอบอย่างกว้างขวาง
  • หมวกสีน้ำเงิน เป็นหมวกแห่งการตัดสินใจ เมื่อสวมหมวกนี้ ที่ประชุมจะรวบรวมสิ่งที่พูดคุยทั้งหมด และทบทวนจุดมุ่งหมาย วัตถุประสงค์ และประเด็นที่จะพิจารณา จากนั้นจึงตัดสินใจครับ

เทคนิคนี้ ท่านประธานในที่ประชุมทั้งหลายสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้ตามสะดวกนะครับ หวังว่ามีประโยชน์ครับ